Austfirðingur - 23.01.1932, Blaðsíða 1

Austfirðingur - 23.01.1932, Blaðsíða 1
TFIRfll 3. árgangur Seyðisfiröi, 23. janúar 1932 2. tölublað Kjördæmamálið. Eins og frá er skýrt annarsstað- ar í blaðinu hefir kjördæmanefnd- in klofnað. Koma þau tíðindi ekki á óvart neinum þeim, sem þekkja aðstöðu flokkanna til þessa máls. Þykir rjett að birta hjer tillögur þær, sem fulltrúar Sjálfstæðis- manna í kjördæmanefndinni, Jón þorláksson og Pjetur Magnússon, lögðu þar fram. Um tillögurnar er það að segja, aö hjer er um að ræða hlutfallskosning í sam- bandi við einmenningskjördœmi. Er ekki raskað þeirri stefnu sem Sjálfstæðisfiokkurinn berst fyrir, að íhlutun kjósenda á skipun Al- þlngis verði jöfn, hvar sem þeir eru búsettir á landinu, en jafnframt eru hin fornu kjördæmi látin halda sjer. Sú breyting verður þó, að tvímenningskjördæmi missa annan fulltrúa sinn. Tala þingmanna, sem kosnir eru á þennan hátt verður 30. Kjördæmin út um land velja 26, en Reykjavík 4. Síðan er jafn- að niður uppbótarsætum eftir at- kvæðatölum flokkanna, til þess að tryggja það, að þingstyrkurinn sje í samræmi við atkvæðamagnið. Ef þessi kosningatilhögun hefði verið í sumar heföi Sjálfstæðisflokkurinn fengið 20 þingsæti, Framsókn 16 og Jafnaðarmenn 7. Að þessu sinni er ekki rúm til að skýra nánar tillögur Sjálfstæð- ismanna, en bráðlega mun vikið aö málinu aftur hjer í blaðinu. Eins og menn sjá hafa fulltrúar Sjálfstæðismanna í nefndinni veriö í fullu samræmi við flokk sinn um aðalatriði þessa máls, sem er hinn jafni íhlutunarrjettur kjósenda. Hið sama verður ekki sagt um, fulltrúa Framsðknarmanna. Hver hefði spáð því um kosningarnar í vor, að misseri síðar væri Tryggvi Þórhallsson farinn að berjast fyrir því, að Reykvíkingar fengi 8 -— átta — þingmennl Eftir að hann er búinn að rjúfa stjórnarskráreið sinn, traðka þingræöinu, ákalla fjarlægt konungsvald, og ganga eins og grenjandi ljón um landiö tft þess fö sporna við Reykjavík- urvaldinu, ber hann nú fram til- lögu um að þingmönnum Reykja- víkur skuli fjölgað upp í átta. Hvað segja Framsóknarmenn á Austurlandi um þetta? Hvað segir Halldór Stefánsson um þetta? Hann strengdi á hverjum spotta vitsmuna sinna í fyrravor til að sýna fram á, að Reykvíkingar ættu í raun og veru alls ekki heimting nema á 2 þingmönnum, en þð væri ekki ósanngjarnt að hafa þá 3, af því að höfuðflokkarnir væri þrír. Framsókn virðist komin í stór- feldari skrípaleik en þekst hefir til þessa bjer á landi. TILLÖQUR frá falltrúum Sjálfstœdisflokks- ins í milliþinganefndinni um skipun Alþingis og kjðr- dcemaskipunina. Lagðar fram á fundi nefndarinn- innar, 14. des. 1931. 1. Að nefndin flytji frv. til stjórn- arskipunarlaga um breytingar á stjórnarskránni, samhljóða frv. Sjálfstæðismanna frá sumarþinginu 1931, sjá Alþt. 1931, sumarþing A. 39, eöa að minsta kosti frv., sem í öllum verulegum atriðum er í fullu samræmi við frv. á þessu þingskjali. Stjórnarskrárfrv. þetta veröi lagt fyrir Alþingi er saman kemur í febr. 1932, og fái endanlega af- greiðslu á aukaþingi eða reglu- legu Alþingi 1933 að afstöðnum nýjum, almennum kosningum, sumarið 1932. II. Að nefndin undirbúi og flytji frv. til laga um kosningar til Al- þingis, sem verði lögtekið samtím- is og stjórnarskrárbreytingin er samþykt til fullnustu. Frumvarp þetta til kosningalaga sje bygt á þeim grundvelli, er segir í ný- nefndu stjórnarskrárfrv., þ. e. að Alþfngi verði svo skipað, að hver þingflokkur hafi þingsæti í sam- ræmi við' atkvæðatölu þá, sem greidd er frambjóðöndum flokks- ins samtals við almennar kosn- ingar. Um kjördæmaskiftingu og til- hugun kosningu á þessum grund- velli, gjörum við eftirfarandi til- lögur: 1. Skifting landsins í kjördæmi haldist óbreytt sú, sem nú er. Kjördæmin utan Reykjavíkur, sem eru 26 að tölu, kjósi fyrst einn þingmann hvert með meirihluta- kosningu (sá kosinn sem flest fær atkvæði) og þar að auki upp- bótarþingmenn, 6 eða fleiri, sam- kvæmt reglum í 6. og 7. lið. Meö þessu er það trygt, að þingmanna- tala þessara kjördæma, sem