Alþýðumaðurinn


Alþýðumaðurinn - 13.11.1951, Blaðsíða 1

Alþýðumaðurinn - 13.11.1951, Blaðsíða 1
XXI. árg. ÞriSjudagur 13. nóvember 1951 40. tbl. Afrek Heiðnabergsstj ðrnarinnar: Dýrí-íð vex risaskrefum, iðnaðurinn rambar ó glöt- unarbarmi, vöruskipfajöfnuðurinn er óhagstæðari en nokkru sinni fyrr, þijóðin verður ölmusuþegi í æ sfærri sííl, bátaúfvegur ber sig ekki þrétt fyrir geng- islækkun og bétagjaldeyri, hálfverkaður saltfiskur er fluttur út til fullverkunar, svo að bæði atvinnu og gjaldeyri er kastað á giæ í stórum stíl, kjöt er flutt úr landi, svo að stórkostlegur kjöfskortur verður, gíaldeyri er sóað bSinf og skipulagslaust í ónauðsyn- legan innflutning sem nauðsynlegan, meðan heild- salosféttin og broskaralýður veltir upp ævintýraleg- um gróða. KuomingtangsfJQrn ó Islandi. Einhver gjörspilltasta og dáð- lausasta stjórn, sem ríkt hefir í heiminum á þessari öld, er talin vera Kuomintangstjórnin kín- verska. Þrátt fyrir ítrekaSar til- raunir gjörspilltra stjórnar- fclíkna annars staðar hefir met hinnar kínversku í dáðleysi ekki verið slegið fyrr en nú — af sam- sijórn Ihalds og Framsóknar á Island'. Þar margmenna semsé á stjórnarbikkjunni allir þeir lest- ir og allur sá vesaldómur í auk- inni cg endu" spilltri, útgáfu, sem Kuomintangstjórnin varð fræg> af endemum fyrir, og leggur skugg- ann af þeirri helreið inn á hvert einasta alþýðuheimili á íslandi: Kauprrfáttur vinnutekna hefir veriS rýrður gífurlega, svartur markaður er rekinri sem „frjáls verzlun", gjaldeyrishalli þjóðarbúsins vex og vex, ölmusu- féj er betlað mánuð eftir mánuð inn í landið, sukkrekstri bátaút- vegs'ns er haldið á eins konar helðu"slaunum hjá . þjóðinni, myndarleg fiskþurrkunarhús stánda hálftóm eftir að of fjár hdfir verið lagt i byggingu þeirra. Nú þykir semsé snjall bú- hnykkur að flytja saltfiskinn hálfverkaðan úr landi og fleygja þann'g atvinnu og gjaldeyri í aðrar þjóðir. Kjöt ér flutt úr landi, 'svo kjötskortur myndast, en almenningi er boðið upp á hvalkjöt, gamalkúakjöt og úti- gönguhrossakjöt, en ofsagróða- mönnum upp á uxatungur frá Bandaríkjunum og niðursoðinn • lax frá Kanada. Framle'ðsluráð Irndbúnaðarins auglýsir heild- söluverð iil bænda á ýmsum flokkum kjöts, en fjöhnörg kaupféiögin neyta einokunarað- s'öðu sinnar með kjötverzlun og . skammta :mun lægra verð. Verk- sqjiðjur gefast upp við iðnrekst- ur í vaxandi mæL, en aðrar hefja ! viðgerSarvinnu á innfluttum vör- um svo sem skóverksmiðjan Ið- unn, sem um skeið kvað hafa unnið mest að því að festa farsvaranlega sólana undir rán- dýran spánskan skófatnað. Epl- um og vínberjum rignir úr flug- vélum yfir bæi og þorp handa þeim, sem geta keypt, en mjólk ger'st svo dýr, að fátæk barna- he'mili verða að spara hana stór- lega börnunum til meins. En heildsalar græða. Þeir mega óá- reittir meira að segja stunda stór- felldan vasaþjófnað af allri þjóð- inni gegnum „frjálsa verzlun", því að viðskiptamálaráðherrann heldur þagnarskildi yfir slíkum launræningjum. Þeir eru nefni- lega á réttri