Tímarit Verkfræðingafélags Íslands


Tímarit Verkfræðingafélags Íslands - 01.08.1984, Blaðsíða 21

Tímarit Verkfræðingafélags Íslands - 01.08.1984, Blaðsíða 21
100 90 §60 I 50 S U> o 30 20 10 A) 20 30 40 50 60 70 BRITTLENESS S,- 0 5 1 2 3 5 10 20 30 50 100 ABRASION VÍHJJE AV Mynd 23. A) Borhraðastuöullinn, DRI, erfenginn með því að beiia stökknipróft og leiðrétta siöan stökknigildið (S20) lit frd borhraðagildi Sivers (SJ). B) Borkrónuslitstuðullinn, B Wl er reiknaður út frá slitgildi bergsins (A V), sem fcest við slitpróf, og borhraðastuðlinum DRI. (Selm- er Ólsen o. fl. 1970). og Sultarlangavirkjunar (í Sandafelli) var mælt í 130-170 m dýpi. Á báðum þessum stöðum reyndist um 20—30% munur á mestu og minnstu láréttri spennu (ffHmax °8 ÖHmin) og reiknuð lóðrétt spenna er svipuð þeim Iáréttu að stærð, þ.e. spennusviðið er nokkuð jafnt úr öllum áttum (hydrostatiskt). Þær bergspennuprófanir sem gerðar hafa verið hér benda því til þess að of miklar (eða of misjafnar) spennur í bergi verði ekki til vandræða við gerð neðanjarðarmannvirkja hér á landi. Stærsiu neðanjarðarhvelfingar hér- lendis eru stöðvarhellar, t.d. við írafoss, Laxárvirkjun og i byggingu við Blöndu- virkjun. Við ákvörðun á staðsetningu og stefnu á slíkum mannvirkjum ber að hafa eftirfarandi í huga: 1. Besta fyrirkomulag mannvirkja. 2. Berggæðamat. 3. Sprungustefnur. 4. Jarðlagahalli og hallastefna. 5. Bergspenna. w$&*^ ,- "Jf ' íi ¦;_____* ' j ~lv„ .•*%<'yÆr?¦¦-'¦'¦ I 'V $f¥r.>.j' ¦jlRft -• í" ¦a> _____ _*-£_ -- '" '¦ ¦ ' '. ¦ <\- .'<-¦ Myml 24. Ur GilsárgUi við Blönduvirkjun. Þarna skiptast á tertierþóleiít basaltlög og karga- bergslðg (/>. e. samlinulur xjullkarxi). Bergmassi basaltsins er injög sprunginn, en bergefnið sterkl og stökkt (sjei mynd 21). Kargabergið er lltið sprungið, en mun veikara og deigara (/>. e. lœgri fjaðurstuðull, E), sjá mynd 25. Mest af neðunjurðarvirkjum Blönduvirkjunar er I þess- um lögum, i. d. aðkomugöng og stöðvarhellir að ncer öllu leyti. Þegar búið er að gera jarðgöng inn að þeim stað í berginu þar sem stöðvar- hellirinn var ráðgerður, er oft hægt að hnika honum nokkuð til gerist þess þörf vegna óvæntra aðstæðna. Þá er hægt að bora með kjarnabor út frá göngunum til að kanna aðstæður i nágrenninu. 3.7 Könnunargöng eða gryfjur Fyrir útboð eru stundum gerð könn- unargöng, jafnvel byrjað aðeins á jarð- göngum í fullri stærð, eða sprengt fyrir gangamunna (eins og gert var við Blönduvirkjun) til þess að hönnuðum og væntanlegum verktökum gefist kostur á að sjá hvernig gengur að vinna bergið og hvernig það lítur út í ferskri opnu, sjá mynd 33. 4. RANNSOKNIR A BYGGINGARSTIGI Hér að framan hefur verið fjallað um forrannsóknir fyrir jarðgöng, en nauð- TIMARIT VFI 1984 — 37

x

Tímarit Verkfræðingafélags Íslands

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit Verkfræðingafélags Íslands
https://timarit.is/publication/860

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.