Kirkjuritið - 01.10.1938, Blaðsíða 31

Kirkjuritið - 01.10.1938, Blaðsíða 31
Kirkjuritið. Aðalfundur Prestafélags íslands. 361 ir, lútersku kirkjuna, seni hefir verið nijög háð rikisvaldinu og svo loks nokkura alveg sjálfstæða fríkirkjusöfnuði. Eftir stjórnarskránni er kirkjan tiltölulega frjáls. Samkvæmt 53. gr. er hin evangelisk- Júterska kirkja þjóðkirkja á íslandi, og skal ríkisvaldið að þvi leyti styðja hana og vernda. En samkvæmt 59. og 60. gr. er hér trúbragðafrelsi, og þjóðkirkjuna má afnema með lögum. Innan þessa ramma getur kirkjan, þjóðkirkjan, eign- ast mikið sjálfstæði. En sjálfstæði getur verið með fleiru en eiriiu móti. Með því getur verið átt við það, að kirkjan sé öllum öðrum óháð. En reynslan sýnir, að það er engin trygging fyrir sönnu sjálfstæði. Þvi að öfl innan kirkjunnar geta gert hana ófrjálsa, t. d. með því að einblína á ákveðna kenningu, ákveðið stjórnarform eða slíkt, og hneppa alt í þrældóm um það. Sannarlegt sjálfstæði kirkjunnar er í því fólgið, að öll öfl sem hún ræður yfir, alt sem hún hefir í þjónustu sinni fái að njóta sín í þágu málefnisins, sem hún berst fyrir. Það er fóigið i því, að kirkjan geti jafnan notað alt, sem hún ræður yfir'og á þann hátt, sem bezt er til árangurs. Þetta sjálfstæði er mark, sem kirkjunni ber að stefna að. En vandinn er að finna, hvernig það er bezt trygt. Reynslan hefir sýnt, að fullkomið vald kirkjunnár yfir málefn- um hennar tryggir þetta ekki. Það er eins og með þjóð, sem nær fullveldi gagnvart öðruin þjóðum, en kann ekki að fara með sjálf- stæðið, og verður t. d. efnalega ósjálfstæð, lendir á valdi illvígra flokka, einvaldsherra, eða slíks. Kaþólska kirkjan var ekki og er ekki slík frjáls kirkja, og fríkirkjurnar lenda oft á valdi þeirra, sem leggja þeim til starfsfé. Hér hygg ég að sjálfstæðið sé bezt trygt, með samvinnu kirkju- legra og þjóðfélagslegra valdhafa. Veraldlegu valdhafarnir mega ekki stjórna, því að þá stöðvast alt af áhugaleysi. En hinir kirkjulegu valdhafar eiga ekki heldur að vera einráðir uin að kúga alla eftir einhverju, sem þeir gera að aðalatriði, þó að það sé það ef til vill ekki. Hér á að vera víxlverkun. Áhugann verður kirkjan að leggja til, og þar með starfið. Hún verður því að hafa fullkominn tillögurétt og starfsmöguleika. Hún « að hafa alt, sem hjálpar henni til að gera „propaganda" fyrir sínu máli. En síðasta ákvörðunarvaldið á að vera hjá öðrum, þingi og stjórn, eftirlitið með því, að kirkjan verði ekki ófrjálslynd eða beiti skoðanakúgun. Til þess að þetta eftirjitsvald ríkisins verði kirkjunni ekki erfitt,

x

Kirkjuritið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Kirkjuritið
https://timarit.is/publication/443

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.