Austurland - 23.02.1973, Blaðsíða 1
MÁLGAGN ALÞÝÐUBANDALAGSINS A AUSTURLANDI
23. árgangur. Neskaupstað, 23. febrúar 1973. 8. töiublað.
Stórmannlegt framlag Norðurianda
Leggja fram 1500 milljónir vegna
jilfliio í Efjn
Á fundi Norðurlandaráðs, sem
lauk í Osló í fyrradag, bar málefni
Islands mjög á góma, og þá fyrst
og fremst það tjón, sem íslending-
ar hafa orðið fyrir vegna jarðeld-
anna í Vestmanna'eyjum. Þá var
og á fundinum tekin ákvörðun um
beinan stuðning við íslendinga
vegna þess skaða, sem þjóðin hef-
ur beðið, og vissulega sýndu Norð-
urlandaþjcðirnar af sér mikla
raus.i og höíðingsskap. Var á-
I /ecið, að þær skyldu leggja fram
1-C rnillj; nir danskra króna, en
I ?fj jofagild’i 15CC—1600 milljón-
rm i lenrkra króna. S'kiptu þær
fiamlag nu svo á milli sín, að Sví-
0” gr iða 40% upphæðarinnar, en
birar. Danir, F nnar og Norðmenn
rO% liver.
Fe þetta rennur í Viðlagasjóð,
en Alþingi hefur gert ráðstafanir
f i rð afla sjóðnum tveggja
r'ill'arða króna, mestan part með
"kritlagningu. Verður þá sjóður-
•'rr crðinn 3.5 mílljarðar króna.
"r hn uppihæð, en hrekkur þó
siársagt engan veginn til að bæta
ailan þann skaða, sem sjóðnum er
Eldskatturinn
5.3 milljónir
Fjái hagsáætlun Neskaupstaðar
fyrir árið 1973 var til 2. umræðu
í bæyarstjórn 16. febrúar. Ekki
komu fram breytingatillögur,
nema í samibandi við lögin um
neyðarráðstafanir vegna jarðelda
1 Vesmannaeyjum. Útsvör, sem
áður voru áætluð 24.3 millj. voru
hækkuð í kr. 27.170.000.00, þar af
til Viðlag-asjóðs kr. 2.717.000.00.
Aðstöðugjöld, sem áður voru á-
setluð 4.8 millj. voru hækkuð í kr.
7.385.000.00, þar af til Viðlaga-
sjóðs kr. 2.585.000.00. — Þannig
er eldskatturinn, sem íbúar Nes-
kaupstaðar eiga að greiða með
þessum hætti áætlaður 5.3 millj.
kr.
ætlað að bæta. Eldgosið er enn í
fullu fjöri og eyðileggingin verð-
ur sífellt meiri og er engin leið að
geta sér til um það hvert ibeint og
óbeint tjón verður um það er lýk-
ur.
Aldrei hefur samhugur og sam-
ábyrgð Norðurlandanna komið á-
þreifanlegar í ljós en við þetta
tækifæri. Ein þeirra hefur orðið
Mikil loðnuveiði hefur verið síð-
ustu sólarhringa, og eru allar lík-
ur á, að þetta verði mjög góð
loðnuvertíð. Skipin hafa hlaðið sig
á skömmum tíma og er veiði allt
austan frá Hvalbak og vestur að
Skaftárósum.
Til Austfjarða hefur borizt
mikill afli, en löndunarbið er víða
alllöng. Þróarrými hefur þó auk-
izt á svæðinu, þar sem Vopna-
fjörður hefur bætzt við löndunar-
hafnirnar og í Neskaupstað er orð-
ið þróarrými fyrir 8 þús. lestir.
Hæsta löndnnanhöfnin á landinu
er Seyðisfjörður, en þangað ihafa
borizt 25.000. lestir, þar af 12.000
lestir til Síldarverksmiðja ríkisins
og 13.000 lestir til Hafsíldar. Haf-
fyrir þungbæru áfalli. Allar hinar
telja sér skylt að 'koma til hjálpar
og taka á ság verulegan hluta
tjónsins.
