Víðir


Víðir - 30.03.1935, Blaðsíða 1

Víðir - 30.03.1935, Blaðsíða 1
YI. árg. Vestmannaeyjum, 30. mars 1935 49. tbl. Búumst Hl varnar. Margar sögur ganga nú hér um bæinn, sumar ef til vill ekki rétt- av, en flestar sanngjarnar, vegha fiskaölunnar hér. Það er ekki iangt síðan að vel þektum manni hér var af hinni nýju fisksölunefnd neitað um það, að seija fyrir ákveðið auraverð pr. kg., en síðar leyft öðium fyrir mun minna verð. Þetta eitt ei í sjálfu sér' stjórnarvöldunum ófyrir gefanlegt. En þó er annab, sem stjórnarvöldunum má flinna enn meira til foráttu, og það er hinn hái skattur, sem lagður er á út- gerðina, og kaliaðúr er ýmist verðjöfnunargjald, eða markaðs- leitarsjöður. Eins og áður hefir verið minst á hér í blaðinu, er skattúr þessi svo hár, að næstum ómögulegt er að eyða honum í markaðsleit. því hann mun nema um' tveim miljón- um króna. á ári. það er sögn kimnugr.a manna, að riú þeg'ar muni því eytt, sem: inn er komið í þennan sjóð, án þess að eytt hafi verið svo nokkru nemi til markaðsleitar. Það væri annars ekki öfróðlegt að heyra frá meiri hluta þings og Btjórnar, hvernig halda á ríkisbú- skapnum uppi, ef sterkari atvinnu vegurinn, sjávarútvegurinn er svo þrautpíndur, að hann skal borga, fyrst 7—8% v»xti af lánum til utgerðarinnar og síðar 6% afsölu salfiskjar og kr. 5,00 af hveiju skpp. þurfiskiar, í einhvern hug- myndasjóð, sem auðvitað aldrei verður til, á aunan hátt en þann, að notað verður féð í einhver pólitísk sníkjudýr, sem hvorki , verða lándi eða þjóð til nytja, að minsta kosti ekki meðan nú- verandi stjörnarvöld ráða, hvað sem siðar kann að verða.' Samtök átvegsmanna ættu að verða rikisstjórninni áminning til þesa að haga sér litið eitt betur. Það er vitanlegt, að eins og sakir standa nú, þá ráða alþýðu- flokksmenn öllu 1 Þinginu. Þar ganga þeir fram' í fanseabuningi, með tekjuhæstu menn landsins í fararbroddi, menn, sein keppast Við að telja fólkinu út um landið trú um, að þeir séu aitafaðvinna fyrir það, en auðvitað eru þeir altaf að vinna aðeins fyrir sjálfa sig. Þeir hafa höað fólkinu saman og á þanu hátt myndað stórvnldi hér á lahúi, stórveldi, sem finst að það geti öllu ráðið, og ræður alt of miklu. Ef að allir útvegsmenn tækju sig nú saman — og það ættu þeir að gera — þá yrðu þeir ekki síð- ur sterkir,- og gætu vel mætt Héðni & Co. á hösluðum velli, áður en þeim félögum tekst að að jafna við jörðu efnahag fólksins og framtak alt. Skyldi það ekki vera sæmilega ráðið, að mynda eitt voldugt út- vegsmannafélag um alt landið ? Mundu ekki hinir taumliðugu stjórnardindlar hafa bægara um sig á eftir ? Harðfisk- verkun Um harðfiskverkun skrifar Jón Sverrisson yfiifiskimatsmaður, i siðasta tbi. þessa blaðs. Fari svo að áhugi Íslendinga ..vakni til þess, að taka aftur upp hina gömlu verkunaraðferð, að herða þorskinn til útflutnings, þá er nauðsynlegt að þeir fáu, sem enn muna þá verkunaraðferð pg kunna hana, gefl þeim áhuga- 8ömu mönnum, sem vilja geratil- raun með hana, góð ráð og bend- ingar. Sa, sem þetta ritar, kyntist nokkuð harðfiskverkuu við Faxa- flóa (á Vatnleysuströndinni), fyrir rúmum 30 áium, eða síðast þeg- ar hann var verkaður þar til út- flutnings. Kemur iýsing J. S. á vsikunaraðferðinni rnjög hsim við þá aðfeið, sem þar var notuð. Hvers vegna svo skyndilega var hætt að herða fisk til útflutnings, er ekki gott að segja, en senni- lega hefbi markaður eins haldist fyrir íslenskan flsk og norskan. Ef til vill heflr nýjum mönn- um þótt það ganga hraðara að moka í hann saiti, en athugándi ekki það, að það kostaði aðra vertið, sumarvertíðina, að þurka hann. Verð á harðflski mun hafa ver- ið hær tvö hundiuð krónur skpp^ siðustu árin, og því mun betra en á söituðum fiski, því ekki mun hafa farið meira en ca. helmingi fleiri