Eyjablaðið - 25.06.1955, Blaðsíða 1
EYJAiLA
16. árgangur.
Vestmannaeyjum 2. júní 1955
8. tölublað.
Candvélstiórar lia§a sagt
upp samningum.
Hinn
1
úní s.l sagði Vél-
stjórafélag Vestmannaeyja upp
samningi sínum við atvinnu-
rekendur, um kaup og kjör
lanvélstjóra. Sá samningur,
sem upp var sagður var undir-
skrifaður 12. debr. 1954.
Segja má, að allt til ársins
1947 hafi Vélstjórafélagið stað
ið fremst af hliðstæðum stéttar
félögum hvað snerti kjaramál
landvélstjóra og oft haft þar
athyglisverða forustu. Mun
ekki ofsagt að sarntök vélstj.
víðast hvar í öðrurn landshlut
um hafi lagt meginþungann af
uppbyggingu sinni yfir á herð
ar félagsmanna Vélstjórafélags
Vestmannaeyja, m. a. með því
að skírskota til þeirra árangra,
sem það lrafði náð í samninga
gerðum, til samanburðar á
eigin kröfum er þau stóðu í
erfiðu samningaþjarki við at-
vinnurekendur síns heimahér-
aðs, þá oftast við erfiðár að-
stæður.
Eftir þann tírna og til dags-
ins í dag hefnr stöðu félagsins
í þessum efnum sífellt verið
að hraka sé miðað við þær
breytingar sem orðið hafa á
kjaramálum launastéttanna í
landinu.
Að vísu hefur landvélstjóra-
samningum verið sagt upp á
þessum árum og aðrir nýir
undirskrifaðir í þeirra stað. En
þeir samningar liver eltir ann-
an hafa borið því ljóst vitni að
félagið hefur ekki sýnt samn-
ingagerðinni slíka ræktarsemi,
sem efni stóðu til og nauðsyn-
legt er.
Aftur á móti má telja frarn
farir í kjaramálum vélstjór-
anna á bátaf-lotanum sæmilega
viðunandi, og þótt þar sé að
vísu ýmislegt óuppgert þá er
þar ekki líku saman að jafna.
Nú liefur félagið fullan hug
á því að kippa þessu máli í þol
anlegt horf, og þau drög sem
félagið liefur nú lagt fyrir at-
vinnurekendur, sent grund-
völl nýrra samninga mun hera
jress glöggt vitni, en eru jró
miðuð við fyllstu sanngirni.
Samkvæmt eðli málsins má
gera ráð fyrir því að samn-
ingar takist fljótt og vel og
væri það óskandi og báðum
aðilum til sórna. En þó sú von
sé efsl á baugi og líkleg til að
rætast, enda munu vélstjórar
ekki láta hlút sinn eftir liggja
til að svo geti oröið, þá má
jtað ekki draga úr ábyrgðartil-
finningu hvers einstaks með-
lirns vélstjórafélagsins gagn-
vart samningagerðinni. Menn
skyldu muna að hverju sinni
er félagið á í vök að verjast
hvílir vegur Jress og virðing í
höndum fclagsmanna allra að
jöfnurn hlut.
Þótt landvélstjórar séu f'á-
mennir innan Vélstjórafélags
Vestmannaeyja, rniðað við
þann fjölda meðlima sem það
telur, þá ntunu þeir fljótt kom
ast að raun um það ef á þarf
að halda, að jjeir eru í öflug-
um félagsskap er mun beita
öllu jrví samtakaafli, sem hann
á til í fórum sínum, til þess
að rétta þeirra hlut. Annað
væri ekki sæmandi og því ó-
hugsandi.
Steingrímur Arnar.
Réttindi félagsins
voru ekki til sölu.
Vélstjórafélag Vestmanna-
eyja á nú í samningum um
kaup land- vélsLjóra.
Samningagerð hefur gengið
stirðlega og atvinnurekendur
létu ólíklega um að þeir gætu
gengið til móts við kröfur vél
stjóranna.
En svo skeður Jrað allt í
einu á samninganefndarfundi
SiómönnuM dœmdur
hálagialdcyrir fyrir
1952 og 1955.
Svo sent flestum mun í
fersku minni létu útgerðar-
nrenn L. í. Ú,- stjórnina enn
hafa sig til að neita greiðslum
hátagjaldeyrisuppbótar eftir
að hæstiréttardómur var fall-
inn í prófmáli því er upphaf-
lega var sótt. Það mál fjallaði
um árið 1951, en L í. Ú. neit
aði að viðurkenna gildi dóms-
ins fyrir ‘52 og ‘53 enda þótt
ekkeft hefði hreytzt í samning
urn á því tímabili.
Sjómannafélögin hér hafa
jrví verið neydd til að lialda á-
frarn innheimtu á aflahlut
þessara ára nreð málaferlum.
Þau nrálaferli standa nú yfir.
í þcinr hafa verið dónrtekin
29 nrál, en sex dómar eru
fallnir lrér heima í-héraði og
eru Jreir allir á einn veg og
staðfesta rétt sjónranna.
Miðað við þau mál, senr
dænid hala verið mun hin van
goldna upphæð fyrir Jressi tvö
ár nenra að meðaltali um
2,500 kr. á hvern hásetahlut.
Er ólíklegt að útvegsmenn
óski að lralda þessunr nrála-
ferlum öllu lengra franr held-
ur hefji nú þegar greiðslur
Jressa aflahlutar án frekari
dónra.
Sjómönnum, senr enn hafa
ekki gert sérstakar ráðstafanir
til að ná hlut sínum er bent á
að hafa hið fljótasta -samband
við stéttarfélag sitt senr veitir
alla aðstoð við innheimtuna.
íyrir skömnru að atvinnurek-
endur bjóða hærra kaup en
vélstjórar höfðu farið fram á
eða unr 5 þús. kr. nreð or-
lofi á nránuði fyrir 8 stunda
vinnu, nriðað við núgildandi
vísitölu þ. e. 45% hærra kaup
en verkamenn fá, en Jretta boð
var bundið Jrví skilyrði að fé-
lagið afsalaði sér verkfallsrétti
til 5 ára. A tímabilinu átti þó
katijr að hækka í sanrræmi við
kauphækkanir verkanranna.
Á fundi vélstjórafélagsins,
senr fjallaði unr þessa lævísu
tilraun atvinnurekenda til að
kaupa réttindi verkalýðssanr-
takanna.
Tóku Jrar nrargir vélstjórar
til nráls og nræltu allir á einn
veg, að unr slíkt væri félag
þeirra ekki til viðræðu.
Hafi atvinnurekendur gert
sér vonir tmr Jrað, að stéttvísi
vélstjóranna væri föl fyrir grdl
þá fengu þeir verðugt svar, því
vélstjórafuirdurinn sanrþykkti
einróma svo lrljóðandi tillögti:
„Vélstjórafélag Vestnranna-
eyja lítur svo á, að verkfalls-
rétturinn sé félaginu allt of
dýrnrætur til Jress að félagið
afsali sér honunr í nokkurri
nrynd og felur því samninga-
nefndinni að gera enga þá
sanrninga senr skerða verkfalls-
rétt vélstjóra."
Með þessari stéttvísu afstöðu
lrafa vélstjórarnir sýnt gróða-
stéttinni Jrað svart á hvítu, að
til eru þeir hlutir senr ekki
eru til sölu, hvernig sem hin
unr síðarnefndu gengur að
skilja það.