íslendingar eru þakklátir fyrir
þetta stórmannlega framlag. Það
er látið af hendi af góðum hug
og án allra skilyrða og verður
þegið af jafngóðum hug. Sjálf-
sagt er að þiggja erlenda aðstoð,
þsgar stóráföll dynja yfir, sé hún
látin í té án þess að ætlazt sé til
endurgjalds í einni eða annarri
mynd.
síld hefur þegar brætt 7.000 og SR
6.000 lestir. í kvöld losnar þróar-
rými á Seyðisfirði fyrir 3.400 lest-
ir og mun það þegar fyllast.
Neskaupstaður er næsthæsta
londunarhöfnin með 21.175 lestir.
1 bræðslu hafa farið 20.908 lestir
og í frystingu 265. Til annarra
Austfjarðahafna hefur borizt mik-
il loðna einnig, til Fáskrúðsfjarð-
ar hafa t. d. borizt um 8 þús. lest-
ir, en þar hafa verið frystar um
600 lestir.
í nótt bárust til Neskaupstaðar
1.180 lestir af 3 bátum, en löndun
hefst í kvöld. Börkur kom með
800 lestir af þessum afla, Gissur
hviti 270 og Fylkir 110.
Gömul mynd frá Vestmannaeyjum.
Mikil loðnuveiði
Þjóðviljinn
Blaðið vill vekja athygli lesenda
sinna á dagblaðinu Þjóðviljanum.
Þjóðviljinn er málgagn íslenzkrar
alþýðu og berst fyrir ihagsmiunum
hennar. Hann er líka skeleggur
málsvari sjálfstæðisins á öllum
sviðum. Sá, sem ekki les Þjóvilj-
ann, er ekki hlutgemgur í umræð-
um um almenn mál.
Á undanförnum árum hafa ís-
lenzk blöð í stöðugt ríkara mæli,
tamið sér æsingastíi, þar sem smá-
vægilegir atburðir eru blásnir upp
sem stórtíðindi og óspart smjattað
á hneykslissögum. Þjóðviljinn hef-
ur aldrei fallið í þá freistni. Hann
er menningarlegasta dagblað
landsins og málefnalegast í s'krif-
um sínum.
Nýir áskrifendur í Neskaupstað
geta gefið sig fram í síma 7239.
Loðnubrœðsla á
Vopnafirði
Vopnafirði, 21/2 — GJ/ÁÞ
Loðnubræðsla á Vopnafirði.
Sex bátar 'hafa nú landað loðnu
á Vopnafirði en þar er þróarrými
fyrir um 7.500 tonn, en þar sem
tönkum hefur ekki verið haldið við
lengi, verða ekki sett í þá í einu
nema um 5000 tonn. Búizt er við
að bræðsla geti hafizt í næstu viiku
en unn ð er af fullum krafti við
að undiibúa bræðsluna. Síðast
var brædd síld í Síldarverksmiðj-
unni árið 1968 og hefur tækjum
hcnnar verið lítið haldið við og
var m. a. seld úr henni önn-ur
mjölsk ljan.
Atvinnulevsi er nú að mestu úr
rcgunni og svo mun verða áfram
cc úr loðnuvinnslu verður en at-
v'nnulcysi hefur verið mjög mik-
ið á Vcpnaf'iði í vetur og var tala
ctvinnulausra um sl. mánaðamót
67.
Karlfjskar og kvenfiskur
Upp á síðkastið heyrist oft tal-
að un karlloðnu og kvenloðnu
manna á meðal og ekki láta út-
varpið, sjónvarpið og blöðin sitt
eftir liggja. Það er eins og mönn-
um hafi gleymzt, að íslenzkan á
ágæt og vel meðfærileg orð til að
greina kyn fiska. Karlfis'kurinn
heitir hængur, kvenfiskurinn
hirygna. Það er með öllu ástæðu-
laust að hætta að nota þessi gömlu
og góðu orð.
Búast. má við, að þessi leiðinlega
málvenja fæ-rist yfir á aðra fiska.
Bráðum verður sjálfsagt farið að
tala um karlþorsk og kvenþorsk,
karlufsa og kvenufsa, karllax og
kveniax, karlsíld og kvensíld,
i ikarlkola og kvenkola o. s. frv.