Austurland - 02.03.1973, Blaðsíða 1

MÁLGAGN AlMUBANDALAGSINS A AUSTURLANDI
23. árgangur.
Nesikaupstað, 2. marz
1973.
9. tödublað.
í gær tók gildi nýt.t og 'hækk-
að kaupgjald í landinu. Kaup
almennra launþega ‘hækkaði um
12 14% og gildir það kaupgjald
til maíloka, en þá verða aftur
kauphækkanir með breyttri vísi-
töiu.
Kauphækkunin nú er óvenju-
m.'kil vegna þess, að ekki er að-
-i .s um hækkun að ræða vegna
>7ísitöluhækkunar, heldur ‘kemur
einnig til grunnkaupshækkun,
sem er allveruleg.
Grunnkaupshækkunin nemur
6% miðað við það grunnkaup,
sem sæmið var um í kaupgjalds-
samningum verkalýðsfélaganna
4. dss. 1971, og er hækkunin á
það grunnkaup nú orðin samtals
14% í lægstu launaflokkunum.
Kaupgjaldsvísitalan hækkar nú
úr 117 stigum í 124,32 stig og
gefur sú hækkún 7,32% launa-
hækkun.
Kauphækkunin í heild nú 1.
marz er Iþví eins og áður sagði
msð öðrum 'hætti nú, þar sem nið-
urgreiðslur, sem tóku gildi um
'áianiót til að koma í veg fyrir
verðhækkanir þá, falla nú niður.
Munar þa:r mest.u um niður-
greiðslu á mjólk.
Ljóst er, að á næstunni verða
allmi'klar verðhækkanir, þar á eft-
ir að koma fram söluskattshækk-
un svo og á'hrif gengisbreytinga.
Kaupgjaldsvísitalan fyrir næsta
vísitölutímabil verður því sýnilega
miklu hærri en nú.
Á sama hátt og menn eru á-
nægðir misð kauphækkani'r eru
menn óánægðir með verðlagshækk
anir, en illa ætlar iað ganga að
rjúfa þau óhagkvæmu tengsl, sem
þarna eru á milli, en í því sam-
bandi ber v'Ssulega að hafa í huga
að þau tengsl má ekki rjúfa á
kostnað launþeganna, önnur lausn
þarf til að koma.
Það er augljóst, að unnt hefði
verið að koma í veg fyrir það
verðhækkanaflóð, sem nú dynur
yfir, að miklu leyti, ef stefna rík-
isstjórnarinnar hefði náð fram að
gar.ga. Ef kauphækkunum hefði
verið frestað til hausts, hefðu
verð'hækkanir e'kki orðið tilfinn-
anlegai’, en tryggt hefði jafnframt
verið1, að kaupmáttur launanna
hefði skki skerzt, en við blasir nú,
að svo verði næstu mánuði.
Stjórnarandstaðan og Björn
Jónsson, forseti Alþýðusambands-
ins komu í veg fyrir, að þessi
stefna var tekin. Að ráði þessara
manna er verðbólguskriðunni nú
enn einu sinni hrundið af stað á
kostnað allra launþega í landinu.
Til slíkra verka virðist forseti
Alþýðusambandsins hafa fullt um-
boð, og hagsmunir alþýðunnar
bögglast e'kki fyrir brjósti stjórn-
arandstöðunnar, ef um það ©r að
ræða að koma höggi á ríkisstjórn-
ina. — B.S.
12 14%, en grunnkaupshækkun-
e,r meiri á lægri launin en þau
hærri og í því liggur þessi munur.
Tóifti árgangur
„Weicome to
lceland" kominn út
Það fer ekki milli mála, að hér
er um verulegar kauphækkanir að
ræða, en þær hafa í för með sér
verðlhækkanir einnig, eíns og í
Pottinn er búið. Kemur þar margt
tú. Áhrif gengislækkana grípa þar
vitanlega ihn í og einnig veldur
Þar miiklu, hvernig háttað er út-
reikningi kaupgjaldsvísitölunnar,
sem allir virðast orðnir sammála
um, að sé mjög óheppilegur með
tilliti til vixlhækkana á kaupgjaldi
°'g verðlagi.
Einna mestar eru hækkanir á
landbúnaðarafurðum og tilfinnan-
iegastar í bili a. m. k. En lang-
mestur hluti þeirra hækkana er
vegna hækkunar á launalið bænda
1 framleiðsluverði landbúnaðaraf-
urðanna. Þá hækkun eiga bændur
að fá samkvæmt samningum, og
helzt það í hendur við almennar
kauphækkanir í landinu.
En verð landbúnaðarafurða
hækkai' af öðrum orsökium einnig.
Hækkun á dreifingarkostnaði og
Vinnslu landbúnaðarafurða verður
vitanlega vegna hækkaðs Ikaup-
Stjalds svo og vegna verðhækkana
á erlendum mörkuðum á ýmsum
vörum til landbúnaðarins svo sem
kjarnfóðri og fleiru. Þá kemur
einnig til, að niðurgreiðslur verða
Landkynningarrit Flugfélags ís-
lands „Welcome to Iceland by
iicelandair“ er nú komið út í 12.
skipti. Útgáfa þess hófst árið
1982 og 'hófst með ávarpi for-
stjóra Flugfélagsins, Arnar Ó.