nú eru 32, Iækki ekki við breyting- una. — Kjördæmið Reykjavík kjósi fyrst 4 þingmenn með hlutfalls- kosningu eins og nú, og taki auk þess þátt í kjöri uppbótarþing- Landsfundur Sjálfstæðisflokksins verður haldinn í Reykjavík í'þingbyrjun á þessu ári. — Er þess vænst, að sem flest fjelög Sjálfstæðismanna sendi fulltrúa, og á þeim stöðum, þar sem ekki eru starfandi fjelög, velji flokksmenn fulltrúa á fundinn, svo að sem flest hjeruð eigi þar fulltrúa. Þeir, sem ætla að sækja fundinn, eru beðnir aö til- kynna það miðstjórn flokksins sem fyrst. Miðstjórn Sjálfstæðisflokksins. manna samkvæmt reglum í 6. og 7. liö. 2. í framboði getur hver sá maöur verið, sem er kjörgengur og fær hæfilega tölu meðmælenda, t. d. 25. Hverjum frambjóðenda er skylt að skýra í framboðinu frá flokksafstöðu sinni, þ. e. hvort hann telst til einhvers viðurkends landsmálaflokks, eða styöur ein- hvern landsmálaflokk, eða er utan- flokka. Tala frambjóðenda af sama flokki er ekki í neinu kjördæmi öðrum takmörkum bundin en þeim, sem leiðir af kjörgengisskil- yrðum og meðmælendafjölda. 3. Kjörstjórn hvers kjördæmis býr út kjörseðlana, eftir að öll framboð eru komin. Frambjóðend- ur úr sama flokki skulu settir saman í reit á jörseðlinum, og reiturinn greinilega auðkendur með flokksmerkinu. Þeir skulu settir í stafrófsröð, en þó getur flokksstjómin ákveðið aöra röð. Nafn frambjóöenda, sem styður tiltekinn flokk, skal sett síðast í reit flokksins á kjörseðlinum, að- greint með stryki frá frambjóðend- um flokksins, og aftan við nafn hans sett „styöur flokkinn" eða annað þessháttar einkenni. Fram- bjóðendur utan flokka skulu vera í reit út af fyrir sig á kjörseðlin- um. 4. Kjósandi greiðir atkvæði með því að krossa við nafn ein- hvers af frambjóðendunum, eð* með því aö krossa við flokks- merki þess flokks, sem hann vill styðja, og telst þá atkvæðið greitt efsta frambjóðandanum í reit flokksins (í Reykjavík flokkslistan- um eftir venjul. reglum). Sjerhvert atkvæði, sem greitt er flokki eða flokksframbjóöanda, telst jafnframt greitt varamanni úr sama flokki eftir reglum, sem um það verða settar. 5. Við talningu atkvæða skal fyrst telja hve mörg atkvæði hafi fallið á hvern flokk og á hvern frambjóðanda utanflokka. — í Reykjavfc er tala kosinna þing- manna af hverjum flokki reiknuð út eftir núgildandi reglum. í kjör- dæmum utan Reykjavíkur tilfellur fasta þingsætið þeim flokki eða frambjóðanda utan flokka, sem hefir flest atkvæði. Hafi þingsætið hlotnast flokki, sem hafi fleiri en einn frambjóðanda í kjöri, er sá af þeim flokksmönnum kosinn, sem hefir þeirra flest atkvæði. 6. Allar atkvæðatölur flokka og írambjóðenda eru tilkyntar land- kjörstjórn þegar eftir atkvæða- greiðsluna, og telur hún saman atkvæði hvers flokks og tölu kos- inna þingmanna hans úr Öllum kjðrdæmum samanlagt. — Svo telur hún og saman í heild at- kvæði allra þeirra þingflokka, sem hafa náð sæti við kosninguna, og þeirra frambjóðenda utan flokka, sem hafa náð koaningu. Hinni síðastnefndu tölu skal deUa meö 42 (sem er lámarkstala þingmanna eftir þessari tilhögun), en atkvæða- tölu hvers flokks skal á sama hátt deilt með þeirri tölu þingmanna (flokks- og stuðningsmanna) sem flokkurinn þegar hefir fengið kosna. Hin Iægsta af þeim tölum, er koma út við deilinguna, skaljöfn- uð í næstu heilu tölu með þvíað sleppa broti, sem er minna en l/a eða hækka upp í heilan brot, sem er a/a eða meira, og nefnist þessi jafnaða tala hlutfallstala kosning- arinnar. Þar næst er hlutfallstölunni deilt í atkvæðatölur þeirra þingflokka, sem geta komið til greina við út- hlutun uppbótarsæta. Þær tölur, sem þá koma út, sýna þingmanna- tölu þá, sem hver flokkur á til- kall til. Brot, sem nemur ?/« eða meiru, skal hækkaö upp í heilan, en broti, sem er minna en V^. skal slept. þó skal hækka svo mörg hin hæstu af þessum brot-

x

Austfirðingur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Austfirðingur
https://timarit.is/publication/594

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.