Heima er bezt - 01.03.1952, Blaðsíða 28

92
Heima er bezt
Nr. 3
Endurminningar smaladrengs
Ég var rúmra þrettán ára og
öldin hafði nýlega hafið göngu
sína. Heimili mitt stóð í brattri
fjallshlíð, sem þakin var ótölu-
legum grúa af klettaborgum og
beltum, sem gerðu landslagið
hrikalegt en fallegt. Skammt frá
bænum var klettagil, sem réð
löndum milli bæja að sunnan.
Þótti vera reimt í því, og svo var
það djúpt á köflum, að þar var
hálfrokkið á daginn, þótt sól
skini i heiði.-í þessu gili átti einn
mesti ógæfumaður þjóðarinnar
að hafa glímt við tröllkonu næt-
urlangt. Um síðir höfðu kröftug-
ir kviðlingar hans orðið henni
að aldurtila, en er mjög var af
henni dregið, hafði hún látið
þau orð falla, að smalamenn
þarna á bæjunum væru ekki vel-
komnir í gilið. En hvað sem um
það er, hafði sú trú skapazt, að
þegar dimmt væri af nótt eða
þoka, ættu smalamenn ekkert
erindi þangað.
Það hafði orðið
hlutskipti mitt að
smala þarna í heið-
inni bæði vetur og
sumar, og þegar
þoka var eða dimmt,
forðaðist ég gilið sem
mest ég mátti. Það
voru mín þyngstu
spor, að verða að
fara fram á heiði ef
dimmt var, því að þá
varð ég að fara fram
með gilinu, þar sem
það var skuggaleg-
ast. Amma mín og
einnig faðir minn
vissu um þennan
veikleika minn í
fjárgeymslunni, og
kváðu það ekki
sæma manni af
minni ætt, þótt ung-
ur væri, að láta slík-
ar bábiljur hafa á-
hrif á mig. Svo var
fast að kveðið um
þetta, að ég sá mér
engan annan kost en
að ganga í heiðina,
þó að dimmt væri.
En oft langaði mig til að geta
sýnt ömmu að ég væri ekki rag-
ur, enda þótt ég væri myrkfæl-
inn.
Smalahund góðan hafði ég, er
kallaður var Týri. Hann var bezti
vinur minn og ég trúði honum
oftsinnis fyrir raunum mínum.
Huggun hans var: loðinn haus
á hnjánum á mér og eldrauð
tunga, sem sleikti hendur og
andlit ef hann náði til þess.
Vinahót Týra höfðu létt mér
marga raunastundina á heið-
inni, þegar þokan huldi alla út-
sýn og klettaborgir og stórgrýti
tóku á sig hinar fáránlegustu
myndir.
Forustusauð átti faðir minn.
Hann var golsóttur á litinn og
hin mesta kenjaskepna. Það var
venja hans, að fara lengst fram
á heiði ef tíð var góð og hann
gæti ginnt einhverja ána með
sér. Dæmi voru og til, að hann
færi einn í slíka leiðangra. Hann
hafði hljómsterka bjöllu í öðru
horninu. Hún gerði mér oft bylt
við, þegar ég leitaði hans í
dimmviðri og hann spratt allt í
einu upp fyrir fótum mínum.
Eitt sinn á jólaföstu síðari hluta
dags í þreifandi logndrífu, hafði
ég smalað fénu heim. Þá vantaði
Golsa og tvær ærnar. Ég sagði
föður mínum frá þessu. Lagði
hann fyrir mig að reyna að
finna hann um kvöldið, þar sem
veðurútlit væri tvísýnt. Ég vildi
helzt skorast undan því, en
treystist ekki til þess, svo ég
lagði á brattann með Týra á
hælum mér. Þegar ég var kom-
inn upp undir heiðarbrún var
farið að hvessa og kominn skaf-
renningur og skuggsýnt orðið.
Ég treysti mér ekki fram á
heiði þar sem stórhríð var í að-
sigi og náttmyrkur fór í hönd.
Þótti mér nú málið vandast, því
að sauðlaus vildi ég
ekki koma heim. Ég
tyllti mér á stóran
stein og hugsaði
málið. Týri lagðist
að fótum mér og þef-
aði í vindáttina og
ýlfraði. Vissi það
ekki á gott. Ef hríð-
in skylli á nú, var
það mjög tvísýnt,
hvort ég myndi kom-
ast heim. Þóttist ég
þess fullviss, að
sauðurinn væri ein-
hvernsstaðar á heið-
inni, en hvernig átti
ég að finna hann?
Mamma hafði sagt
mér, að ef maður
bæði guð heitt inni-
lega, hlyti maður
bænheyrzlu. — Mér
fannst ég yrði að
reyna þetta og beitti
því öllum sálarstyrk
mínum í bæn um að
sauðurinn yrði kom-
inn heim á undan
mér með báðar ærn-
ar. Týri horfði for-
viða á mig og lagði
„Hann var bezti vinur minn, og ég trúði honurn oftsinnis fyrir raunum
mínum.“