línu, Kuomintang- línunni! Skósveinar stórbraskaranna. „Heimilisböl er þyngra en tár- um taki", kveina hinir óbreyttu Framsóknarmenn nú. Þeir hafa rnisst forystumenn sína í Heiðna- bergið,' þar sem þeir þjóna stór- bröskurum Ihaldsins til borðs og baðherbergis af hinni Ltilþæg- ustu lipurð: Forsætisráðherrann leggur Kuomintangklíkunni til meinleys.'ssvipinn, fjármálaráð- herrann sparsemdarvottinn með eyrinn, meðan Ihaldið bruðlar með krónuna og drepur tittlinga að baki þessum einfalda og smá- borgaralega nurlara, en einurS- arljómann á auSvaldsbrána á landbúnaSarráSherrann aS setja, þessi sem hefir undanfarin ár veriS aS reyna að telja sér og öðrum trú um, að hann elnn ut- anríkismálaráSherra hafi þorað á sínum tíma að segja nei við Hitl- 'er sáluga, hvað síSari viSbrögS mannsins afsanna, því aS hann virSIst hvoiki hrár né soSinn í nokkru máli. HfóEpræðisherssamkoma Spifsfæðisflo'.ksins. En meðan allt er á leiS norSur og n Sur í voru íslenzka Kína- veldi, efnir IhaldiS til múgsefj- :narhátíSar meSal fylgjenda sinna. KallaSi þaS samkundu sína landsfund og fengu þar eng- ir skoSun aS hafa nema Trúin, vonin og kærleikurinn, þ. e. Bjarni, Björn og Olafur. Gegn því aS hafa engar skoSanir fékk IhaldshjörSin aS ganga sér til beitar eina kvöldstund í ÞjóS- leikhúsIS og horfa á „Nei, þetta er ekki hægt" í Sj álfstæðishús- inu. Á eftir var hún svo reiðubú- in til að lýsa yfir með fögrum orðum, að atvinnuleysi, lög- verndaður svartimarkaður, hrun iðnaðar, taprekstur bátaútvegs- ins, húsnæðisvandræði, aukin dýrtíð og hvers konar siSleysi í viSskiptum og réttarmálum væri aðalsmerki hins stolta íslenzka lýðveldis, sem raunar væri ein- ungis orðið til fyrir þrautseiga baráttu Sjálfstæðisflokksins og þá fyrst og fremst hins ágæta for- iranns hans, Ólafs Thors, þótt hann hefði að sjálfsögðu notið ómetanlegrar aðstoðar hins djarfhuga utanríkismálaráðherra, Bjarna Benediktssonar, og snjall- gáfaða viðskiptamálaráðherra, Björns Ólafssonar! Svo var hróp- að húrra fyrir ættjörðinni, sungn- Framh. á 4. síðu. S<BXt;Óg EímbotQ lám&áéuiv MÍl4ðila3koai2i Elinborg Lárusdóttir skáldkona var sextug í gær. Samtímis kom hér í bókabúðir. síðasta og 17. bók hennar, síðan skáldferih henriar hófst 1935. ELnborg Lárusdóttir er fædd að Tunguhálsi í SkagafirSi 12. nóvember 1811. Dóttir Lárusa: bónda Þorsteinssonar og Þóreyj ar Bjarnadóttur. Hún stundað. nám í kvemiaskólanum á Blöndu- ósi tvo vetur. Einnig í Kennara- skólanum og á hússtjórnarnám- skeiði a Akureyri. 1918 giftist hún sr. Ingimar Jónssyni, síðar skólastjóra í Reykjavík. Hefir þaS orðið hlutskipti hennar að stunda ritstöi fin samfara erils- sömum og umsvifamiklum heim- isslörfum. Gegnir því fnikilli furðu hve stórvirk hún hefir reynst á ritvellinum, en hún, hefir látið frá sér fara ekki færri en 17 bækur á 16 árum, og sumar all stóiar. Sannar þetta að hér er sngin miðlungskona á ferð, og að s: nldefniviðurinn, sem hún hefir hlotið í vöggugjöf, og aukið hann og eflt í skóla lífsreynsl- uhnar, er góðviður