Framsóknarblaðið - 15.06.1942, Blaðsíða 2
2 FRAMSÓKNARBLAÐIÐ.
og minni hluti hafi sama
rétt? Hvar ætli það þekkist i
lýðfrjálsu landi, að sjálfsákvörð-
unarréttur kjósenda sé að vett-
ugi virtur? En hvað verður, ef
þær breytingar, sem hér um ræð-
ir, ná samþykki?
Við skulum segja sem svo, að
þingmenn í tvímenniskjördæm-
um verði kosnir úr hópi Fram-
sóknarmanna með allmiklum
meiri hluta, þá hafa kjósendur
I þeim kjördæmum hafnað öðr-
um frambjóðendum. En með
lagasetningu um hlutfallskosn-
ingu er þessi dómur meiri hlut-
ans einskis virtur og þeim er
sendur minni hluta þingmaður.
Vegna hvers? Vegna þess, að
Sj álfstæðismenn fengu minna
atkvæðamagn í kosningunum
annars staðar. Segjum svo, að
þingmannaefni Framsóknar.
manna í nokkrum einmennis-
kjördæmum hefðu fallið með
litlum atkvæðamun, þá fá þeir
engan minnihluta þingmann.
Nei, þeir eiga að sætta sig við,
að þeirra atkvæði sé notuð til
uppbótar á meirihluta þingmenn
Framsóknarmanna í tvímennis-
kjördæmunum.
Þetta er réttlætið, rétt og ó-
mengað. Með öðrum orðum, það
á að afmá sjálfsákvörðunarrétt
kjósenda. Það á að banna þeim
að hugsa sem einstaklingar.
Þeir eiga að vera hugsanalausar
vélar i þjónustu ákveðinna
flokka.
Hér hefir aðeins verið stutt-
I.
Minning feðranna er fram-
hvöt niðjanna“, segir merkur
sagnfræðingur. Eins og sagan er
skóli stjórnvitringsins, eins er
ræktarsemi við störf og minni
liðinna kynslóða hvatning kom-
. andi kynslóðum til drengskapar
og dáða.
Við þau hin góðu minnin þró-
ast æskumanninum andlegur
styrkur og honum hleypur
kapp í kinn. ^
Við íslendingar státum oft af
forfeðrum okkar, drengskap
þeirra og dugnaði, þolgæði og
þrautseigju í baráttu við sóttir
og harðrétti í þessu landi.
Við arineld íslendingasagn-
anna og máttargjöf trúarlífsins
hefir þjóðin þraukað í þessu
landi rúm þúsund ár.
Okkur ber heilög skylda til
lega drepið á eitt atriði þessa
máls, sem er höfuðatriði. Kjós-
endur eiga því að velja 5. júlí
milli þess, hvort þeir í hverju
kjördæmi eiga að ráða málum
sínum sjálfir og senda fulltrúa
á Alþingi eftir eigin vali. eða að
óhlutvandir menn hinna ýmsu
pólitísku flokka sendi þeim
handbendi, eftir því, sem þeim
bezt þykir.
Framsóknarmenn leggja sín
mál hiklaust undir dóm kjós-
enda. Kjósendur íhuga málin og
leggja sinn dóm á vogaskálarn-
ar, sem úrslitum ráða.
Bjarni Magnússon.
Kjördæma-
malið
sem alþingiskosningarnar 5. júlí
eiga að snúast um er notað svip-
að og rauð dula framan í naut,
en tilgangurinn er af hálfu
kommúnista að koma ringulreið
á þjóðfélagsskipunina og ginu
Sjálfstæðismenn við flugu þess-
ari af þeirri tyllivon, að þeir fái
meirihluta í þinginu eftir kosn-
ingarnar.
í Eyjum eru Sjálfstæðismenn-
irnir nýbúnir að hafa nokkurs
konar prófkosningu í félagsskap
þeim, sem á Sæfellið, og var þar
mikill viðbúnaður um að skipta
um' félagsstjórnina, en uppsker-
an varð samt ekki ríflegri en það
að Jóhanni Jósefssyni var ýtt úr
þess að halda áfram að minnast
hins bezta i fari forfeðranna á
umliðnum öldum. Það á að vera
okkur jafn hjartfólgið sem til-
vera okkar sjálfra og frelsi og
sjálfstæði þjóðarinnar. Enda
veltur framtíð okkar sem ein-
staklinga og þjóðar á því. Það
er hin dulda staðreynd.
Fáar þjóðir munu hafa orðið
að berjast jafn ódeigri og sleitu-
lausri baráttu fyrir tilveru sinni,
fyrir daglegri afkomu má segjá,
sem þessi þjóð hér norður við
heimskautsbaug. En „Fjör kenni
oss eldurinn, frostið oss herði,
fjöll sýni torsóttum gæðum að
ná“. Svo hefir það reynzt.
n.