flskar af hertum flski í skpp. en söltuðum. Það var mál manna, miðað við ára reynslu, að heítur þorskur, netaþorskur, væri að meðaltali 1 kg. a8 þyngd, — færi að meðaltali 160 þorskar í skippundið. Verð á 1. fl. þur- fiski heflr þá naumast verið meira en um sjötíu krónur eða kannske vel það. Fráleitt myndu Norðmenfa herða eins mikið af flskframleiðslu sinni og þeir árlega geia, ef að þeir teldu sér iþað skaða. Og senni- legast er að þeir yrðu í vandiæð- um með að flnna markað fyrir hinn mikla flskafla sinn, Væri hann allúr veikaður á sama hátt. Það er sagt, að áhugasamur út- gerðarmaður í Hafnarfiiði, Loftur að nafni, geri nú tilraun með að herða fisk i alisfórum stil. Senni- lega hefii hann litið eitthvað 'í kringum sig eftir markaði, áður en hann byrjaði á þvi. Vönandi hepnast sú tilraun vel því yitánlega ér það ofiaun fyrir útgerðina, að liggja árlangt með stóran hluta fcarrleiðslunnar óseld- an, eins og nú hefir raun áoiðið. Hvort oisökin er vanmáttur hinn- ar nýju fiskimálanefndar, eða eitt- hvað annað, skiftir ekki máli. Atvinna handa, ollnm. Nú um hábjargræbístímann þeg- ar allir eru önnum kafnir við flskvinnu viiðist ekki vera ástæða til þess, að tala um atvinnuleysi. En það er nú svo komib samt, að afkoma almennings hér i bæ er orðin altof bágborin. Undanfarin ár hafa bovið n'ra afkomu verkamanna í skauti sínu. Pað heflr verið bent á orsakirn- ar til þessa. Fyrst er það krepp- an, segja menn. Kreppan hefir ollið verðfalli Mfurðanna. Síhækk- andi skattar hafa dunið yflr. Vas- ar vinnuveitenda hafa verið tæmd- ir. Og yflr öllu gín svo galtóm- ur rikissjöður umsetinn af illa vöndum rauðum hundum, sem sitja um hvert bein sem falla kann. Það eru skepnurnar, sem telja sig verndara hinna vinnandi stétta, og kýla vömb sin» í skjóli skilningssljbrra fylgismanna, sem ennþá hafa eigi séð refinn undir sauðagærunni. Nú er það almannarómur að ríkið sé við það að verða gjald- þrota. Það er ávöxturinn afstjóin Krata og Hrifluliðsins frá 1927. Árib 1930 þegar Krata og Hrifluvaldið hafði náð hátindi sinn- ar verstugjörba var af þeim lagb- ur hornsteinninn ab því atvinnu- leysi, sem hefir átt sér stað bæbi hér og annarsstaðar. Þetta var herferðin gegn atvinnurek- endum. Með taumlausu hatri ofsóttu þeir atvinnurekendurna, bæði með sköttum og aDskonar plágum reyndu þeir að koma öllu atvinnu- lífi í kalda kol. Þessi verk eru mín bestu, segir „stjórn hinna vinnai di stótta". í sa:nbandi við þetta má benda á hið áþreifanlega dæmi sem 'gjörðist. hér í Eyjum. Þegar sá maður var settur um, sem lang- mesta atvinnu hafði veitt hér bæði fyr og síbar.. Gisli J. Johnsen var búinn ab staría hér allan sinn. aldur og búinn ab lyfta Grettistök- um á svibi átvinnulífsins. Fjöldi manna var hér í bœ, sem atti a'fkomu sina undir þessum at- vinnurekstri. Állur þessi mikli f.iöldi varb at- vinnulaus mestan hluta ársins eftir ab ©isii hætti og þab hefir enginn komið í staðinn, sem hef- ir bætt það upp. Það hlakkaði görnin í mörgum illgjörnum manni þegar G. J. J. var feldur, en mikið má það vera ef einhver ú.r lauðahernum hefir ekki fengið að kenna á þvi, að öll sú atvinna er hann veitti hvarf ur sögunni. Sannleikurinn er sá, að eitthvert mesta níðingsverkib, sem framið hefir verib á þessu bygbarlagi, var það að stöðva atvinnurekstur G. J. J. fyrir utan það, hvflíkt fólsku verk það var gagnvart G. J. J. sjálfum. Nei, góðir hálsar! og fylgismenn rauðufylkingarinnar. Hfitlumenska og niðuirif Kratanna fæðir aldrei alsnœgtir yður til handa. Þeir, sem sett hafa fótinn fyrir viðgang einstaklingsframtaksins eru hungurmotbingjar atvinuuleysingj-

x

Víðir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Víðir
https://timarit.is/publication/600

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.