Tímarit Verkfræðingafélags Íslands


Tímarit Verkfræðingafélags Íslands - 01.08.1984, Blaðsíða 40

Tímarit Verkfræðingafélags Íslands - 01.08.1984, Blaðsíða 40
Sco* 0 00 200 300 IWiii Mynd 4. Kort aj' Sdmsstaðam'úla. 4. BÚRFELLSGÖNG 1966-1969, ALMENN ATRIDI Gangagerðin við Búrfell er lang- slærsta verk þessarar tegundar hér á landi til þcssa. Samtals voru gerðir 1800 m af göngum. Aðrennslisgöng voru 10 m í þvermál og 1064 m að lengd. Þrýsti- göng og aðkeyrsla voru 6—7 m í þver- mál. Lýsing á verkinu og gangi þess eru í grein Páls Ólafssonar og verður það ekki cndurtekið hér. Byrjað var á aðkeyrslugóngum sumarið 1966 og lokið var fóðrun ganga og öðrum frá- gangi sumarið 1969. A mynd 4 er sýnt kort af Sámsstaða- múla, sem sýnir aðstæður og þorholur á svæðinu og á mynd 5 er sýnt jarðlaga- snið í Sámsstaðamúla. Megnið af göng- unum er í Sámsstaðamúlalögunum, en snerta aðeins eldri Búrfellslögin og Sámsstaðaklifslögin. Fallgöng eru í gegnum skriðuberg og sandstein, en neðri hluti þrýstiganga er i móþergi. Sama móþerg cr undirstaða stöðvar- húss. Eins og sést á kortinu er ekki þétt þorun á jarðgangaleið. Megnið af þorunum við Búrfell beindust að öðrum virkjunarhugmyndum og þá fyrst og fremst neðanjarðarstöðvarhúsi með frá- rennslisgöngum. Þekking á jarðlögum þcim, sem göngin liggja í, var þó góð því opnur eru góðar í Sámsstaðamúla- lögin. í þeim eru aðrennslisgöng og var hægt að kortlcggja jarðfræðilegar aðstæður nákvæmlega. Gangahergið er reyndar að mestu hulið skriðu, en það er samskonar berg og ofar sést. Sprung- ur sjást einnig vel á yfirborði, en um þær var ekki sjáanlegt neitt umtalsvert misgengi. Segja má að lárétti hluti þrýstigangana væri í mestri jarðfræði- legri óvissu, þar sem bergið, sem þau liggja í, kcmur hvergi fram á yfirborði. Þar komu fram sprungu- og gangakerfi, sem ekki voru þekkt fyrirfram. Að öðru leyti voru jarðlög, þau sem göngin fóru í gegnum hin sömu og ætlað var. Gangagcrðin var á tveimur hæðum. Efri göng i 215—230 m y.s. og neðri göng í um 120 m y.s. og á milli þeirra lóðrétt fallgöng. Efri göngin voru aðkeyrslu-, aðrennslis- og efsti hluti þrýstiganga. Einnig stóðu upp úr þessu jöfnunarþrær sprengdar í samskonar berg. 5. EFRI GONG Efri göng eru fyrst og fremst í basalt- hraunlögum með lagamótabreksíu á milli. Ekki eru nein millilög á því svæði, sem göngin eru á, og minnir þetta að því leyti töluvert á dyngjubasalt. Skriðu- berg sést þó ganga inn á milli basaltlaga við munna aðkeyrsluganga. Jarðgöngin eru í þremur basaltlögum um 5—10 m að þykkt, sem hallar örlítið til austurs. 5.I Hraunlög Sámsstaðamúla Hverju basaltlagi má skipta í þrjár einingar út frá mannvirkjajarðfræðileg- um eiginleikum. Þessar einingar eru: 1) Neðst er reglulega stuðlað basak í nokkuð stórum stuðlum. Þykkt þessa lags er oft 1—2 m. 2) í miðið er óreglulega og þétt stuðlað basalt, kallað kubbaberg. Kubba- bergið er litlir stuðlar fléttaðir sam- an, sem gerir það að verkum að í opnu sýnist þetta vera gert úr kubb- um. Þykkt kubbabergsins er mjög breytileg, en er oft meginhluti Iagsins. wm? Mynd 5. Langsnið afSámsstaðamúla á jarðgangaleið. (Sjá staðsetningu á mynd 4). SM lögin eru bldgrýtið, sem aðrennsligöng liggja í; lóöréttu þrystigöngin liggju í gegnuin skriðuberg Tl. suiulstein TS og enda i móbergsmyndun PL; lárétti hluti þiystiganganna liggja í móbergi PL. 56 - TÍMARIT VFÍ 1984

x

Tímarit Verkfræðingafélags Íslands

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit Verkfræðingafélags Íslands
https://timarit.is/publication/860

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.