Nú á seinni tímum virðist vera
að opnast augu manna fyrir því,
hve barátta íslenzka sjómanns-
stjóminni, en hinir sátu. Margt
bendir til þess að hliðstætt geti
farið með alþingiskosningarnar,
þannig, að Jóhanni og nokkrum
öðrum flokksbræðrum hans
verði ýtt út úr Alþingi.
Eyjamenn bíða hins vegar full-
ir eftirvæntingar eftir kosninga-
faðmlögum Jóhanns og ísleifs,
finnst nú mörgum Sjálfstæðis-
mönnum að vonum, að lítið
leggist fyrir kappann Jóhann, er
hann vantreystir svo fylgi sínu í
Eyjum, að hann sendir flokks-
bræðrum sínum boð um að hann
sé fáanlegur, til þess að vera 1
kjöri ef eftir væri leitað, og sagði
greindur borgari að þar hefði
Jóhann orðið minnstur. En
mörgum mun fara eins og Sjálf-
stæðismanninum, sem neitaði að
verða meðmælandi hans með
þeim ummælum að sér líkaði
ekki maðurinn.
Afmælf
Hinn 28. f. m. átti síra Jes Á.
Gíslason 70 ára afmæli. Eins og
kunnugt er, þá er síra Jes hér
fæddur og uppalinn. Hann
stundaði guðfræðinám, og lauk
námi í þeirri grein, og var þjón-
andi prestur um nokkura ára bil
undir Eyjafjöllum og í Mýrdal,
en hætti prestsskap og fluttist
til Vestmannaeyja og gerðist
verzlunarmaður. 57 ára tók hann
kennarapróf, og mun það eins-
dæmi, og var kennari hér við
ins við vinda og ver er athyglis-
og virðingarverð og krefst mik-
ils kjarks og þreks
Þessi barátta hefir verið háð
í Eyjum frá fyrstu tíð. Hún er
jafngömul byggð landsins. En
hvað er hér í Eyjum til minnis
um þessa þúsund ára gömlu bar-
áttu og þá menn, sem hér hafa
háð hinn harða leik? Sáralítið
eða ekkert. Hví eiga þeir að
gleymast? Hvers vegna ekki að
gera allt, sem hægt er, til þess að
minna hina uppvaxandi kynslóð
og komandi kynslóðir á þær dáð-
ir, sem hér hafa verið drýgðar
um aldaraðir? Mættu þau minni
ekki verða framhvöt niðjanna?
í stað þess að halda við því
fáa, sem minnt gat og getur á
hið bezta og eftirbreytniverð-
asta í fari horfinna kynslóða,
hefir hin ráðandi kynslóð lítið
eða ekkert um það hirt, en lát-
ið allt tortímast og hverfa, sem
minnt gat á hinar horfnu hetj-
Byggðarsafn í Kvjuni
Nýft skyr .
fæst í
Ishúsinu
barnaskólann, en hættir þar nú
starfi vegna aldurs. Síra Jes er
ágætur kennari og nýtur trausts
og virðingar samborgara sinna.
Hann er sannur Vestmannaey-
ingur, ann eyjunni af heilum
huga. Engir núlifandi Vest-
mannaeyingar munu eiga fleiri
spor inn á Eiði, undir Hellna og
inn í Dal en hann. Árla hvers
dags má sjá síra Jes á þessum
slóðum og hleypur hann þá oft
við fót, enda er hann enn kvikur
á fæti og teinréttur sem maður
á bezta aldursskeiði.
í því efni mættum vér yngri
menn taka hann til fyrirmyndar
til að viðhalda hreysti og lík-
amsbyggingu. Síra Jes hefir
starfað hér mikið að bindindis-
málum mörg undanfarin ár.
*
Hinn 18. þ. m. var elzti starf-
andi formaður í Eyjum 60 ára,
Guðjón Jónsson á Heiði. Guðjón
ber árin vel og er hinn gervileg-
asti maður á velli. Sviprjr hans
og fas allt ber vott um karl-
mennsku og hreysti, og manni
kemur oft í hug að Guðjón muni
ekki vera all-fjarskyldúr okkar
gömlu víkingum, er vér lásum
um á bamsaldri.
ur. Enn eru þó tök á að bæta úr
þessu, að minnsta kosti að ein-
hverju leyti. Enn lifa hér mætir
menn á meðal okkar, sem geta
verið okkur hjálplegir í þessum
efnum.
Við þurfum því að vinda að
því bráðan bug að koma hér upp
byggðarsafni. Enn lifa hér gaml-
ir og greinagóðir menn, sem
stunduðu sjó á gömlu róðrar-
skipunum og muna gerð þeirra
að öllu leyti.
Við þurfum að láta smíða
myndarlega eftirlíkingu af slíku
skipi með öllum hlutum á sínum
stað.
Þá eru enn til, eða hafa verið
til skamms tíma, vélbátar frá
fyrstu árum vélbátaútvegsins
hér. Einn slíkan bát þarf að taka
til hirðu, — dubba hann upp og
hafa þar hvern hlut á sínum
stað með nafni. Útbúnaður vél-
bátanna hefir að ýmsu leyti
breytzt frá fyrstu árum eftir