Freyr - 15.11.1991, Blaðsíða 20

888 FREYR
22.'91
að starfa að þróunarvinnu, sem
miðar að því að auka verðmæti
ullarinnar og skapa séríslenska
framleiðslu úr ullinni. Það ríkir
eftirvænting um það til hvers þessi
þróunarvinna leiðir.
Á öðru sviði handverks er einnig
unnið að þróun en það er við list-
iðnað og minjagripagerð. Á því
sviði handverks eru einnig fjöldi
einstaklinga sem leita leiða til að
þróa framleiðslu og að finna henni
farveg í sölu. Á vegum Byggða-
stofnunar er yfirstandandi þróun-
arverkefni í minjagripagerð sem
Þorsteinn Geirharðsson, arkitekt
hefur umsjón með. Nauðsynlegt er
að styðja frekar við þróunarstarf á
þessu sviði og væntanlega leiðir sú
vinna þá til mikilla framfara og
aukinnar hlutdeildar Islenskra
minjagripa á markaðnum en mjög
verulegur hluti minjagripa, sem á
markaði eru hérlendis, er innflutt-
ur.
Örar framfarir á sviði tölvutækni
og boðsamskipta geta átt þátt í að
gera fólki búsettu í sveitum kleift
að starfa að verkefnum á sviði
tölvuvinnslu og ekki ólíklegt að
bæði opinberir og einkaaðilar
muni í vaxandi mæli nýta sér þann
framtíðarkost og ráða til starfa,
eða sem verktaka, fólk sem ynni
verkefnin heima með nútíma
tölvu- og boðtækni. Þar sem fjar-
lægðir eða staðsetning skipta ekki
öllu máli, á fólk til sveita verulega
möguleika á þessu sviði.
Byggðastofnun var falið sl. vetur
af iðnaðarráðuneytinu að kanna
áhuga og möguleika opinberra
stofnana á að færa tölvuverkefni til
einstaklinga og auglýsti jafnframt
eftir áhuga á vinnu við slík fjar-
vinnsluverkefni. Fjölmargir sýndu
áhuga og í einhverjum mæli eru
fjarvinnsluverkefni unnin til sveita
fyrir ríkisstofnanir og stjórnarráð.
Sjálfsagt á byggðamynstur á ís-
landi eftir að breytast á næstu árum
eins og undangengna áratugi og
trúlega mun hraðar. Vaxandi
tækni leysir mannshöndina af
hólmi, afköst aukast og sífellt færri
hendur þarf til að fullnægja eftir-
spurn þjóðarinnar eftir landbúnað-
arvörum. Þetta er sársaukafull en
skiljanleg þróun en hún leiðir af sér
vannýtt atvinnutæki, fjárfestingu
og vinnuafl til sveita og óvissu
bændafólks um framtíð sína og af-
komu. Þessum aðstæðum hefur
verið reynt að mæta með aðgerð-
um sem miða að því að styrkja
framleiðsluna og ýmsum byggða-
aðgerðum, reyndar oft vanmáttug-
um. Meginatriði í þeirri viðleitni
og því starfi, að stuðla að fjöl-
breyttara og traustara atvinnulífi í
sveitum landsins er að frumkvæðið
komi frá einstaklingunum sjálfum.
Trú á hugmyndina og vissa um að
hún geti fallið að aðstæðum og
vilji, þekking og geta til að koma
henni í framkvæmd.
Hraðbatnandi samgöngur og
þar af leiðandi minnkandi fjar-
lægðir munu stuðla að vexti og
aukinni fjölbreytni í atvinnustarf-
semi sveitanna. Fjarlægðir milli
sveita og þéttbýlis munu minnka
og samskipti íbúa í sveitum og þétt-
býli aukast og leiða af sér vaxandi
eftirspurn eftir ýmsum þeim gæð-
um og möguleikum sem sveitirnar
geta boðið og þe>m tilheyra og
einnig aukna þátttöku sveitafólks í
atvinnulífi þéttbýlis.
Að þessum þáttum beinist at-
hygli bændafólks nú fremur en
hinu framandi og óþekkta.
Kornbirgðir minnka.
Kornuppskera í Vestur-Evrópu
verður mikil í ár en yfir jörðina í
heild verður hún langt frá því að
verða mikil. Það eru niðurstöður
yfirlits sem gert var í Bandaríkjun-
um í ágúst sl. Fyrr á árinu voru spár
sömu aðila mun bjartsýnni.
Uppskera í ríkjum þeim sem til-
heyrðu Sovétríkjunum og í Banda-
ríkjunum N-Ameríku verður
7-8% minni en áður var áætlað og
verulega minni en árið 1990. Þá
voru skorin upp 221 milljón tonn í
Sovétríkjunum en í ár er áætlað að
uppskeran verði 177 milljón tonn.
Uppskera í BNA var 305 milljón
tonn 1990 en er áætluð 272 milljón
tonn í ár. Mismunur milli ára í
þessum tveimur ríkjum eru 77
milljón tonn. Mest dregst hveiti-
uppskeran saman eða um 26%,
áætlað. Maísuppskeran dregst hins
vegar einungis saman um 6%.
Ef þessar áætlanir standast
minnka enn kornbirgðir jarðar-
Að afloknu námskeiði um rúllu-
bagga á Hótel Örk í október sl. var
efnt til kvöldfagnaðar með þátt-
takendum. Þar var farið með ýmis
gamanmál. M.a. sagði einn
dönsku þátttakendanna eftirfar-
andi sögu.
Tveir menn fengu sér flugferð í
loftbelg en lentu í þoku og villtust.
Rak þá um hríð í loftbelgnum uns
glufa birtist í þokunni þar sem þeir
búa. Árið 1991 samsvöruðu birgð-
irnar 71 dags neyslu, en í ár nema
þær 66 daga neyslu. Svo litlar hafa
birgðirnar ekki verið frá því um
1970.
sáu til jarðar. Þar stóð maður og
þeir kölluðu til hans og spurðu
hvar þeir væru staddir. Maðurinn
benti upp til þeirra og sagði: Þið
eruð þarna.
Þá sneri annar loftbelgsfarinn
sér til hins og mælti: Þessi maður
hlýtur að vera rannsóknamaður.
Það sem hann segir er alveg rétt,
en við getum ekki hagnýtt okkur
það.
(Norsk landbruk, m. 17/1991).
Rétt en gagnslaust