Eyjablaðið - 18.01.1955, Blaðsíða 2
2
EYjABLÁÐIÐ
Hæstarétfardómurinn
Framhald af i. siðu.
að þeir hafi stungið í eigum
vasa háum fjárfúlgum af
hlut sjómanna sinna, því þó þeir
liafi farið þar að skipan óhlut-
vandra manna í öðru byggðar-
lagi, sem fyrst og frernst voru
að verja sína eigin peninga-
p.yngjú og samskonar verknað,
er það útgerðarmönnum hér
engin afsökun, þeirra var að
þekkja og virða þá samninga,
sem þeir höfðu undirritað.
Þó mál þetta hefi verið rekið
fyrir cinn mann gegn Sighvati
Bjarnasyni er það vitanlega
prófmál, sem gildir fyrir alla
sjómannastéttina hér, og þó það
taki aðeins til ársins 1951, getur
engum blandast hugur um, að
það muni jafnframt gilda fyrir
árin 1952 og 1953, þar sem
Hæstiréttur slær þvp föstu að
umdeild upphæð stali af gjald-
eyrisfríðindum bátaútvegsins. ög
fyrst svo var það ár, geta varla
verið deildar meiningar um það
að þær greiðslu'r, sem útgerðar-
menn hafa verið að fá frá L.Í.U
fyrir árin 1952 og 1953 séu til-
komnar af sömu astæðu. Því
verður vart trúað að útgerðar-
menn fari að gera sig að við-
undri frammi fyrir þjóðinni með
því að halda áfram frekari rnála-
ferlum útaf gjaldeyrisuppbót-
unum enda mundi upphæðin þá
eiga eftir að margfaldast allveru-
lega í höndum þcirra, þar sem
Hæstiréttur dæmdi öðrum lög-
lræðingnum kr- 3000.00 í máls-
kostnað vegna kröfu, sem nam
kr. 1377.00 Slíkur málskostn-
aður vegna svo lítillar kröfu mun
að öllum líkindum vera refsi-
málskoStnaður.
Mál þetta hefur vakið þjóðar-
athygli og sérstaklega hefur sjó-
mannastéttin beðið úrslitanna
með óþreyju.
Þá hafa alþingismennirnir og
fengið að fjalla um málið með
því að Kari Guðjónsson flutti á
síðasta alþingi svohljóðandi
þingsályktun.:
Alþingi ályktar að fela rík-
issfjóminni að undirbúa og
framkvæma svo fijóH sem
verða má leiðrétíingu þeirra
mistaka, að sjómenn hafi ekki
fengið grsiddan hluf sinn úr
andvirði þeirra innflutnings-
Útgefandi: Sósialistafél. Vestm.eyja
Tryggvi Gunnarssón ábm-
Prentsmiðjan Eyrún h. £.
rétíinda, sem fjárhagsráð aug-
lýsti að boði ríkissljórnarinnar
í Lögbirtingarblaðinu 8. marz
1951 og í meginatriðum hafa
verið í gildi síðan — og al-
mennt nefnast bátagjaldeyris-
reglur.
Framkvæmd málsins verði í
meginatriðuni hagað þannig,
að sjómannafélögunum verði
falið að safna saman kröf-
um viðkomandi sjómanna,
hverju á sínu félagssvæði, og
frá þeim sjómönnum, sem
samnsngar þeirra ná til.
Leggi félögin síðan rckstudd-
ar kröfur fyrir ríkisstjórnina,
eða þá aðila, sm hún kann að
tilnefna. Ríkissjóður greiði út
hiun vangoldna hlut ásamt 6
% órsvöxtum frá þeim tíma,
þegar cðlileg greiðsla hlutar-
Framhald af 1. siðu.
færa neina björg í bú þessa hér-
aös. Menn hafa mátt sjá hvern
blíðviðrisdaginn á fætur öðrum
líða án nokkurs afla, þegar frá er
talinn neyzlufiskur bæjarbúa og
afli eins aðkomubáts, sem lagði
um 30 stampa af línu á mið
hér austur af Eyjum og skilaði
í land tæpum 16 tonnum fiskj-
ar-
Hver eru svo rök for-
ystumanna útgerðarsam-
takanna ftjrir framferði
þessu?
Röksemdirnar eru þær, að
sjómenn, sem fá kaup sitt greitt
með hluta af alla hafi gert ó-
svífnar og óaðgengilegar kröfur
um liskverð og því sé tilgangs-
laust að hefja róðra.
ins hefði átt að fara fram.
Ríkissjóður endurkrefji svo
hlutaðeigandi útgerðarmenn
eða útgerðarfélög um þá upp-
hæð, er hann greiðir þeirra
vegna.
Kostnaður allur við fram-
kvæmd máisins greiðist úr rík
issjóði, þar með talin greiðsla
til sjómannafélaganna fyrir
þeirra þátt í leiðréttingu þess-
ari, og skal sú greiðsla ákveð-
in 5% af kröfum þeim, sem
þau ieggja fram og færa sönn-
ur á, auk áfallins málskostn-
aðar eftir reikningi.
