Templar - 10.07.1912, Blaðsíða 1

Templar - 10.07.1912, Blaðsíða 1
TEMPLAR. XXV Reyjavík, 10. júli 1912. 10. blað. Stefnuskrá Good-Templara. I. Algerð afneitun allra áfengisvökva til drykkjar. II. Ekkert leyfi f neinni mynd, hversu sem á stendur, til að selja áfengisvökva tildrykkjar. III. Skýlaust forboð gegn tilbúningi, innflutningi og sölu áfengisvökva til drykkjar; forboð samkvæmt vilja þjóðarinnar framkomnum ( réttu lagaformi, að viðlögðum þeim refsing- um, sem svo óheyrilegur glæpur verðskuldar. IV. Sköpun heilsusamlegs almenningsálits á máli þessu, með ötulli útbreiðslu sannleikans á alla þá vegu, sem mentun og mannást eru kunnir. V. Kosinng góðra og ráðvandra manna til að framfylgja lögunum. VI. Staðfastar tilraunir til að írelsa einstaklinga °g bygðarfélög frá þessari voðalegu bölvun, þrátt fyrir allskonar mótspyrnur og örðug- leika, þar til vér höfum borið sigur úr být- uin um allan heim. Dr. Johan Scharffenberg um bánnlögin og vínlöndin. Hinn alþekli norski bindindisfrömuð- ur, dr. Johan Scharffenberg ritar í »Ref.« 23. maí þ. á. um »bannlög íslands og vínlöndin«. Grein hans er svo hljóðandi: Eins og kunnugt er, gengu íslenzku bannlögin í gildi 1. jan. 1912 með tilliti áfengisinnflutnings, en sala og veiting er leyfð í landinu til 1. jan. 1915. Bannið er gegn drykkjum sem hafa meira en 2lliPlo áfengisstyrkleika. Áður var áfengislöggjöf mjög hörð og allur áfengistilbúningur bannaður að daufu öli undanskiWu. Þetta hafði þau áhrif, ásamt hinni sterku bindindishreyf- ingu, sem I.O.G.T. hefir átt sérstaklega aðalþáltinn í, að áfengisnantnin hefir minkað að miklum mun, og síðari árin hefir hún verið um 2 lítrar á mann á ári. Verðmæti innflutts brennivíns, víns og öls (= innkaupsverð í útlöndum -j- flutningskostnaði) var samkvæmt Dönsku hagfræðis-árbók 1911 yfir árið 1909 um 221,416 kr. Samt sem áður var tollur- inn svo hár, að landssjóðurinn fékk um 200 þús. kr. árlega og hvernig lands- sjóðurinn eigi að fá þennan halla bætt- an, er enn þá ekki ráðið. Eigi að síð- ur mun innllutningurinn 1911 hafa auk- ist svo — vínverzlarar þurftu að byrgja sig fyrir árin þrjú 1912—14 og einnig nokkrir éinstakir neytendur — að toll- tapsins muni ekki verða vart fyrstu ár- in eftir að bannið er komið í gildi. Eftir sögusögn blaðanna hafa menn lagt til að landið gæfi einkasölurétt á kolum, til þess að jafna hallann sem landssjóð- ur biði við tolltapið. Það, sem mesta þj'ðingu hefir fyrir bannhreyfinguna á Norðurlöndum, er það, hvort og hve mikla erfiðleika vín- löndin hafi bakað íslenzkri verzlun vegna bannsins. Saltfiskur er íslands aðal-úlflutnings- Myndasafn „Templars". Sveinn Guðniundsspn. Heimili br. Sveins er hið prýðilegasta og opið jafnt fátækum Br. Sveinn Guðmundsson, kaup- lélagsstjóri, á Akranesi, er gamall meðlimur Reglunnar og stúk. »Vorblómið« nr. 3. Hann hefir gegnt ýmsum störfum fyrir stúkuna og haft áhrif á menn utan Reglunn- ar. Hann er lipur maður í allri framkomu, og hefir á- unnið scr traust almennings. Hann er hæfur verzlunar- maður og vel menlaður i peirri