Framsóknarblaðið


Framsóknarblaðið - 09.10.1963, Blaðsíða 1

Framsóknarblaðið - 09.10.1963, Blaðsíða 1
Utgefandi Framsóknarfélag Vestmannaevia. 26. árgangur. Málgagn Framsóknar- og sam- vinnumanna í Vestmannaeyjum Vestmannaeyjum 9. október íg 3. 15. tölublað Sióraukin gfaldhcimía í bœfarsfóð Þann 24. júlí s. 1. lét bæjar- stjórinn í Vestmannaeyjum festa litla tilkynningu norðan á Sam- komuhúsið. Var þar með auglýst að bæjarstjórn Vestmannaeyja hefði, samkvæmt tiltekinni grein útsvarslaganna, ákveðið að hækka útsvörin í kaupstaðnum 30% frá því, sem ákveðið var í fjárhagsáætlun bæjarins fyrir yf- irstandandi ár. Var þess ög get- ið, að heildarniðurjöfnun út- svara mundi því verða kr. 16 millj. og 660 þús. auk allt að 10% samkvæmt lögum. Áætluð útsvarsupphæð var kr. 12 millj. 8-15 þús. og nemur því hækkun- in kr. 3 milljónum 845 þús. Þegar framangreind ákvörðun var tekin af Guðlaugi Gíslasyni með stuðningi fulltrúa Sjálfstæð isflokksins í bæjarstjórninni, höfðu aðstöðugjökl verið reikn- uð út, pg lá það fyrir, að sá tekjustofn bæjarfélagsins haíði farið fram úr áætlun nokkuð á þriðju milljón kr. Nú þóknaðist G. G. að gefa þeim fyrirtækjum, sem greiða aðstöðugjöldin fyrir áramót 20% afslátt. Þrátt fyrir það gat hann séð í hendi sér að bæjarsjóður liafði samt 1,5 'millj. kr. meira út úr þessum tekjulið en áætlað hafði verið. En það var ekki nóg, 3 millj. og 845 þús. kr. útsvarshækkun þurfti ]íka til að koma. Skatt- heimta bæjarins á þessum tveim liðum fer því sýnilega fram úr fjárhágsáætlun bæjárins um 5 mill. og 345 þús. kr. Það er engin nýjung hér í Vestmannaeyjum, að mikils ó- samræmis gæti milli fjárhagsá- ætlana bæjarins og framkvæmda. T. d. hefur fé verið áætlað í nokkur undanfarin ár til sund- hallar byggingar, og nemur sú upphæð nokkrum mUÍjónúm krona, en framkvæmdir fyrir- finnast engar. Hitt kemur mönn um hinsvegar áreiðanlega á ó- vænt, að skattheimta bæjarins skuli nú á miðju ári aukin svo gífurlega sem raun ber vitni, án þess að útgjöld falli tii fram yf- ir það ,sem unnt var að sjá og gera ráð fyrir, þegar fjárhagsá- ætlunin var samin um síðustu áramót. Þá hljóta menn að minnast þess, að fyrir rúmu ári síðan fullyrti Guðlaugur Gísla- son bæði í ræðu og riti að fjár- málastjórn bæjarins undir hans forsjón væri alveg snilldarleg. Að þar væri stetnubreytingar þörf, væri hreinasta íjarstæða. Jafrifranit gortaði hann af lág- um útsvörum annarsvegar og miklum bæjarframkvæmdum hinsvegar. Skrif andstöðunnar um skuidasöfnun bæjarins voru að hans dómi ómerkilegur kosn- ingaáróður. En hvað leiðir reynslan svo í ljós? Að loknum tvennum kosn- ingum, sem báðar lyftu G. G. til valda, neytir bæjarstjórinn og alþingismaðurinn meirihlutaað- stöðu sinnar í bæjarstjórninni, sem að vísu hvílir á broti úr at- kvæði, til þess að hækka álögur á bæjarbúa gífurlega og gerir um leið byltingu í fjármála- stefnu bæjarins. Það kemur svo upp úr kafinu, að frá árinu 1957 hafa helztu tekjustofnar bæjarins, útsvör, veltuútsvör og aðstöðugjöld, hækkað úr 8,3 milljónum í 21,6 millj. kr. Þar að auki hafa svo aðrir tekjulið- ir, svo sem fasteignagjöld, stór- hækkað, að ógleymdum jöfnun- arsjóði sveitarfélaga, sem er ný- ' legur tekjuliður og gefur af sér hátt á aðra milljón kr. í bæjar- sjóð Vestmannaeyja. Á árunum frá 1957 til 1962 hækkuðu útsvörin (tekjuútsvar og aðstöðugjöld talin með) um rúmlega eina milljón kr. á ári, og voru árið 1962 áætluð kr. 13,8 millj. kr. Nú eru framangreindar álög- ur hækkaðar meira á einu ári en samanlagt næstu fimm árin á