Templar - 10.10.1912, Blaðsíða 1

Templar - 10.10.1912, Blaðsíða 1
TEMPLAR. XXV. Reyjavík, 10. okt. 1912 15. blað. Stefnuskrá Good-Templara. I. Algerð afneitun allra áfengisvökva til drykkjar. II. Ekkert leyfi í neinni mynd, hversu sem á stendur, til að selja áfengisvökva tildrykkjar. • II, Skýlaust forboð gegn tilbúningi, innflutningi og sölu áfengisvökva til drykkjar; forboð samkvæmt vilja þjóðarinnar framkomnum í réttu lagaformi, að' viðlögðum þeim refsing- um, sem svo óheyrilegur glæpur verðskuldar. IV. Sköpun heilsusamlegs almenningsálits á máli þessu, með ötulli útbreiðslu sannleikans á alla þá vegu, sem mentun og mannást eru kunnir. V. Kosinng góðra og'ráðvandra manna til að framfylgja lögunum. VI. Staðfastar tilraunir til að frelsa einstaklinga og bygðarfélög frá þessari voðalegu bölvun, þrátt fyrir allskonar mótspyrnur og örðug- leika, þar til vér höfum borið sigur úr být- um um allan heim. Einasta ráðið. Þeir hafa reynt nokkrar leiðirnar, and- banningarnir, síðan þeir hófu baráttu sína gegn bannlögunum, en skrykkjótt hefir þeim gengið að feta þær, sem von er til. Þeir notuðu fyrst það vopnið, sem næst lá tilfinninga- og nautnarlífi þeirra; það var persónufrelsið. Lengi var það látið klingja og mikið kapp hafa þeir lagt á að telja mönnum trú um að bannlögin sé einu lögin er ráðist á persónufrelsið. En allir skyn- bærir menn sáu að það var bábyljan einber; þeir sáu að öll löggjöf er brot á frelsi einstaklingsins og þess vegna fékk þetta óp þeirra svo litla áheyrn hjá mönnum. Menn vildu ekki láta af hendi lif og heilsu fyrir frelsið til að drekka. Menn sáu, að það var rangt hugsað og þess vegna hefir þeim unnist svo litið á í þessu efni, andbanningun- um. Nú er svo komið, að engum dettur í hug að halda þessari staðhæfingu fram í alvöru. Þetta vopn ei því orðið bitlaust í höndum þeirra. Fjárhagsvoðinn, sem landssjóður var 'kominn í, var eitt atriðið. Þótt undar- legt mætti virðast, þá gleyptu margir þessa ilugu. En menn sáu við nánari athugun, að þetta var rangt, því aðflutn- ingsbannið hefir ekki og er ekki enn þá farið að hafa áhrif á búskap landssjóðs- ins. Þessi staðhæfingin er því orðin harla liðlétt vopn í höndum þeirra. Það er þýðingarlaust að tala um það. Þá er áfengistollnrinn. Jú, það kemur skarð í landssjóðinn og það var líka ó- spart notað og sagt, að landið færi á höfuðið og alt væri ómögulegt án vín- fangatollsins. Nú hefir þingið samþykt lög, sem ætla iandssjóði meiri tekjur en það sem á- fengistollinum nemur. Með því verður Myndasafn „Templars". Br. Hjörleifur heit. Hákonarson á Eyrarbakk'a varð fyrst stofnandi bindindisfélags þar, er hét »Bræðrafélagið« 4. okt. 1885. í þessu i'élagi vann hann með drengskap og dáð og var um lengri tíma formaður pess. Félagið starfaði í 10 ár og varð það að sam- komulagi að pað sameinaðist st. »Eyrarrósin« nr. 7 24. nóv. 1895 og gerði stúkan hann að heiðursfélaga. Hann tók umd.stúkustig undir eins og hann f'ékk rétt til pess. Hann gegndi ýmsum störf'- um i stúkunni með mestu reglu og samvizkusemi og siðustu ár æfl sinnar var hann Umboðsm. Stór-Templars. Hann var fæddur 6. okt. 1862 og andaðist að heimili sínu, Litfu-Háeyri, 14. febr. 1910. Um hann er sagt í bréfi frá kunnugum: »Bindindismálið var í sannleika hans hjartans mál til hinstu stundar og margt þarft orðið talaði hann pví til stuðnings í hinni löngu banalegu sinni við pá, sem pá heimsóttu hann. Pað má með sanni segja, að bindindismálið misti par ötulan og góðan starfsmann og er sárt fyrir okkur hér á Eyrarbakka að missa slíkan fé- laga sem hann var, pvi bindindismálið á hér ætíð töluverðum mótbyr að mæta. Hann var góðum gáfum gæddur og áreiðanlegur í öllu«. Blessuð sé minning hans. Hjörlelfur Hákonnrson. skarðið fylt og þá er sú ástæðan úr sög- unni. Menn eru líka hættir að minnast á hana, nema þeir allra æstustu, eins og G. E. í »Ingólfi« 17. sept. þ. á. Og færir hann þar ekkert annað fram en rangfærslur eftir peningamálanefndar- meirihlutanum, sem svo rækilega var hrakið í 11. tbl. »Tpl.