Vesturland


Vesturland - 30.07.1927, Blaðsíða 1

Vesturland - 30.07.1927, Blaðsíða 1
VESTURLAND Ritstjóri: Siguröur Kristjánsson. IV. árgangur. ísafjörður, 30. júlí 1927. 26. tölublað. ng Nú eru sén i'irslit kosninganna í öllum kjördætnum, og urðu þau, sem talin voru í síðasta blaði, þótt þá væri ekki frétt úr einu kjördæmi. Sitja þá næsta þing 19 Tímamenn, 16 íhaldsflokksmenn, 5 bolsar eða Alþýöufl.menn, 1 úr Frjálslyndafl. og 1 utan flokka. Qetur ekki leikið neinn vafi á því, að Framsóknarflokkurinn myndi stjórn meó aðstoð liálfbræðranna — þeirra rauðu, — sem líklegt er þó, að ekki taki beinan þátt í stjómarmyndun, eða geri kröfu til sætis í stjórninni, heldur heiti stuðningi eða hlutleysi með þeim skilyrðum, er þeim þóknast að setja Alment inun litið svo á, að Tímamenn hafi unnið allmikinn sigur við þessar kosningar, og er það að þvi leyti satt, að þeir hafa unnið þrji'i þingsæti, en ekki tap- að nema tveim. Og auk þess hafa tveir sjálfstæðismenn gengið í flokkinn, svo flokkurinn hefir auk- ist um þrjá menn. En alger mis- skilningur er það, að þjóðarviljinn hafi auglýst sig með Tímamönn- um. Atkvæðagreiðslan sýnir enn, að íhaldsflokkurinn hefir traust þjóðarinnar. Honum eru við þess- ar kosningar greidd 13809 atkv., en Framsókn 8951 atkvæði.*) En það sem veldur því, að Tímamenn fá fleiri þingmenn út á sín fáu atkvæði en íhaldsmenn út á sin mörgu, er fyrst og fremst það, að fyrtöldu unnu yfirleitt fámennu kjördæmin. Og svo það, að milli- flokkamenn og utanflokka menn hlutu flest atkvæði sin frá íhalds- * flokknum og urðu þannig til þess að fella íhaldsmenn frá kosningu i þeim kjördæmum sumum, sem íhaldsstefnan er algerlega ráðandi. Þannig varð Moller til þess, að fella þriðja mann íhaldslistans í Rvfk, þó hann einnig félli sjálfur. Björgvin Vigfússon, ákveðinn í- haldsmaður verður til þess að fella annan frambjóðanda fhalds- flokksins í Rangárvallasýslu. Frels- ishers-Jónarnir, sem báðir féllu í N.-Múlasýslu, urðu til þess að fella Árna frá Múla frá kosningu þar, og eins verður framboð S. Hliðar á Akureyri til þess að Björn Lín- dal féll þar. En þótt svona hafi til tekist, sem ekki ber um að sakast eftirá, er það fullljóst, að íhaldsflokkur- inn nýtur langsamlega mests trausts hjá landsmönnum — hefir hlotið nær jafnmörg atkvæði einn, eins og Framsókn og Alþýðuflokkurinn til samans og nál. helming allra greiddra atkvæða, ef honum væri reiknað alt það fylgi, sem honum ber, sem eru flest öll atkvæði *) Atkvæðalala er ekki kuinin eim úr S.-Þing'eyjarsýslu. utanflokkamatina og frambjóðenda Frjálslyndaflokksins. Það sem veldur því, að mönnum vex í augum „sigur" Framsóknar er það, að i samræmi við athæfi þess flokks undanfarið gerðu menn með réttu ráð fyrir, að frarnbjóð- endur hans féllu eins og flugur. Menn gerðu ráð fyrir að fjárhags- hrun ríkissjóðs, sem varð í stjórn- artið Tfmaflokksins og yfir/höfuð öll sú óreiða og ráðleysi, sem þá rikti í fjármálum ríkisins, einok- unarstefnan með öllttm hneyksl- unum — Landsverslunaróreiðunni og hinum svivirðilega olíusamn- ingi, — opnunarstefnahansfyrirút- lendum atvinnurekstri, fjandskapur hans gegn sjálfstæðismálum ríkis- ins yfir höfuð, og loks alt það moldviðri af ósannindum, flónsku og dónaskap, sem frá flokksfor- ingjunum hefir rignt yfir þjóðina í ræðu og riti, mundi fallið hafa miður vel í smekk íslenskra kjós- enda, og að þeir myndu svara öllu þessu með því að gefa Tímaflokkn- um, sýktasta og þröngsýnasla stjórnmálaflokki landsins, hvíld frá þingstörfum næsta kjörtímabil. En frá íslensku langlundargeði er ekki logið; það sýna þessar kosning- ar. En óþarft er fyrir þá Tímamenn að verða rígmotna yfir úrslitum kosninganna, þeir hafa ekki hlot- ið nema 28—300/u þeirra atkvæða sem greidd voru. Og þótt þeir fái það margþráða eftirlæti að mynda stjórn, verður stjórn sú ómótmælanlega að sitja í fullri óþökk mikils meirihluta kjósenda landsins. Eimskipafélagið. Aðalfundur þess 1927 var hald- inn 25. júní. Stjórn er sú sama og var s. 1. ár, þvi þeir sem úr skyldu ganga, voru allir endurkosnir. Skipa hana því: Eggert Claessen form., Hallgr. Benediktsson varaform., Jón Þorláksson ritari, Garðar Qíslason vararitari, Pétur A. Ólafsson gjaldkeri, Halldór Kr. Þorsteinsson og Jón Árnason. Árið 1926 hefir reynst félaginu mjög erfitt. Hefir þar margt hjálp- ast að, en þó var kolaverkfallið breska erfiðasta plágan. Nemur kolaeyðsla fyrir nær því sama sigldan mílufjölda og árið 1925, nær því 84 þús. kr. hærri upp- hæð en þá. Félagið hefir haft tæpar 7 þús. kr. í hreinan arð árið sem leið, en árið 1925 var arðurinn nær því 400 þús. kr. Menn sjá afþví að fleira hefír til komið en kola- Innilegt þakklæti fyrir auðsýnda hluttekningu við fráfall og jarðarför eiginmanns míns og fósturföður okkar Helga Kristjánssonar. Vilhelmína Hjaltadóttir, Ásta Kristjánsdóttir, Ásdís Magnúsdóttir. verkfallið. Eru orsakir skjóttaldar því þær eru: lækkuð farm- og targjöld og minni notkun tiltölu- lega. Samkepnin er orðin svo hörð um flutninga til landsins og frá því, að félagið hefir orðið að lækka farm- og fargjöldin mikið. Er það auðvitað gr.