Vera - 01.06.1995, Blaðsíða 10

Vera - 01.06.1995, Blaðsíða 10
hyggjumegin (vinstra megin) i litrófi stjómmál- anna tækju Kvennalistakonur þá áhættu að geta ekki lengur höföaö breitttil „allra kvenna" eins og þær hafa reynt aö gera. Með því að við- urkenna f reynd forystuhlutverk sumra kvenna, hæfni þeirra umfram aðrar til aö túlka stefnu Kvennalistans, og gefa þeim stöðu til þess yröu sett alvarleg spurningamerki við skilning Kvennalistans á lýöræöi innan sinna vébanda og „sjálfsskilning" Kvennalistans gagnvart tví- eöli sínu flokkur/grasrótarhreyfing. Af þessu leiðir aö það kostar verulegt átak fyrir Kvennalistann að reyna aö svara þessum sþumingum. Hitt er svo líka áhugavert að fyrir- bæri eins og Kvennalistinn, sem hefur ávallt reynt að má af sér flokkseðliö og lýsir því yfir að markmið hans sé að gera sig óþarfan, skuli taka fylgistapi eins alvarlega og raun ber vitni. Ég örvænti ekki um framtíð íslenskrar kvennabaráttu þótt Kvennalistinn hafi að þessu sinni fengiö lítinn meðbyr, eins og aö framan- sögöu má vera Ijóst. Það er vel hugsanlegt að sú mikla og spennandi gerjun sem nú er aö eiga sér stað í íslenskri kvennabaráttu eigi eft- ir að skila okkur allt annarri formgerð hennar en hún hefur átt sér um skeið. Um það er alltof snemmt að spá. Ég tek undir þá skoðun sem heyrst hefur að viö eigum mikiö órætt og óunrv ið á sviöi kvennaþaráttunnar og við félags- hyggjukonur verðum aö skapa okkur víðari vett- vang fyrir þá umræðu en núverandi flokkakerfi að Kvennalistanum meðtöldum þýður upp á. BJÖRG EINARSDÓTTIR hthöfundur A atkvæðamiðum landsmanna er jafnan hart barist um sálirnar og það afl atkvæða sem þurfti til að koma frambjóðendum Kvennalistans inn á þing væntanlega frá öðrum tekið. Enda þótt tilkoma Kvennalist- ans hafi vakið margri konunni vonir um breytt og kvenvænlegra samfélag varð hann ógn við þau stjórnmálaöfl sem fyrir voru. Tel ég aö svo hafi verið síöan. En það eru án efa ýmsar fleiri samverk- andi ástæður fyrir minnkandi gengi í kosn- ingum. Kvennalistinn var í upphafi tilboð til þeirra er vildu með raunhæfum hætti stuðla að bættri stöðu kvenna og hann var lausn frá ofurvaldi „gömlu" stjórnmálaflokkanna, sem margir töldu dragbíta á framgangi kon- um til handa. Kúvendingin þegar Kvennalist- inn fylkti liði meö nokkrum stjórnmálaflokk- um, undir merkjum R-listans við borgarstjómarkosningarnar í Reykjavík vorið 1994, varð því trúnaðarbrestur milli listans og fylgismanna hans. Áframhaldandi kvennaframboð á síðari stigum eftir þetta slagtog verkaði á ýmsa sem leikið væri tveim skjöldum, tækifærismennska eða ein- faldlega að tilgangurinn helgaði meðalið. Sá sýnilegi árangur af starfi Kvennalist- ans til framdráttar konum sem birtist í því að kona úr röðum Kvennalista-kvenna situr nú á stóli borgarstjóra í Reykjavík, var að margra dómi sjálfgefið tilefni til að endur- skoða áherslur í starfi þess hóps sem telst til Kvennalista. Kjörið tækifæri til endumýj- unar og að færa sig um set frá beinni stjórn- málaþátttöku og á önnur svið þjóðlífsins svo sem samtök launþega, fjölmiðla eða að vinnumarkaðsmálefnum; af nógu er að taka og allt er samverkandi. Fyrir hendi er hópur dugmikilla