Alþingismenn frestuðu af-
greiðslu þessarar tillögu, að ósk
meirihluta fjárveitingarnefndar,
þar til Hæstiréttardómur væri
fallinn í málinu og má því bú-
ast við að hún komi fram aftur
nú á þingi og fái jrá endanlega
a fgreiðslu.
að þeir fái sama verð fyrir
fiskinn og útgerðin sannan-
lega fær. Það er allt og
sumt.
Svo vill til að mitt í róðra-
banni útgerðarmanna hefur
æðsti dómstóll larídsins kveðið
upp þann dóm að sjómenn eigi
rétt til bátagjaldeyrisfríðinda að
sínum hluta. — Þetta vissu út-
gerðarmenn raunar frá upphafi,
en þeir létu á sínum tíma reyk-
víkska hraskara sem stjórna
Landsambandi íslenzkra útvegs-
nranna, segja sér fyrir verkum
um að hafa ranglega af hluta-
mönnum bátagjaldeyrisréttindi
jreirra, og því hafa sjómenn átt
við það að húa frá árinu 1951
að fá ekki greitt kaup sitt að
fullu.
Útgerðarmenn hér vakna nú
upp við jiað að vera orðnir
skuldugir sjómönnum sínum um
slíkar fúlgur fjár, að Jreim eru
Jiær ill- viðráðanlegar, en um
jiað hefði gengt öðru máli í
flestum tilfellum, ef hinum ó-
löglegu og fáránlegu fyrirmælum
úr Reykjavík hefði ekki verið
hlýtt, heldur gert upp við sjó-
menn eftir samningum.
En það er mannlegt að skjátl-
ast. Hitt er skylda allra sæmi-
legra manna að reyna að læra
af mistökum sínum. Það hafa
forystumenn útgerðarmanna hér
þ\ í miður ekki gert. Nú hafa
þtir þrátt fyrir fengna reynslu
enn lagt öll sín mál í umsjá
stjórnar L. í. U. — þeirra hinna
sömu manna, sem búnir eru að
leiða þá tvíþættu ógæfu yfir út-
gerðarmenn hér að hafa mörg
undanfarin ár (51-53) haft rang-
lega af kaupi sjómanna sinna,
og einnig, að fá nú óhóflega
háa skuld gjaldfallna og eindag-
aða.
Svo sem tvœr
spurningar.
Það væri hyggilegt t. d. fyrir
Jr:i ráðandi bæjarfulltrúa, sem
jafnframt eru útgerðarmenn og
standa nú fyrir því, að vertíð
hér getur ekki hafizt að leggja
fyrir sjálla sig spurningu á Jiessa
leið: — Mundi ég telja Jrað á-
byrga afstöðu af andstæðingum
mínum að setja hér á róðra-
bann, sem enga stoð á í lögum?
Og síðan þegar svar við henni
væri í einlagpi fundið mætti
bæta annarri \ið svohljóðandi:
— Ætluðust Jieir, sem völdu mig
til að ráða Jiessu bæjarfélagi til
J\ess, að ég legði það á vald
reykvískra auðborgara, sem
engra hagsmuna eiga hér að
gæta, livort samið \erður um
kaup og kjör á fiskibátaflotan-
um eða ekki?
Hér skal engum getum að því
leitt hver svör hlutaðeigendur
telja réttust við þessum spurn-
ingum- Hitt vita flestir, að Jiað
er hið alvarlegasta ábyrgðarleysi
að framkvæma ekki það, sem
menn hafa tekið að sér, og halda
ekki þá samninga, sem menn
hafa gert.
Það er létt verk fyrir ósvífna
atvinnurekendur að refjast við
sitt starfsfólk, þótt þeim komi
síðar dómur í koll fyrir verknað-
inn.
Það er einnig auðvelt fyrir
ráðamenn þessa bæjarfélags, að
vanrækja þá skyldu, að miða
gerðir sínar \ ið hagsmuni byggð-
arlagsins, en Jiað kann einnig
að draga til dómsúrslita um þá
sviksemi.
Kröfur sjómanna eru þær
Þökkum ouðsýnda samúð við andlát og jarðarför
móður okkar og fengdamóður
ÞÓRHILDAR EINARSDÓTTUR, Hvítingaveg 2.
Börn og tengdabörn.
Pcnfunarfélagið „Hellsurækf"
Afgreiðslutími verður framvegis:
Á mánudögum og fimmtudögum frá kl. 3,30
til 6,30.
Á laugardögum frá 10 til 11 f.h.
Pantanir á hvítkáli, rauðkdli og öðru grasnmeti frá
Hollandi, óskast sóttar sem fyrst.
STJÓRNIN
Hverjir sýna áhyrgðarleysi!