frá rótum og nærður af háleitri köllun, dreng- skap og göfugri ást til guSs og nianna. F.g hirSi ekki aS telja upp nöfnin á ritverkum Elinborgar. Þjóðin- þekkir þau og hefir lesiS þau með kostgæfni. Bækur Elin- borgar hafa ekki rykfallið í skáp- um bókabúðanna. Þær hafa ver- ið keyptar og lesnar. Fólkið hef- ir frá öndverðu fundið, að bak i , við sögurnar hennar Elinborgar : slær heitt hjarta, þar er skilning- ' ur á rökum lífs og ljóss, og víð- íaðma kærleikur, hreinn og göf- ugur, sem 'aldrei bTegst söguper- sónum, hvaS sem mætir þeim. j OIlu er stefnt heilu í höfn. Hjarta liiörgunarmannsins slær á réttum ! s'aS. Sögur eins og Förumenn, : Strandarkirkja, Símon í NorSur- hh'3 og ' S. teirigerSur gleymast ekki. Þær endast lengur en með- an fyrsti lesturinn stendur yfir. Síðasta sagan, Anna María, er gefin i'it í tilefni af sextugsafmæli skáldkonunnar. A henni sjást eng.'n ellimörk frá höfundarins halfu, enda efnið sótt til æskuára skáldkonunnar. Anna María er námsstúlka í kvennaskóla í sveit, þar sem eru milli 50 og 60 náms- meyjar úr flestum héruðum landsins. Anna María er yngst þeirra, fákunnandi sveitastúlka, sem er nú fyrst að kynnast lífinu. ; En cfniviðurinn er góður. Eftir- tektin næm og grundandi, hæfi- leikar fágætir og viðhorfin til h'ns daglega lífs he'manumin úr hreinleika hugarfarsins og dyggð- ugu dagfari. Sem áhorfandi kynn- ist Anna María hinum margleitu lyndiseinkunum skólasystranna, áhugamálum þeirra. framferði og viðhoifum til lífsins. Þar kennir margra grasa, sem von er, en I skáldkonan á gnægð skilnings, skarpskyggni, umburðarlýndis, fyrirgefningar og mannkærleika til að skila öllum þessum mislita hóp svo vel í höfn að loknum skólavetr'num, að lesand!nn ekki einu sinni fyrirgefur alla brestina fari hverrar sérstakrar stúlku, heldur ann þeim einni og öllum þess brautargengis, sem æskan ætíð óskar sér, og fylgir þeim vonbjarlur út á meðal þjóðar- 'nnar, þar sem mikilvæg verkefni bíða þeirra í faSmi friSsælla dala og viS báruhjal klettóttra stranda. l^arna er líka á góSlátlegan hátt dregiS fram í dagsllósiS ýmis- legt, sem fyrir kemur í skólanum, hvernig kennarar og nemendur bregSast viS því, og viS hvað skólaæskan bjó á þeim tíma, sem sagan gerð'st, og hvernig sigrast er á öllu þessu með góðgirni og samstarfi kenria' a og nemenda, þótt kjörin séu kröpp og ýmis- legs ábótavant. Er ég ekki í neinum vafa um að þessi saga njóti sömu vin- sælda og aðrar bækur skáldkon- unnar, enda á hún fullt erindi til fólks'ns eins og fyrri bækur henn- ar. Og við, sem höfum fylgzt með sigrum Elinborgar Lárusdóttur ijndanfarin 16 ár, léggjum þessa nýju bók frá okkur aS loknum lestri meS þeirri von og ósk að enn megum v'.S sjá hana skipa sinn sess meSal sagnaskálda þjóS- arinnar meS sama sóma' og reisn cg h'ngaS til —• og iafnyel betur. Halldór Friðjónsson.

x

Alþýðumaðurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðumaðurinn
https://timarit.is/publication/597

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.