Eyjablaðið - 03.10.1926, Blaðsíða 1

Eyjablaðið - 03.10.1926, Blaðsíða 1
AÐIÐ 5. október 1926 ^Eyjablaðil" Símnefni: „Eyjablaðið" Pósthólf 113. Útgefandi Verkamamia- fjelagið „Drífandi" Vestraannaeyjum. Ritstjórn: ísleifur Högnason, Haukur Björnson og Jón Rafnson. Kemur út hvern sunnudagsmorgun. Argangurinn kostar 6 krónur innanbæjar 7 krónur Málgagn alþýðu í Vestmannacyjum I. árgangur ~- Nr. 2 út um land. Auglýsingaverð 1 króna, sentimeter eindálka. Smáauglýstngar 5 aura orðið. Auglýsingum sje skilao í prentsmiðjuna. Afgreiðsla blaðsins er i yrentsmiðju Guðjonsbræðra Heimagötu 22 sími 163 Prentað í prentsmiðju — Guðjónsbræðra Vestmannaeyjum — KauDái Um áramótin síðustn garðu kaupmenn þessa bæjar herferð á hendur kaupgjaldsins með Gísla Johnsen í fararbroddi. An þess að leita samninga. An þessað minnast á það við verka- m&nnafjelagið, tilkyntu þeir lækk- un á tímakaupi verkamanna, sem þá var ein króna og þrjátíu aurar um klukkustund i dagvinnu. Akváðu þeir að. greiða ekki meir i en eina krónu og tíu aura um tímann, eða með öðrum orð> um að lækka kaupið um tuttugu aurai á-klukkustund. J?e»si vægðarlausa ¦ lækkunartil- raun, sem kom eins og þruma- úrn heiðskiru: lofti mældist illa fyrir hjáí verkamönnum. Komu þeir samstundis saman á: furtd^til .þess að ræða málið, og- var'þar ákveðið að kjósa samn- ingsnefnd sem færi til atvinnurék- enda og reyndi að leita samkomu-: lags við þá. En atvinnurekendur brugðust illa við og vildu í engu slaka til frá ákvörðun sinni. Tókii þá verkamenn það ráð að hefja verkfall við vinnustöðvar atvinnurekenda, til þess að knýja þá til að borga áframhaldandi rjett- mætan taxta verkamannafjelagsins kr 1.30 um tímann. Með milligöngu bæjarfógetans voru atvinnurekendur og samnings- nefnd verkamannafjelagsins kallaðir á fund. En ekkert samkomulag fjekst. Átvinnurekendur voru óðk og uppvægir yflr dirfsku vérka- manna að neita að vinna fyrir það kaup semí boði var. Kröfðust þeir að settur yrði á stofn hvítuf her gegn verkamönn. um. Bæjarfógeti spurðist fyrir um Það í hinu háa stjórnarráði hvovt honum væri heimiluð aukninglög- reglunnar og fjekk auðvitað ját- audi svar. En alt kom fyriv ekki. Ejetturinn var vericamanna. Samúðin var með þeim í þessari sjálfsögðu kröfu þeirra og enginn ærlegur borgari þessa bæjar íjekst til þess að lja sig á leigu kaup- mönnum og rjúfa samtök verka- manna. Verkamenn voru samtak^a — þeim var ljóst að gæfu þeir eftir mundu atvinhurekendur, halda áfram að sveifla kúgunarsvipu sinni á bak þeirra. Frá árla morgups til síðla kvölds í slagviðri janúarmánaðar stóðu þeir hvor £við annars hlið alvörugefnir og ákveðnir í að slaka i engu til uns kröfu þairra yrði fullnægt. A þriðja degi verkfallsins urðu kaupmenn að láta undan og kom svohljóðandi tilboð frá þeim: „Greitt sje samkvæint aug- lýstuni og tilkyutuin taxta vcrkainannafjclagsins kér þar til næst vcrður ákvcðlð kaupgjald í ÍReykjavlk með samningi milli aðila þar. l'á hcfjist aftur • I sainuingur um þctta hjcr." Vestmannacyjwn 7. jan. 1926 pr. pr. Cfc. J.; Johhscrí Jes Gíslason ;' j .'., •;.-:.¦: ;: .1 .