undan. Slík ráðstöfun er ör- lagadómur á fimm ára fjármála- stjórn G. G., kveðinn upp af honum sjálfum. Sú „viðreisn í verki" kemur hins vegar harðast niður á háttvirtum kjósendum, en þá vill svo vel til, að G. G. þarf ekki mikið á þeim að halda fyrst um sinn. Það vekur athygli í sambandi við framangreinda hækkun út- svaranna, að fjárhagsáætlun bæj- arins með áorðnum breytingum kemur út með tekjuafgang, sem skiptir milljónum kr. Ber það til vegna þess, að útgjaldaliðir voru ekki hækkaðir í neinu hlut falli við tekjuliðina. Virðis G. G. því ætla sér að hafa nokkrar milljónir kr. af útsvörum bæjar- búa til ráðstöfunar utan við þann ramma, sem fjárhagsáæti- unin setur. Framsóknarblaðið hefur síð- ustu misserin haldið uppi gagn- rýni á bæjarstjórnarmeirihlut- ann vegna mikillar skuldasöfn- unar. Stóraukin skattheimta G. G. úr vösum bæjarbúa sannar, að sú gagnrýni var réttmæt. Það er ekki hægt að safna skuldum endalaust, og nú er komið að skuldadögunum. Skal því ekki véfengt, að þörf sé á öllu því mikla fé, sem nú er mokað inn í bæjarsjóðinn. FISKASAFN EYJABUA Erlendar þjóðir verja milljón- um króna til þess að stofna og auka árlega allskyns söfn. Þau eru hvarvetna talin mikilvægar og merkilegar menningarstofn- anir og bera þjóðunum fagurt vitni víðsýnis og menningar. Ef til vill standa engir íslend- ingar betur að vígi til þess að stofna og auka vissa tegund slíkra safna en Vestmannaeying- ar. Því valda ýmsar aðstæður. Sjórinn í kringum Eyjarnar er ríkur af margs konar fiskateg- undum. Hér höfum við fundið um 2/3 allra skeljategunda, sem taldar eru lifa á íslenzka land- grunninu, og um helming allra kuðunga. Þó eru ekki öll kurl komin til grafar enn í þeim efn- um, og hvergi nærri. Við höfum fundið nökkva og skeljar, sem enginn vissi fyrir 10 árum, að til væru við Eyjar (og jafnvel strendur íslands). Mikill fjöldi útlendra fugla kemur hingað árlega. Sumir veiðast á þessum flækingi sinum og töluverður hluti þeirra er sendur burt úr bænum. Þetta er skakkt. Við eigum að láta setja þá upp og geyma þá á almenn- ingssafni hér. Þetta er okkur auð 'velt, ef við viljum hlynna að menningu Vestmannaeyja, og efla orðstír þeirra. Og það held ég að við viljum, ef við aðeins áttum okkur og beinum atork- unni í þá átt. Eg hygg, að mér sé óhætt að fuliyrða, að sjórinn í kringum landið okkar sé hvergi ríkari af margskonar fiskategundum en hér í kringum Eyjar. Einnig vitnar hin ágæta bók Bjarna Sæmundssonar, náttúrufræðings, — Fiskarnir — um það. í stærstu verstöð landsins er líka góð að- staða til að nálgast þá og eignast, gera þá að safngripum til menn ingarauka í bænum, fræðslu- gjafa, — og svo er það starf til sóma því fólki, sem hér býr. Fyrir þrem árum kynntist ég því lítilsháttar, að kennari í Reykjavík heíði lært austur í Svíþjóð að setja upp allskyns dýr, t. d. fiska. Hann hafði lært það við hið heímsfræga náttúru- gripasafn Svíanna í Málmey. Eg fékk þennan mann til þess að setja upp nokkra fiska til reynslu. Síðan hefi ég sýnt Eyjabúum þessa „framleiðslu" og átt skilningi þeirra og áhuga að mæta í ríkum mæli. Eg efndi því til almennrar fjársöfnunar hér í fyrra til þess að geta kost- að hinn sérlærða hér til að setja upp fiska og stofna þannig til fiskasafns Eyjabúa. Þetta hefur allt tekizt betur en ég gat í raun inni gert mér grein fyrir í fyrstu. Framhald á 2. síðu.

x

Framsóknarblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Framsóknarblaðið
https://timarit.is/publication/795

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.