kvenna sem er vanur að taka á saman, búa yfir þekkingu og víðtækri reynslu og hafa þjálfast í mannlegum sam- skiptum. Með öðrum orðum kjörviður í þrýstihópa, einn eða fleiri eftir aðstæðum, fyrir konur á öllum sviöum. Skýr og vel skil- greind markmið er það sem þarf ásamt vönduðu skipulagi til að ná árangri. Með tilliti til þess hversu fáum málum Kvennalistinn náði að koma fram á tólf ára þingsetu og að hann öðlaðist ekki aðild aö landsstjóminni á þessu tímabili sýndist vera full ástæða til að setja sig í spor skák- mannsins og hugsa leiki fram í tímann. Geta má þess aö það grasrótarkerfi sem Kvennalistinn virtist starfa eftir var fólki oft- lega ráðgáta og það gat ekki auðveldlega fundiö út hvernig eöa hvar ákvarðanir voru teknar. Sumt sem gerðist var ekki traust- vekjandi, til dæmis hvernig staðið var aö framboði í Reykjaneskjördæmi síðast; einnig kom mörgum spanskt fyrir sjónir hvernig beitt var hinni svokölluðu útskipta- reglu á kjörnum fulltrúum Kvennalistans. En það má Ijóst vera að í baráttunni fyrir seinustu alþingiskosningar var hart sótt að Kvennalistanum af öðrum stjórnmálaflokk- um og áberandi gert út á hans mið. Fram kom nýtt stjómmálaafl fyrir þær kosningar sem hafði ekki að neinu sjálfgefnu tóma- rúmi að hverfa á kjósendamarkaðnum og hlaut því með einhverjum hætti að ryðja sér til rúms. Sum stefnumála Kvennalistans voru tek- in upp af öðrum flokkum, svo sem eins og launakjör kvenna og virtust þeir allir ætla að gera stóra hluti á þeim vettvangi þegar að kosningum loknum. Ennfremurvaráberandi hvaö flokkarnir báru konur fyrir sig í kosn- ingabaráttunni og náðu vafalaust fylgi út á þaö. 2. Stríðið er ekki unnið þótt nokkrar orrustur séu að baki. Sá jarðvegur sem bæði Kvennalistinn og aörir hafa smátt og smátt verið að mynda sem skilyrði fýrir konur til fullrar þátttöku, jafnréttis og jafnrar stöðu, í íslensku samfélagi hefur ekki enn skilað þeim árangri sem ásættanlegur er fyrir dæt- ur okkar og dótturdætur. Ég á erfitt meö að svo stöddu að hugsa mér baráttuafl og vörsluaðila á borð við Kvennalistann í mál- efnum kvenna hverfa af sjónarsviðinu. Þó „gömlu" flokkarnir hafi látið Itklega fyrir kosningarnar er ekki þar með sagt aö kon- um sé, enn sem komið er, ætlað svigrúm innan þeirra. Tilvist Kvennalista getur verið baktrygging fyrir konur í öörum flokkum og valdað stöðu þeirra þar, hvort sem Kvenna- lista-konur velja sér sess innan þings eöa utan. Konur eru ekki frekar en karlar einsleitur hóþur - þær eru einstaklingar með mismun- andi upplag og áhugasvið en eiga það sam- merkt að þurfa skilyröi til að njóta sín. Aö skapa þau skilyröi er kvennapólitík í „praks- is" hvernig sem hugmyndafræðin kann að vera sett fram. Hafi gefið á bátinn hjá Kvennalistanum um sinn þá á ég ekki ann- að ráð þeim hópi til handa en það sem Ólöf Loftsdóttir greip til á sínum tíma - þaö er að segja ef vilji er hjá þeim sjálfum til verka. (Ath.s. ritstj. vegna þeirra sem hafa gleymt orðum Ólafar: „Eigi skal gráta Björn bónda, heldur liöi safna...")

x

Vera

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vera
https://timarit.is/publication/858

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.