Freyr - 01.05.1991, Blaðsíða 18

378 FREYR
9.’91
Upplýsingaþjónusta Háskólans (UH):
UH er sjálfstœd rekstrareining innan H. /. sem annast upplýsinga-
öflun á viðskiptagrundvelli fyrir aðila í atvinnulífi, rannsóknum
o.fl. Allir geta nýtt sér þessa þjónustu.
UH varð til við flutning á starfsemi Upplýsingaþjónustu Rann-
sóknaráðs til Háskóla íslands árið 1988. UR var fyrsti aðilinn hér á
landi sem hóf hagnýtingu erlendra gagnabanka með beinum fjar-
skiptum og hefur því mesta reynslu innlendra aðila á þessu sviði.
Ár hvert vinnur U.H. um 50-200 verkefni við upplýsingaöflun
fyrir innlenda aðila. Flestþeirra tengjast nýsköpun íatvinnulífi, t. d.
stofnun fyrirtœkja er byggja á nýrri tœkni eða þróun starfandi
fyrirtœkja inn á ný svið. Mikið er t.d. um að þjónustan leiti að
upplýsingum um hvers kyns sérliæfðar vélar og Itráefni sem erfitt
eða ókleift er að finna á innlendum markaði. Oft er í þessu
sambandi leitað að notuðum vélum með það fyrir augum að halda
stofnkostnaði í lágmarki.
Frá upphafi má gera ráð fyrir að um 1000-2000 verkefni hafi
verið unnin fyrir innlenda aðila. Petta þýðir að UH hefur aflað sér
umfangsmikillar revnslu og sambanda sem nýtast til síbœttrar
þjónustu á grundvelli þess yfirlits sem skapast hefur.
Töluvert er um verkefni fvrir aðila á landsbyggðinni á hverjum
tíma. Um þessar mundir er veruleg aukning í verkefnum fyrir
bændur sem eru að leita nýrra leiða. UH hefur gott samband við
aðila er vinna fyrir bændur (t.d. atvinnumálafulltrúa bœndasam-
takanna, Byggðastofnun o.fl.j.
UH miðar við að halda gjaldtöku fyrir verkefni sín í hófi. Petta er
brýntþvíað oftastþurfa menn að skoða allmarga kosti áður en þeir
finna eitthvað sem er líklegt til að verða arðbœrt. Effrumathuganir
mála eru dýrar er veruleg hætta á því að offáir kostir séu skoðaðir.
Við slíkar aðstœður taka menn oft mikla og óþarfa áhœttu þegar
kemur að endanlegum fjárfestingum.
Virk upplýsingaþjónusta er eitt lykilatriðið íþvíað styðja menn til
sjálfsbjargar á ódýrasta mögulega hátt!
Kostirnir viö það skipulag/þjón-
ustu sem U.H. hefur þróað og hér
er lýst eru þessir:
1. Hver og einn hefur aðgang að
tiltölulega fullkomnum og yfir-
gripsmiklum upplýsingum fyrir
lágan tilkostnað og án veru-
legra tafa. Þetta skapar grund-
völl fyrir tiltölulega ódýrri
skoðun margra og fjölbreyttra
atvinnukosta. Um leið minnka
tafir og útsýni batnar.
2. Hver og einn fær félagslegan
stuðning af fólki sem er sama
sinnis. Þeir sem hafa nægilega
öflugan ásetning og einbeitingu
til að vinna algerlega einir á báti
eru og verða fáir. Um leið og
búið er að mynda hóp manna
sem hefur svipaðan áhuga þá er
unnt að virkja miklu fleiri. Sé
kleift að gera þetta nám að
skemmtilegri frístundaiðju þá
er björninn unninn. Flestir
ntenn vilja eyða frístundum
sínum á ánægjulegan hátt. Hafi
þeir um leið mikið gagn af þessu
ætti ekki að þurfa meira til til að
tryggja viðvarandi áhuga !
Forsenda atvinnuþróunar:
Forsenda fjölbreyttrar atvinnu-
þróunar er greiður aðgangur að
upplýsingum og þekkingu sem
nýttur er af miklum fjölda manna.
Sú hópsmölum mikils fjölda
fólks í örfáar atvinnugreinar sem
átt hefur sér stað á síðasta áratug
hefur reynst vera alvarleg mistök.
Hún byggist á ónógri almennri
hugmyndalegri grósku. skorti á
upplýsingum, skorti á atvinnulegri
vöku manna og oftrú á því að leysa
vandamálin með skyndiáhlaupunt.
Einnig hefur verið að verki óhófleg
áhersla ríkisvalds á stuðning við
örfáar atvinnugreinar og vilji
manna til að lúta þeirri forsjá sem
ríkisvaldið hefur boðið upp á. Af-
leiðingarnar þekkja allir.
Þessu má lirevta með því að
skapa sívirkt aðstreymi þekkingar
og upplýsinga til ntikils fjölda fólks
sem hefur nægan áhuga og hurði til
sækjast eftir og meðtaka upplýs-
ingarnar, aðlaga þær að eigin þörf-
um eða skapa eitthvað algerlega
nýtt. Auk heldur framtak og burði
til að koma því í verk sem vit er í.
Sköpun nýrra raunhæfra at-
vinnutækifæra er ekki létt verk.
Það kostar langan tíma, mikla
þekkingaröflun og niikla upplýs-
ingaiiflun. í þetta verk verður ekki
hlaupið á síðustu stundu þegar í
óefni er komið! Það verður að vera
sívirk iðja sem unnin er á traustunr
þekkinarlegum grunni. Af öllum
þeirn kostum sem menn skoða og
skilgreina reynast oftast fáir raun-
hæfir þegar upp er staðið. Því þarf
oftast að skilgreina og skoða miklu
fleiri kosti en endanlega eru nýttir.
Um langan tíma hefur það verið
svo að allur þorri manna hefur ekki
tekið til hendinni við þetta verk.
Örfáir sérfræðingar, stofnanir og
athafnamenn hafa sinnt þessu
skipulega. Almenningur og þar
með taldir margir sjálfstæðir at-
vinnurekendur (t.d. bændur) hafa
því talið sjálfa sig „stikk frí“ í slíku
stússi !
Þetta er fráleitlega að verki stað-
ið. Sérfræðingarnir eru fáir. Þeir
komast ekki yfir að sinna nema
litlu af því sem þarf að skoða. Og
hugmyndaleg gróska og sjálfs-
bjargarviðleitni á ekki að vera mál
einhverra fárra og fjarlægra sér-