Heimilisblaðið


Heimilisblaðið - 01.09.1945, Blaðsíða 3

Heimilisblaðið - 01.09.1945, Blaðsíða 3
Reykjavík, sept.—okt. 1945 -10. tbl. ^ÁLARALIST X. TINTOIR I. Feneyjar — borg listamannsins. h 'NÞA verður borgin að heyja baráttu iyrir tilveru sinni sem sjálfstæð borg endiirreisnartímunum. Sú styrjöld er að u háð fjarri borginni sjálfri, og borgara- ^rjöldum er aflétt. Það gerir sitt til að Pa skilyrði fyrir þroska og framförum eoal íbúanna. Það að borgin hefur getað *ta«i8 óháð um tíu alda skeið, þótt það hafi » margvíslegar fórnir, setur sinn sér- all .af8v^P a borgarabraginn, einstæðan á , _ talíu, sem logar í deilum, borgara- p' Joldum og róti byltinga og umturnana. ,evJar sýnast hafa losnað úr þessu spennta . ^nnislofti og þessum fæðingarhríðum a stefna og hugsjóna eða eyðileggingar. , virðist vera laus við þetta fálm, sem br ¦vta^ar annars staðar á sér stað, heldur lr i stefnum og lífssjónarmiðum fasta, 0 a aða braut, þótt stundum blási byrlega , undum sé andbyr. En sú menning, sem skö ^r08ka8t' hefur verið sótt víða frá og P-Uo xini. Meginstraumur þeirrar menning- jer runninn frá Byzanz. \ Jmni aldir hafa farmenn frá Feneyjum °8 h 8Ína panSað °S sott fjársjóð lista að Sniynda. Það má því með sanni segja, ar • u*111 ^eneyJamenningarinnar séu fólgn- úsar OÍ ^kS" dómkirkju heilags Mark- k ' 8em er verndari borgarinnar, og enn keij11- ^ dag er hvarvetna komið fyrir ein- unni iw* 8uðsPjallamannsins, Ijónstytt- gylh T*rkusar<lomkirkJan með sínum loga- tu hvelfingum býr yfir þeim dýrmæta arfi, sem slær grunntóninn í list Feneyja- búans. En áhrif hafa borizt víðar að. Þann- ig hefur listastefnu Feneyja verið lýst: að hún sameinaði eða tengdi saman hinn fág- aða kristindóm og barbariskan kristindóm Vesturlanda; hugsæi Múhameðstrúarinnar og þeirrar listar, sem kennd er við Islam, og heiðni Grikkjanna, og úr þessu hefði mót- azt listastefna, sem þrátt fyrir margbreyti- leik áhrifanna, sem til hafa borizt, sé jafn sérstæð og persónuleg eins og borgin sjálf með heiðríkju loftsins og fjölda síkjanna sé sérstæð meðal allra heimsins borga, lista- stefna sem er jafn ósigranleg og skipaflot- inn var, sem borgin hélt úti á sinni glæst- ustu siglingartíð. Það hefur líka'verið sagt, að engum nema Feneyjabúum myndi hafa heppnazt slík um- sköpun, engum nema þeim, sem hefði slík- an eldlegan áhuga og áræði og sigurvissu, engum öðrum væri mögulegt að slengja á þennan hátt saman öldum og stílum, skreyta kirkjudyrnar með myndum af nöktu kven- fólki, setja rómanska ferninga upp á gyllta hjálma byzantinsku listastefnunnar og pota Ijónsstyttum upp á gríðarháar steinsúlur, allt of háar og í ósamræmi við stærð ljón- anna. En hér var allt slíkt leyfilegt, og ein- mitt í því að brjóta slíkar venjur og stíl- þvinganir fékk list Feneyja sinn heillandi og ómótstæðilega svip. Feneyjar voru líka á endurreisnartímun- um einstæð borg. Auðug var hún og óháð. Hún var t. d. eini staðurinn við Miðjarðar- hafið, þar sem lífsviðhorf Múhameðstrúar- mannsins og hina kristna manns gátu mætzt

x

Heimilisblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Heimilisblaðið
https://timarit.is/publication/431

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.