Skólablaðið - 06.04.1929, Blaðsíða 2
-2-
sem nokkuð stsrfa í fjelaginu,eru nemendur
skólans og Það meira að segja aðeins piltar.
En Þa.ð vaeri nú samt gott ef Þeir störfuðu
Þar allir af einlægum áhuga, en Það er nú
ekki Þvi að fagna. Það eru aðeins örfáir mem,
sem hafa vakandi auga á Þessum fjelagsskap
og hera hann uppi. Allflestir nemendur skinja
ekki eða vilja ekki skilja hvílikt feikna
gagn einmitt hver einsta.kling'ur hefir af
Þvi að taka öflugan Þátt i Þessum fjelags-
skap, Það er staðreynd að ekkert veitir mönn-
um jafnmikinn og heppilegan Þroska og Það að
rökræða ýms málefni og skoðanir. Aldrei er
huganum eins einteitt, sigurlöngunin jafn
sterk og kraftarnir eins vel notaðir eins og
einmitt Þegar eitthvað slikt er á döfinni.En
Þó virðast nemendur ekki skilja, að upp af
Þeim fræjum, sem Þátttaka Þeirri i fjelags-
skapnum sáir i sálir Þeirra, sprettur jafnan
kjarngott grængresi, eu öll hljótum við að
já.ta, að hvorttveggja er til, að sprettigræn-
gresi og illgresi upp a.f Þeim fræjum, sem
skólinn, með núverandi fyrirkomulagi sinu,sá-
ir i sálir okkar. Þessvegna hvet jeg ykkur
til, kæru skólabræðiir, að fara nú að starfa
af áhuga fyrir Þennan fjelagsskap, sem áreið-
anlega geldur ykkur rikulega fyrir starf ykk-
ar, Þótt hann geri Það hvorki með gulli nje
silfri. . Með Þvi gerið Þið sjálfum ykkur á-
reiðanlega stbrkostlegt gagn og skóla ykkar
hinn mesta sóma, Þvi fjelagslifið gefur ætið
göfuga mynd af Þvi ástandi, sem rikir i skól-
anum Það og Þa.ð árj.ð.
En Það eru fleiri en aðeins piltar i lær-
dómsdeildinni, sem að Þessum fjelagsskap
standa. pað eru lika stúlkurnar, en Þær hafa
sýnt svo s'orglega litinn áhuga á fjelagsskap
Þessum, að feær koma ekki einusinni á fundi
Þegar mál Þeim mjög viðkomandi, eins og t. d.
Kvenfrelsismálið eru til umræðu. Jeg ætla nú
samt ekki að láta Það eftir mjer að nota Þessa
hátiðlegu stund til að setja ofan i við stúlk-
urnar fyrir áhugaleysi, en vil aðeins minna
fear á. Það, að Þær hafa engu minni skyldur
gagnvart fjelagsskapnum, en við karlmennirn-
ir, og vonast Þvi til Þess, að feær fari nú
bráðlega að starfa meir i Þágu hans en feær
hingað til hafa gert. Og væri Þá vel varið
meydpmsárum.
Þá er enn Þriðji aðilinn, sem að Þessum
fjelagsskap stenaur. Það er kennaralið skól-
ans. Þeir hafa til Þessa verið fjelaginu al-
veg óviðkomandi, en nú var á siðasta aðal-
fundi Framtiðarinnar gerð sú lagabreyting,að
kennurum var heimiluð innganga í fjelagið.
Mönnum segir misjafnlega hugur um Þessabreyt-
ingu. En jeg segi fyrir mig, að jeg var
henni fylgjandi, og jeg álit, að hún geti
orðið f jelagsska.pnum og sambúð kennara og
nemenda til stórbóta, aðeins ef við tökum
rjetta afstöðu til hennar. Jeg álit að Þeg-
ar kennarar eru komnir i fjelagið, Þá eig-
um við ekki að skoða Þá sem neina yfirboð-
ara á fundum fjelagsins, heldur eigum við
að skoða Þá Þar sem góða fjelaga okkar og
tala við Þs. Þar eins og við tölum hver við
annan og auðvitað ekki klipa neitt af skoð-
unum okkar. Þá er jeg Þess fullviss,að við
fö'rvm brátt að skoða kennarana i öðru ljósi
en nú ei alment gert. Við gleymdum harð-
stjóranum, en kyntumst i hans stað nýjum og
betri manni, og sambandið milli kennara og
nemenda yrði að öllu leyti miklu innilegra,
en Það nú er. Einnig hefir Þetta ýmsa aðra.
kosti i för með sjer og skal jeg aðeins
minnast á einn Þeirra.- Það hefir verið
haft orð á Þvi um suma yngstu stjórnmála-
mennina okkar, jafnvel af andstæðingum
Þeirra, að Þeir berðust óvenju prúðmannlega
og drengilega. En til Þess Þarf hreinskilni
og einbeitni, og Þá hreinskilni og Þá ein-
beitni hljótum við að fá hjer i skóla ef
við venj'um okkar á að tala eins og oklcur
býr í brjósti án tillits til áhe’T'andanna.
Jeg játa Það fúslega, að fyrst í stað muni
mönnum finnast aö Þurfi meiri kjark til aö
tala á fundum Þar sem kennarar eru viðstadd-
ir heldun en Þar, sem við tölum svo að seg-
ja við sjálfa okkur. En sú Þraut yfirstigst
fljótt og við erum orðnir kjar-kbeti'i og ein-
beittarr. en áður. Við erum orðnir betur hæf-
ir til að feta i fótspor prúðmannlegra og
drengilegra stjórnmálajTianna og Þá. roðar af
nýjum góðveðursdegi á islenskum stjórnmála-
himni.
FjelagarJ áður en jeg lýk Þessum. orðum
mirum, ætla jeg að minna ykkur á eitt og
Það er Það, að trúin á farsæld og sáluhjálp
fyrir bóklega Þekkingu er gömul hjátrú og
ekkert annað. Hún er runnin frá eldgömlum
bóka.ormum, sem höfðu Þá rammskökku skoðun á
mannlegu eðli, að allir varru fæddir með sömu
hæfileikunum og væri Þ\>i nauðsjmlegt sama
bókvitið og sjálfum Þeim. En afleiðingarnar
urðu sorglegsr, nefnilega feær, eins og skáld-
ið segir, að "fá.tt er skeytt um hjarta og
hönd / en hausinn út er troðinnl’
Þvi verður ekki með rökum neitað. að á
skoðunum Þessara manna er skólinn okkar
reistur. Þessvegna er einmitt Þessi fjelags-
skapur, Framtiðin, svo bráðnauðsynlegur og -
Þessvegna ber oklcur öllum að styðja hann og