Dagblað

Tölublað

Dagblað - 07.04.1925, Blaðsíða 1

Dagblað - 07.04.1925, Blaðsíða 1
Þiðjudag 7. apríl 1925. I. árgangur. 56. tölublað. ALLSHERJARNEFND Ed.hef- ir nú skilað áliti um frum- varp það til laga um versl- unaratvinnu, sem stjórnin lagði íyrir þingið. Lætur nefndin þess getið, að hún hafi við athugun írumvarpsins ráðfært sig bæði við atvinnumálaráðh. og menn Qr verslunarstétt. Engum dettur í hug að efast um, að nefndin fari hér rétt með, en nefndar- álitið og breytingartill. sýna það, að nefndin hefir tekið sáralítið tillit til tillögu og vilja verslun- arstéttarinnar. Verslunarráð ís- iands samdi árið 1922 frv. til laga um verslunaratvinnu. Frv. þetta mun ráðið hafa sent nefnd- inni, og einnig til útbýtingar meðal þingmanna. Það, sem það írv. leggur mesta áherzlu á, er: 1. það, að settar séu skorður fyrir þvi, að ekki fáist aðrir við verslunarrekstur en þeir, sem til þess hafi mentun eða •æfingu þá, sem til þess verður ;að telja nauðsynlega. 2. að verslunarstéttinni sé trygt fé til að geta haldið uppi viðunan- iegri kenslu handa þeim, sem "Verslunaratvinnu ætla að stunda. Verslunarstéttin er hjá flest- ^m menningarþjóðum talin ein af helztu máttarstólpum þjóðfé- ^aganna, og því miklu varið til Þess að menta hana og þroska. Hér er einkis krafist annars, en • að sá, sem versla vill, kaupi leyf-* isbréf fyrir nokkur hdr. kr. Ekkert >er grenslast eftir því, hvort ihann er lesandi, skrifandi, kann flokkuð í reikningi, eða hefir gripsvit, sem kallað er. Þetta er líklega sú eina atvinna, sem allir mega og geta rekið óátalið Ðg eftirlitslaust. Enga almenna atvinnu geta menn rekið, nema ^afa til þess þá orku, sem til kennar þarf. Ég tala nu ekki W*. að nokkur megi stjórna bíl eða vél í bát, án þess að hafa Jokift ákveðnu námi, því síður stærri vélum eða skipi, og er pað auövitað rétt. ^tjórnarfrv. gerir að vlsu þá bót, hvað þetta snertir, að nú eiga nýir umsækjendur um versl- unarleyfi að sanna atvinnumála- ráðh. kunnáttu sína, en ótryggi- legt er það skilyrði, og litlar líkur til samkvæmni í veitingum þessum, þar sem árlega geta orðið skifti á þeim mönnum, sem það embætti skipa. Ráð- herra er að vísu ætlað að hafa Verslurarráð ísl. og stjórn Sam- bandsins til ráðuneytis. En ekk- ert er um það sagt, hvernig með skuli fara, ef annar þess- ara aðilja segir »já«, en hinn »nei«. Ef til vill á annar að duga; en sé svo, þá er nú hætt við að pólitiskt innræti um- sækjandans geti stundUm orðið eins þungt á metunum eins og i kunnáttan til verslunarstarfanna. Jafnvel ekki ómögulegt, að slíkt geti verkað á sjálfan ráðherrann. Hitt atriðið, sem fyrir versl- unarstéttinni hefir aðallega vak- að, var það, að tryggja sér fé til að halda uppi námi til versl- unarreksturs, tekur nefndin held- ur ekki til greina. Hafði þó verslunarstétt boðist til að leggja fram skatt á sjálfa sig. Féð fær hún ekki, en skattinn á að þiggja. Ber nefndin það fyrir, að samvinnufél. muni ekki una því, að skattur þessi gangi til Verslunarráðsins og verslunar- skólans. Mjög líklega til getið. Mig minnir að Sambandið telji, að um Vt hluti allrar verslunar í landinu sé í höndum sam- vinnufél. I*ess vegna tekur eng- inn til þess, þó það geri kröfu til þess að fá nokkuð af þess- um skatti. Hygg ég, að Versl- unarráðið hafi búist við því, þó það sæi ekki ástæðu tila ð bera fram tiliögu um það. En gat þá ekki nefndin siglt fyrir það sker, með þvi að koma með breytingartill. í þá átt, að fé það, sem inn kemur fyrir versl- unarleyfi kaupfélaga og sam- vinnufélaga, renni til Sambands- ins og samvinnuskólans í sama . hlutfalli og fé það, sem inn kemur af leyfisbréfum kaup- manna og hlutafélaga, rennur til Verslunarráðsins og verslun- arskólans, að frádregnum hluta ríkissjóðs? Norræna félagið í Ösló. Fyrsti ársfundur. »Norrönafelaget« í Oslo hélt fyrsta ársfund sinn i marzmán- uði. t»ar flutti Barði Guðmunds- son stúdent snjalla ræðu um samband íslands og Danmerkur, hvernig það hafði verið og hvernig þvi lauk. í lok ræðu sinnar mintist hann á það, að nú, þá er fsland og Danmörk eru skilin, þá verði allir Islend- ingar og Norðmenn? að styðja samvinnu þá, er nú hefir tekist miili Noregs og íslands, báðum ríkjum til gagns. Og til þess.að I þetta megi takast, eigi norræna félagið mikilsvert verkefni fyrir höndum. Hlutverk þess félags sé að byggja betri og traustari brú milli landanna heldur en áður hafi verið. í lögum félags þessa segir svo, að markmið þess sé, að »koma nú þegar á fót samskon- ar deildum (og i Ósló) annars staðar um Noreg, Færeyjar og ísland«. Á fundinum var gerð grein fyrir starfsemi félagsins siðast- liðið ár. Jóannes Patursson, kongsbóndi í Færeyjum, hafði haldið fyrirlestur fyrir félagið um »Sögu og sagnir Færeyja«, Hinn 24. nóv. og 17. des. hafði Skúli Skúlason blaðamaður flutt erindi um »Skáldskap fslendinga eftir 1800«. Bæði þessi erindi voru flutt í háskólanum i Ósló og var aðgangur ókeypis fyrir al!a. Heíir félagið hugsað sér að þetta sé upphaf að fyrirlestra-

x

Dagblað

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagblað
https://timarit.is/publication/605

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.