Skólablaðið - 06.04.1929, Blaðsíða 3
-3-
styrkja af fremsta mejni. Og jeg álít að jeg
geti ekki talist neinn afvegaleiðari Þótt
jeg gefi ykkur Þetta ráð, fjelagar: af tvennu
illu skuluð Þið heldur slá sloku við eitthvað
af námsgreinum skólans, heldur en að vanrækja
skyldur ykkar gagnvart Þessum fjelagsskap. -
Hugsið til orðanna ágætu, sem Þið ættuð helst
að hnýta aftan i Faðir. vorið, og vseri Það Þá
orðið vel Þess vert, að Það væri lesið aftur
á bak og áfram á hverju kveldi:. Vitae, non
scholae discimus (við lærum fyrir lífið, en
ekki fyrir skólann), og sjá: orð min munu
rjettlætt verða..
Það hefir jafnan oltið á ýmsu um gengi
Þessa fjelagsskapar. Hann hefir átt blómatima-
bil, og hann hefir átt hnignunar- og niðui'læg-
ingartimabil. Nú er hann nýkominn yfir geysi-
mikið bnignunartimabil og er tekinn að blómg-
ast á ný. Seinasta stjórn Framtiðarinnar isekti
skyldur sinar gagnvart fjelaginu eins vel og
hún mögulega gat og á Þvi sinn drjúga Þátt i
endurreisnarstarfinu, Og ber i Þvi samoandi
sjerstaklega að minnast á fyrv. forseta,G-unn-
ar Thoroddsen, sem af mikilli alúð hefir unn-
ið fyrir Framtiðina á siðasta starfsári henn-
ar og fengið miklu áorkaö og á Þvi hinar
fylstu Þakkir okkar allra skilið.
Fn fjelagarj Endurreisnarstarfinu er ekki
lokið, og nú er Það skólásögulegt hlutverk
okkar að leggjast á sömu sveifina og fyrv.
stjórn og vinna af alefli að vexti og góðu
gengi Framtiðarinnar á komandi starfsárum.
SÁMBtJÐ KENN.ARA 00 NEMENDA.
Það er verið að tala um, að samvinna milli
kennara og nemenda, utan kenslustunda, væri
æskileg. Hviiik fásinna.' Æskan og ellin hafa
aldrei samrýmst, og Það er Þvi i meira lagi
ósennilegt, að slikt eigi sjer stað hjer frek-
ar en annarstaðar. Æskan flytúr ætið með sjer
nýjar hugmyndir og skoðanir, sem oftast koll-
varpa og útrýma Þeim gömlu, Þrátt fyrir harð-
vituga mótspyrnu eldri kynslóðanna. Hjer i
skólanum hefir reynslan og sýnt, að kennarar
skólans skilja ekki oft og einatt, hinar rjett-
mætu kröfur nemenda. Okkur er leyft að gefa
út bla.ð, er skuli vera frjálst málgagn okkar
nemenda. Við skulum nú athuga að hvað miklu
leyti Þetta málgagn okkar er frjálst,og hvaða
Þýðingu afskifti kennara hafo. haft fyrir Það.
Skilyrði Þau, er sett eru af æðsta valdi skól-
ans, rektor, fyrir útgáfu Þess, eru Þessi: í
fyrsta lagi Þau, að ábyrgðarmaður blaðsins
skuli vera einn af hinum föstu kennurum skól-
ans. Hvað Þessu skilyrði viðvíkur, verður
manni fyrst á að spyrja: "Eru nemendur hins
almenna Mentaskóla i Reykjavík virkilega svo
andlega volaðir, og svo á flæðiskeri staddir,
hvað snertir rjettar hugmyndir um siðferði,
að Þeir Þurfi að hafa fyrir ábyrgðarmann á
blaði sínu mann úr hóp kennara? - Þessari
spurningu svara jeg hiklaust neitandi. Hver
og einn nemandi er, og hlýtur að vera,ábyrg-
ur orða og gjörða sinna. Hversvegna Þá að
veita manni, sem ef til vill ekki skilur og
ekki Þekkir kröfur og áhi'gamál æskunnar ,æðsta.
.vald,til Þess að úrskurða, hvað sje rjett og
•hvað rangt?- Slíkt er í raun og veru al-
gjörlega óviðunandi. Jeg vil einnig í sam-
bandi við Þetta geta Þess, a.ð Þó að við ef
til vill í fæstu getum tekið okkur Gagnfræða-
skólann á Akureyri til fyrirmgndar, Þá. getum
við Það Þó hjer, Þvi að Þar fá nemendur að
gefa út blað, sem einn úr Þeirra hóp er a-
byrgðarmaður fyi-ir. Getum við gert minni
kröfur til ritfrelsis en nemendur í Akureyr-
arskólanum? Slík spurning svarar sjer sjálf,
að jeg hygg.
Annað skilyrðið er, eða öllu heldur átti
að vera, að deilur, er rísa kynnu innbyrðis
milli Þeirra manna, er eru í blaðnefnd, skýdu
verða lagðar undir úrskurð ábyrgðarmannsihs.
Þessu varð Þó breytt Þannig af blaðnefndar
hálfu, að deilur Þær, er rísa kynnu innan
blaðnefnda.r og ekki yrðu útkljáðar með at-
kvæðagreiðslu skyldu lagðar undir úrskurð á-
byrgðarmannsl
Þær deilur innan ritstjórnar, er eigi
verða útkljáðar með atkvæðagreiðslu,eru eigi
til. Þetta er Því dauður bókstafur. Það var
Því sennilega mestu að Þakka athugunarleysi
rektors og ábyrgðarmanns, að Þeir fengu sjer
eigi blandað í einkamál blaðnefndar.
Þriðja skilyrðið var Það, að bann og bind-
indismál verði ekki rædd i blaðinu að svo
stöddu. Þetta skilyrði er svo til komið, að
menn höfðu undanfarið rætt Þessi mál með -nokkr-
um hita, og óttast var, að Það yröi til Þess
að vekja sundrung meðal nemenda.'- Með Þessu
ákvæði var Þá loku fyrir skotið, að við gæt-
um rætt öll okkar áhugamál í blaðinu. Hjer
var Því enn verið aó takmarka frelsi okkar.
Síðasta og ósanngjarnasta skilyrðið var
Það, að 3 af 4 tilteknum mönnum, er blaðnefnd
\rLldi helst ekki vinna með, skyldu teknir í
ritstjórn blaðsins, fyrir Þá eina sök,að Þeir
höfðu verið ritstjórar annars blaðs, er Þeir
nú eigi treystu sjer að gefa út. Þessi og