Heima er bezt - 01.06.1952, Blaðsíða 29
Nr. 6
Heima er bezt
189
En komi einhver, sem leikur
betur en fossbúinn, verður hann
að láta föður þinn lausan.“
Drengurinn varð óttasleginn.
Hann vissi varla, hvort þetta var
heldur vaka eða draumur. En
röddin var þögnuð, og fossinn
niðaði eins og áður.
Eftir þetta fór litli drengurinn
mun oftar einförum en áður.
Bezti félagi hans var fiðlan,
enda skildi hann hana aldrei
við sig. Hann æfði sig af miklu
kappi, og tónar hennar urðu æ
fegurri og fullkomnari. Þeir
báru af öllu, sem hann heyrði
úti í náttúrunni.
Dag einn lagði hann leið sína
upp að fossinum með fiðluna.
Veður var fagurt og sólskin. Það
glóði á fallegu fiðluna hans, sem
var nú búin að ná fullri stærð.
Ekki var hann fyrr kominn upp
að fossinum, en hann heyrði
rödd gegnum niðinn: „Nú skaltu
leika á fiðluna þína, og leika
eins vel og þú getur. Takist þér
betur en fossbúanum, muntu
frelsa föður þinn úr klóm hans.“
Drengurinn byrjaði þegar að
leika og lék nú betur en nokkru
sinni áður. Fiðluboginn ýmist
þaut eftir strengjunum eins og
ör eða hoppaði eftir þeim, létt og
fjörlega. Tónarnir eins og hlógu
og grétu í senn. Þeir urðu æ
villtari og villtari, og yfirgnæfðu
að lokum alveg fossniðinn.
Allt í einu skiptist fossinn í
tvennt, svo að hlið myndaðist, og
röddin heyrðist kalla: „Gakktu
inn, og nem ekki staðar, fyrr en
þú hittir fossbúann sjálfan.“
Drengurinn hlýddi, en lék þó á-
fram án þess að nokkurt hlé yrði
á. Hann kom inn í mikla hvelf-
ingu, hrímið glitraði á veggjun-
um og grýlukertin stóðu niður
iir loftinu. Á stórum steini sat
fossbúinn sjálfur og lék á fiðlu
sína, svo að undir tók. En litli
drengurinn var nú ekki á því að
missa kjarkinn. Nú kom honum
að góðu liði, hve vel og kappsam-
lega hann hafði æft sig að leika.
Fingur hans voru bæði nettir og
þjálir, en fossbúinn var gamall
skröggur með stirðar krumlur,
enda leið ekki á löngu, áður en
hann fór halloka. Það var eins
og fiðlan hlýddi honum ekki
lengur og boginn yrði æ þyngri
og þyngri, líkt og væri hann úr
blýi. Að lokum missti hann
hvorttveggja niður, en dreng-
urinn lék nú jafnvel enn léttar
og fjörugar en fyrr, svo að loft-
ið og bergið titraði. Þá opnaðist
allt í einu bergið inn af hvelfing-
unni, og hann sá föður sinn
koma fram úr dimmum, ljótum
helli. Hann benti honum að
fylgja sér, en lék síðan hiklaust
áfram. Þannig gengu þeir út úr
hvelfingunni, fossinn vék til
hliðar, og frá sér numdir af
fögnuði komu þeir aftur út í
sólskinið.
En eftir þetta var því líkast
sem þeir feðgar hefðu misst alla
löngun tiLþess að leika á fiðlu.
Þeir fluttu sig, ásamt móður
drengsins, niður til byggða, þar
sem þau settust öll að.
En fiðlan breyttist eftir þetta
og varð með hverjum degi minni
og minni, og loks var hún orðin
svo lítil, að drengurinn gat
stungið henni í vasa sinn. Enn
þá er hún þó jafn fögur og skín-
andi, og ef til vill á hún eftir að
koma að góðu liði einhverntíma
síðar.
Reimleikar í fjósi
Framh. af síðu 187.
ið um morguninn, kom Ólafur
frá Reistará, gamall maður, og
settist á fjósþröskuldinn. En
honum fylgdi Þorgeirsboli, að
því er sagt var.
Um morguninn, þegar Ólafur
læknir frétti þetta, sem fyrir
móður mína kom, fór hann til
nafna síns og var þungorður við
hann fyrir að láta þennan
fjanda koma á undan sér. Auk
þess átaldi hann konu sína fyr-
ir að hafa látið móður mína
vaka eina í fjósinu og sýndi
henni fram á, að ekki væri það
hennar dyggð að þakka, að
stúlkan hélt viti.
Spakmæli
Sálin fæðist gömul, en verður
ung. Það er skopleikur lífsins.
Líkaminn fæðist ungur, en
verður gamall. Það er harmleik-
ur lífsins. Oscar Wilde.
í--------------------------------"N
Jónsmessunótt
Ævintýrasjónleikur í tveim þáttum
eftir Halga Valtýsson, er nýkominn á
bókamarkaðinn og hefur vakið mikla
athygli. Hér skulu tilfærð nokkur um-
mæli merkra manna:
„. . . . Höfundurinn sækir tilefnið i
íslenzkar þjóðsögur og ævintýri: úti-
setur á krossgötum, undramátt krafta-
grasa og náttúrusteina, heilnæmi
daggarinnar, lindarlaug og ljósáálfa-
leiki, Úr þráðum þjóðsagna og ævin-
týra spinnur höfundurinn glitvef um
hvítagaldur þeirrar nætur, sem mest
seiðmagn hefir allra nátta á íslandi
að sumarlagi . . . .“ „Táknrænar
myndir eru þetta allt um sjálft lífið,
glapsýnir þess, gyllingar og sönn verð-
mæti.“
.....Þó að hér sé aðeins um tví-
þáttung að ræða, væri þó ástæða fyrir
Þjóðleikhúsið að taka hann til at-
hugunar og uppfærslu með allri þeirri
ljósatækni og öllum þeim tilfæring-
um, sem það á yfir að ráða. Um leið
væri hér verkefni fyrir tónskáldin a3
semja lög við ljóðin í leiknum. Blóma-
þulunni í síðara þætti færi sannar-
lega vel tónlist á borð við Blómavaíz
Tschaikovskys, eða aðra álíka snjalla”
(Sv. S. í „Eimreiðinni").
„Eg er búinn að lesa þetta litla leik-
rit þrisvar sinnum mér til mikillar
ánægju, og hefir mér þótt það því
betra, sem ég hef lesið það oftar . . .“
„Leikritið þarf fagurt svið og allmik-
inn ljósaútbúnað, en getur þá orðið
einkar hugþekkt og skemmtilegt.
Margt er fallega og viturlega sagt í
þessum litla ævintýraleik. Höfund-
urinn skrifar sérlega ljóðrænan stxl,
og söngvar álfameyjanna eru leikandi
léttir og í þulu og þjóðkvæðaformi,
sem fellur vel að efninu. Það væri til-
valið efni fyrir tónskáld vor að gera
úr þessum leik óperettu . . . ."
(Séra Benjamín Kristjánsson x ,,Degi“)
„Ef Þjóðleikhúsið þekkti sinn vitj-
unartíma. ætti í samráði við þig að
skapast úr þessum tvíþættungi þínum
sígilt íslenzkt ævintýra- og hulduleik-
rit, heillandi, seiðmagnað að orðum,
tónum og hrynjandi þjóðar-, lands-
og tungu-töframynda . . . .“
(Úr bréfi frá landskunnum mennta-
manni).
Bókaútgáfan NORÐRI
Pósth. 101, Reykjavík.
V________________________________