• i Hclgi Iicncillktsson Verkamannafjelagið gekk. i i að þessu tilboði samningsnefndar atvinnurekenda og var það þannig löglegur samningur. '. Vinna hófst aftur og var þá greiddur taxtinn. [ Engum veikamanni hafði komið iil hugar aö komið gæti til mála a.5 kaupmenn gætu orðið svo ósvífnir ¦ að brjóta þenn- an tnmning. En hvað kom ekki fyrir? Með kðldu blóoi, aitnr með U.isla Joknsen 1 fararhroddi, genga atvinnurekendur á bak orða sinna, hrutu gerðan samning, þegar ðr5irgð og atvinnuleysi dagiaunamannsins gaf þeim færi tll. • Verkamannafjelagið tók þá það ráð að leita rjottar síns hjá dómstólunum og fól einum manni Ur stjórn sinni að hofða mál á hendur Gíala Johnsen fyrir van- goldið kaup. Bæjarfógeti hefir gengið úr dómarasætinu vegna afskifta sinna af málinu og var skipaður setu- dómari Pórhallur Swmundsson. Eftir fyrstu yfirheyrslu í roálinu fjekk G J. J. 2 mán. frest til þess að tefja framgang málsins. Kemur það nú fyrir í næsta mánuði. Hvaða árangur menn mega vænta af dómstólunum í landi ihaldsstjórnar er ekki hægt að segja. En djúpt vœri rjettarfarið soklcit í landi voru ef einvm eða öðrum væri látið óhégnt að brjóta gerða samninga éftir geðþötta sínum. Engin getur borið á móti því að árferðið sje vont. En hve lengi geta verkamenn liðið atvinnurek- endum, að í hvert sinn sem að at- vinnurekstri þeirra krepir sje lág laun lækkuð ennþá meir. Hve lengi geta þeir skipað verkamönnum fyrir verkum og rekið þá áfram með hungúrsvipunni? Aíurðasalaner skipulagslaust íiilm. Tollarnir hærri en hjá nokkuri ófriðarþjóð álfunnar. Islenskir verkamenn og bændur verða að vakna til varnar hags- munum sínum. Vinnulausir! Bjargráðatíminn,*sumarið er aft enda. Úr öllum landsfjórðungum fiykkist kaupafólk,"^v«rkamenn og sjómenn heim. Fjöldi þessa fólks kemur með tóma vasa og alstað- ar sarha sagan: L4gt kaup, litill afli og í mðrgum tilfellum, svik útgerðarspekúlantanna. feir sem heima voru hafa held» ur.ekki riöiö feitum hesti frA sumrinu. Vinnan hefir vérið atop- ul og bú litla vinna sem stórversl- anirnar hafa þurft að kaupa, hefir verið ver launuð en skyldi, því fullyrða má að margir þeirra hafi svikið loforð sín um kaupgjald verk&manna og ekkl borgað sam- kvæmt samningi þeim sem veika- mannafjelagið náði samkomulagi um í vetur leið. Útvegsbændurnir, að minsta koati þeir smærri, eru lítið betur & vegi staddir, en daglaunaverka- mennirnir. Þrátt fyrir tvö ágætis aflaár, hafa margir þeirra, vegna óhagstæðrar skuldaverslunar, illra lánskjarra og hárra skatta, ekki getað trygt sig fyrir þessu eina misæri og eru nú margír hverjir svo skuldabyrgðum hlaðnir, að vansjeð er hvort þeir halda sinnm litlu eigum og geta gert út bátsparta sína næsta vetur, sem einvðoðungu er skipulagsleysi framlciðslu og verslunar að kenna, hefir þær illar afleiðingar í för með sjer, að sumaratvinnan bændanna, sem hafa verkað fisk sinn, er gersamlega verðnwt- laus, borið saman við það, að þeir heíðu seít fiskinn upp úrsalti strax í vetur' og fengið þá alt að 100 krónur fyrir skippunið. Framundan bíða íjórir haust og vetrarmánuðir, sem engin von er að íæri öllum þeim mOrgu atvinnu- lausti mOnnum vinnu, til þess að afla sjor lifsviðurværis. I alt sumar hafo menn beðið óþryjufullir .

x

Eyjablaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Eyjablaðið
https://timarit.is/publication/646

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.