« þ. á. Nú er það vopnið lika orðið máttlaust í höndum þeirra. Er þá ekkert eftir, sem þeir hafa á takteinum þegar þessi atriðin, sem nú voru nefnd, eru ekki lengur nothæf? Jú. Ein leið er eftir. Að brjóta bannlögin. Enginn eíi er á því, að þessi leið verð- ur farin af þeim herrum, enda hefir einn merkur maður í þeirra hóp sagt það í margra manna viðurvist, að hann álíti það heilaga skyldu hvers manns að brjóta lögin. Sá, sem þetta sagði, er mikils metinn lögfræðingur og á að hafa næga þekkingu á því hvað það er að bera virðingu fyrir rétti þjóðarinnar til að setja sér lög. Það virðist fremur óvið- eigandi, að slíkur maður skuli láta sér þvílíkt til hugar koma, hvað þá heldur að láta sér það um munn fara í margra manna áheyrn. En það er sönnun þess að þeir hafa hug á að fara þessa leið, hvað sem það kostar. Öllum er kunnugt um það, að í and- banningafiokknum eru mestmegnis em- bættismenn, stúdentar og kaupmenn, sem hafa meiri eða minni hag af áfeng- isverzluninni. Sem betur fer, eru þó ekki allir þess- ara stétta menn í flokknum; frá þvíeru góðar og heiðarlegar undantekningar. Þetta eru þá mennirnir, sem vilja' reyna að eyðileggja bannlögin á þann hátt að brjóta þau. Virðingarverð stefna eða hitt þó heldur. Það hefir þótt hart.i hafi eitthvert smámennið látið það á séri skilja, að þessi flokkur manna væri átu-; mein í þjóðlifi voru. En gæti maður betur að, er þetta og því lík dæmi sönn- un þess, að þeir menn hafa mikið til síns máls, er halda þessari skoðun fram. Einhver Argos skrifar í »Ingólf« 24. f. m. um klúbbalögin (sumir segja að Magnús dýralæknir sé þessi Argos), og talar þar rriáli klúbbanna sem bezt hann má. Sýnir sú grein berlega, að and- banningar eru hvata- og stuðningsmenn klúbbanna, sem »Tpl.« hefir svo oft bent á, en þeir alt af þrætt fyrir. En grein þessi sýnir einnig það, að þeir vilja halda þessum spillingarbælum við líði, til þess að eiga hægara með að koma fram á- formi sínu, því, sem áður var nefnt, að brjóta bannlögin. Það er því skiljan- legt, að það sé hin mesta nauðsyn fyrir þá að hafa þessar stofnanir alveg óá- reittar af hendi löggjafarvaldsins. Einhverjir hafa og haft það á orði, að það ættu að safnast saman svo sem tvö hundruð manna að minsta kosti til þess að brjóta lögin, í þeirri von að engu logregluvaldi verði beitt á þeim. Ekki er nú ofstækið smávægilegt hjá þeim, er þeir láta slíkar hugsanir frá sér fara. Höfðingjarnir eru óvanir því hér á voru landi að lúta í lægra haldið fyrir almenningi, en hafa nú samt orðið að gera það í þessu máli og það sárnar þeim, og þess vegna vilja þeir að grípa til þessa eina úrræðis, sem völ er á: að brjóta lögin í eins stórum mæli og þeim er unt. Pað er einasta ráðið. ]?eir Templarar, sem flytja búferlum til Ameríku, ættu að leita hjá mér upplýsinga um þá umboðs- menn, sem, Reglan hefir þar til að leibbeina innflytjandi Templurum og skal ég gefa þeim þær, hvort sem þeir óska munnlega eða skriflega. Skrifstota Stór-Ritara, 30. sept. 1912. Jón Árnason.

x

Templar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Templar
https://timarit.is/publication/532

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.