Johnson, en í fyrsta heftinu var
meðal annars grein eftir Geir
Hallgrímsson, þáverandi borgar-
stjóra í Reykjavík. Þar var einnig
að finna grein um bókaútgáfu,
grein um starfsemi hraðfrystihúsa
á Islandi' og margar nytsomlegar
upplýsingar voru í þessu fyrsta
hefti og 'hefur svo verið alla tíð.
„Welcome to Iceland" er prentað
á þrem tungumálum döns'ku,
þýzku og ensku. Ávörp og greinar
eftir mæta menn og konur hafa
birtzt í ritinu frá upphafi. Meðal
þeirra eru Kristján Eldjám, for-
seti Islands, Jóhann Hafstein,
fyrrverandi forsætisráðherra,
Davíð Ólafsson, fyrrverandi fiski-
málastjóri, Lúðvík Jósepsson,
sjávarútvegsráðherra, Halldór
Pálsson, búnaðarmálastjóri, svo
aðeins nokkrir séu nefndir.
Auk fræðslu um ferðamál á Is-
landi cg starfsemi Flugfélags ís-
lands hefur „Welcome to Iceland"
flutt fjölda margar greinar um
íslenzka atvinnuvegi, sjávarútveg,
landbúnað og iðnað.
Fjölmargar myndir hafa alla iíð
prýtt „Welcome to Iceland“, lit-
myndir og svart/lhvítai'. Útgef-
andinn Anders Nyborg Ihefur lagt
mikla rækt við söfnun efnis og
mynda. I 1973 útgáfunni em m. a.
greinar eftir hinn fræga leikara
og söngvara Bing Crosby, grein
ura landhelgismálið eftir Lúðvík
Jósepsson, sjávarútvegsráðherra
aiuk greinar um ferðamál á Is-
landi eftir Þoi'leif Þórðarson, for-
stjóra Ferðaskrifstofu ríkisins og
grein um ísland og Islendinga í
léttum tón eftir danska rithöfund-
inn Willy Breinholst. Ennfremur
ritar Markús Á. Einarsson, veður-
fræðingur um veður á Islandi og
þýzkur blaðamaður, sem er í Finn-
landi, Reinhold Dey, um íslenzkan
iðnað. Þá er stutt grein og myndir
frá Grímsey, grein um Flugfélag
Islands og að vanda flytur ritið
mikið af almennum upplýsingum
um land og þjóð. „Welcome to Ice-
land ‘ er hundrað síður, prentað á
vandaðan myndapappír og gefið út
í 30. þús. eintökum.
Bjartur kominn
Kl. 8.30 d morgun sigldi hinn
nýi skuttogari Norðfirðinga,
Bjartur NK 121 fyrir Eyrina og
inn á Norðfjarðarhöfn í fyrsta.
sinn. Er þar með lokið lengstu
samfelldu siglingu norðfirzks
skips, en heimferð Bjarts frá
Japan hófst 12. janúar. Er
hann reyndar hér heima á undan
áætlun, því að heimsiglingin gökk
mjög vel.
Bjartur sigldi fánum prýddur
inn á höfnina og víða í bænum
blakta fánar við hún til að heilsa
skipi og skipsihöfn.
Bjartur er hið glæsilegasta skip
og vel búið og við það eru miklar
vonir tengdar.
Skipstjóri er Magni Kristjáns-
son, 1. stýrimaður Herbert. Benja-
mínsson og 1. vélstjóri Sigurður
Jónsson, en eigandi Síldarvinnslan
hf.
Austurlandi mun segja nánar
frá Bjarti í næsta blaði og reyna
að ná tali af skipstjóranum um
heimsiglinguna og dvölina í Jap-
an.
Óskar blaðið eigendium, skips-
höfn svo og öllum Norðfirðingum
til hamingju með þetta nýja skip.
— B. S. .
Nenningorvalia Héraðsbúa
Hallormsstað, 1. marz — SB/BS
Menningarvaka Héraðsbúa, sem
Menningai'samtök Hérað'sbúa
standa fyrir árlega, verður að
þessu sinni í aprílmánuði1 og
spannar yfir tvær helgar.
Föstudaginn 6. apríl hefst Kjar-
valskynning. Þá flytur Björn Th.
Björnsson erindi um listamlanninn
og komið verður upp sýningu á
verkum Kjarvals og nefnist 'hún
Kjai val á Austurlandi.
Á laugardaginn verður dagskrá,
sem nefnist Kynni mín af Kjarval,
þar sem ýmsir menn segja frá. Á
sunnudaginn verður enn dagskrá
um Kjarval og þá lesið úr ritum
hans í bundnu og óbundnu máli.
Segja má, að þarna verði lífi og
starfi þessa mikla listamanns gerð
glæsileg skil. Menningai'samtökin
gera þarna stórt menningarlegt
átak.
Næstu helgi á eftir fer fram
seinni hluti menningarvökunnar.
Þá sýnir Lei'kfélag Fljótsdalshér-
aðs leJkritið Hart í bak eftir Jökul
Jakobsson undir leikstjórn Sigur-
geirs Hilmars. Tónlistarfélag
Fljctsdalsihéraðs sér um dagslkrá
eitt kvöld og Egilsstaðahreppur
sér um ,hreppakynnmguna þetta
ár.
Hugsanlegt er, að æskulýðis-
vaka skólanna á Héraði verði og
tengd menningarvökunni.
Þess skal getið, að dagskrár
þessar eru öllum opnar.
Formaður Menningarsamtaka
Héraðsbúa er nú S'kjöldur Eiríks-
son, skólastjóri.