Organistablaðið - 01.12.1983, Blaðsíða 5

Organistablaðið - 01.12.1983, Blaðsíða 5
að þaö sé fullkomlega í lagi. Tilboö hefur þegar borist í þá vinnu. Hins vegar þykir æskilegt að nýtt minna orgel (t.d. 15 radda) verði sett í kirkjuna, niðri og notað eingöngu uns búið er að gera við eldra orgelið. Þannig gefst tími til að safna fé til endurbyggingar gamla orgelsins og gæti þá Fríkirkjusöfnuðurinn notið aðstoðar og framlaga velviljaðra manna til verksins. Varðandi fjölda orgela á íslandi skal upplýst að það muni vera nál. 50 á landinu. Orgel Fríkirkjunnar í Reykjavík EFTIR DR. ORTHULF PRUNMER Eitt af því fyrsta, sem útlendingur kemur auga á, er hann heimsækir fsland (að frátöldu vondu veöri og augljósri náttúrufegurö) er þaö, aö á íslandi eru nær engin tré. Sé aðkomumaður líka organisti (eins og ég), stendur hann einnig frammi fyrir þeirri óþægilegu staðreynd, að á íslandi eru nær engin orgel. Rétt er að geta þess, til þess að hreyfa aðeins við þjóðarstolti íslendinga, að Færeyingar eiga fjöldann allan af frábærum orgelum. Óþreyjufullur gengur vinur orgelsins f rá einni kirkjunni til annarrar í þögulli von þess að rekast á eitt fallegt hljóðfæri. Á einni slíkri ferð kom ég í Fríkirkjuna í Reykjavík, þessa stórfallegu kirkju við Tjömina, því að ég hafði heyrt, að þar væri áhugavert hljóðfæri að finna. Það reyndist rétt, því að hljóðfæri þetta, orgel Fríkirkjunnar í Reykjavík, er einasta orgelið á landinu, sem byggt er í síðrómantískum stíl og á einnig uppruna sinn að rekja til þess tíma. Orgel Fríkirkjunnar var smíðað árið 1926 og er í raun sögulegt hljóðfæri. Fyrirtækið „Sauer" í Þýskalandi, sem smíðaði orgelið, þótti meðal fremstu orgelverkstæða síns tíma. Því miður er orgelið nú í mjög slæmu ásigkomulagi og eríitt að ímynda sér, að hægt sé að spila á það, svo vel fari. Þó hélt enginn annar en dr. Páll ísólfsson þarna marga tónleika á sínum yngri árum og var mörg ár organisti Fríkirkjunnar. Var hljóðfærið byggt eftir tilsögn hans, enda var dr. Páll nemandi Karls Straubes og undir áhrifum hins gamla, rómantíska orgels Tómasarkirkjunnar í Leipzig. Bróöir Páls, Sigurður ísólfsson, var síðan organisti í Fríkirkjunni rúma hálfa öld, við mjög góðan orðstír. Nú ertekinn við organistastarfi þar ungur, tékkneskur organleikari, Pavel Smíd, mjög hæfur í sinnigrein, en konahans, VíolettaSmídóva, ereinnighámenntaður organisti. í kringum 1920 varð mikil breyting og straumhvörí í sögu orgelsmíða, og átti Albert Schweitzer drjúgan þátt í þeim. Þetta leiddi til þess, að byrjað var á ný að smíða orgel í barok-stíl, enda viðurkenndu menn nú, að ORGANISTAIHAÐIÐ 5

x

Organistablaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Organistablaðið
https://timarit.is/publication/787

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.