óði fyrir lands- menn, því enginn skal ætla að gjöld þessi væru hófleg, ef Eim- skipafélag íslands væri ekki til. En verst er að þrátt fyrir þessar lækkanir eru erlendu félögin búin að ná mestum fólksflutningum af Eimskipaféíaginu og ekki litlum vöruflutningum. Þetta er að vissu leyti eðlilegt. Útlendu félögin eru í fyrsta lagi fjárhagslega sterk og þola því vel samkepni. í öðru lagi þurfa þau ekki að hirða um þarfir alþjóðar; sigla því einungis á að- alhafnir, þær sem arðvænlegast er að sigla til. Af þessum sökum geta þau farið miklu hraðari og tíðari ferðir, en þeitn ferðum kjósa flestir farþegar að sæta. Þeir eru því með þessu sjálfunnir. En auk þess hagar svo til með vöruflutninga til landsins, að kaup- menn, sem litil fjárráð hata, verða sffelt að fá smáslatta, og kemur því einkar vel að geta notað hcað- ferðirnar. Á þennan hátt dragast flutningar mjög til þeirra skipa^ sern ganga fram hjá smáhöfnun.- um, hugsa einungis um sinn hag, en ekki alþjóðar. En Eimskipafé- lagið, sem hefir skyldu að gæta við alla landsmenn, má ekki ganga fram hjá neinni höfn, hversu smá sem er. Það er öldungis víst, að ef Eim- skipafélagið fengi allaþá flutninga að og frá landinu, sem það getur annast, mundi hagur þess bráðum standa með blóma. Félagið hefir reynt að auka svo skipastól sinn, að það gæti fullnægt flutninga- þörfinni, og það rækir hverja höfn landsins, hversu afskekt sem hún er. Til hyorstveggja þessa hefir það lagt sig f mikla hættu. Sjá nú ekki allir landsmenn sér fært að verða samtaka um það, að láta félagið sitja fyrir flutningum, þó einhverju þurfi til þess að fórna ? Félagið þolir ekki hvorttveggja í senn: harðsnúna samkepni útlendra og ræktarleysi innlendra. Menn ættu að hugleiða í hvert horf snúast mundu samgöngurnar hér við land og til landsins, ef Eimskipafélagið gæfist upp. Mikill meirihluti laudsmanna sér þetta og hefir sýnt félaginu mikinn drengskap. En slíkt hið sama þurfa allir landsmenn að gera. Afdrif Eimskipafélagsins og af- koma þess hvert ár, er ólýgið vitni um það, á hverju menningar- stigi íslenska þjóðin stendur, og þó einkum sú stétt þjóðfélagsins, sem stendur fyrir verslunarmál- unum. Reykjanesið. Vertíðarlokin þar voru 10. júlf í ár. Sótti þangað að vanda fjöldi fólks þennan sunnudag, sem nafn sitt bar nú með réttu, því veður var hið fegursta, skin bjart og blæjalogn, sjórinn spegilskygndur og jörð sem hún má fegurst verða. Margir bátar þreyttu leiðina inn I^úpið, sumir stórir og rembilátir með kolareyk úr hvofti, lögðust þungt i kjölgrófina; aðrir smáir og andstuttir viðbragðsfljótir og léttir í snúningum, en mæddust fljótt og drógust afturúr. En inn- anborðs var allsstaðar að sjá prúð- búið fólk með glóðu bragði. Flestir komu sjóleiðina, og voru það vfst nokkur hundruð, og þó sóttu marg- ir til á landi, svo allmikill mann- fjöldi var saman kominn á áfanga- staðnum. Giskuðu s|lmir á 800. Margt barna 'og unglinga hafði verið við námið í Nesinu, og tóku allir próf og sýndu leikfimi. Fór það alt vel fram að vanda. Að því loknu léku fullorðnir og ung- lingar — karlar og konur — sund í Sundþrónni og þótti alt þetta góð skemtun og þó best fyrir þá sök, hve veður var ákjósanlegt. Vesturland gerði í fyrra Reykja- nessundið að umtalsefni og benti sérstaklega á tvent, sem þar væri ábótavant. Fyrra atriðið og það sern mestu varðar er vöntun bú- staðar og iþróttaskála. Hið síðara er skipulagsleysið á samkomunni við sundprófið. Blaðið vill ekkert endurtaka af því sem þar var sagt, en aðeins bæta því við, að úr höfuðnauð- syninni má bæta með því að lag- færa þá minni. — Til íbúðarhúss og iþróttaskála má skjótt safna fé á árshátíð þeirri, sem f Nesinu mætti halda og haldin er árlega. Þar þarf bara að undirbúa fjöl- breytta skemtun og hafa að á-

x

Vesturland

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vesturland
https://timarit.is/publication/633

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.