grein. Hann er hjarta- góður og hjálpfús, ráðhollur og tryggur í lund. Hann er giftur Mettu Steinunni Hans- dóttur. Er hún sæmdarkona hin mesta. Hafa þau eign- ast þrjár mannvænlegar dæt- ur og eru þær allar vel ment- aðar. Þess skal þó sérstak- lega getið, að ein peirra, str. Petrea, er mjög áhugasamur Templar og heíir mikið gert í þarflr Reglunnar og þá Unglingareglunnar sérstak- lega og heíir hún sýnt þar sérstaka hæfileika. Mörgum trúnaðarstörlum helirbr.Sv. gegnt i sveitar- og sýslufelagi. sem ríkum. Hann er f. r'/a '59. S. vara. Árið 1909 nam vöruútflutningur frá íslandi 13,734,825 kr.; þar at var salt- fiskur fyrir 5,495,950 kr. Til Spánar var flutt sama ár fyrir 2,369,093 kr. og til ítalíu fyrir 1,039,283 kr. Miklu meiri þýðingu hefir fiskverzlun- in því fyrir íslendingana, sem eru hér um bil 85,000 manns, en Norðmenn, þar sem afstaðan til vínlandanna er notuð sem aðal ógnunarefnið gegn banninu. Eg áleit það vera sérstakt áhugaefni, að fá skýrslu um það frá því opinbera, hver framkoma vinlandanna hafl verið gagnvart aðflutningsbanninu á íslandi og sneri mér þess vegna til íslandsráð- herrans. Eg leyfi mér að setja hér eftir- farandi kafla úr bréfi ráðherrans, dags. 3. apríl þ. á.: »Lögin fengu í 13'rstu mótspyrnu frá Frökkum, á þann hátt að frakkneski sendiherrann mælti á móti því að lögin næði staðfestingu konungs. En er það var sannað frá íslenzkri hlið, að verð- mæti franskra vína sem flutt hefðu verið til íslands, hefði aldrei farið yfir 3,000 kr. á ári, hefir maður ekki heyrt neitt um það frekar. Samt sem áður er hætt við að einhver óánægja ríki meðal frakk- neskra fésj'slumanna gagnvart íslandi, óánægja, sem að einhverju leyti mun eiga rót sína í bannlögunum. Frá Spáni eða öðrum Miðjarðarhafslöndum hefir maður enga tollhækkun heyrt nefnda á nafn, þótt einnig hefðu komið mótmæli gegn banninu frá Spáni, sem ekki var framfylgt«. Við getum því óskað íslandi til ham- ingju með að hafa komist svo hæglega fram hjá örðugleikunum við að koma banninu á. Auðvitað þorum vér ekki að halda þvi fram, að Norðurlöndin mundu undir líkum kringumstæðum losna jafn-lélt við örðugleikana. Samt sem áður mundi Svíþjóð ganga betur en Noregi. Þegar að því kemur, að við förum að semja, væri það ekki ólíklegt, að hin afskiftalitla afstaða vínlandanna gagnvart íslandi mundi koma oss að gagni. Til athugunar. Greinin hér á undan eftir dr. Johan Scharfl'enberg gæti gefið tilefni til ýmsra athugana. Eins og gefur að skilja, eru nákvæm- ar gætur hafðar á því nú meðal bind- indis- og bannvina erlendis, hvernig okkur líður hér á landi, hvernig málinu vegnar, hvernig bannlögin reynast, hvernig þeim er framfylgt af hendi stjórnarinn- ar, valdsmanna og lögreglustjóra, hvernig þau eru studd af borgurum og bind- indisvinum. Ósannindi eru það, að Spánverjar hafi ætlað að hækka innflutningstoll á salt- fiski; það sést á ráðherrabréfinu.

x

Templar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Templar
https://timarit.is/publication/532

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.