Mjölnir


Mjölnir - 10.05.1950, Blaðsíða 1

Mjölnir - 10.05.1950, Blaðsíða 1
14. tölublað. Miðvikudagur 10. maí 1950. 13. árgangur. Háfíðahöldin 1. maí Alger eining um daginn hér á Siglufirði Hátlíðahöldin 1. maí hér á Siglufirði fóru að þessu sinni Ifram með svipuðu sniði oig und- anfarin ár .Hófust þau !ki. 1,30 við Suðurgötu 10, með ræðu, sem Bjarni M. Þorsteinsson flutti. Var s'iðan farin kröfu- ganga um nokkrar götur bæjar- ins' og staðnæmst við Alþýðu- húsið. Var settur fundur í Al- þýðuhúsinu og töluðu þar: Jón Jióhannsson, varaform. Þróttar og Ásta Óláfsdóttir, formaður Brynju. Var ræðum þeirra agæt lega tekið. Kl. 5 var kvikmyndasýninig í FLOKKURSNN Félagar! Nú er afaráríðandi að allir þeir, sem mögu- léika hafa á að greiða á- falin flokksigjöld, komi í skrifstofuna og greiði gjöldin. Munið að léttara er að greiða mánaðarlega . en allt í einu. Sparið starfs inanni ómak ög komið við í skrifstofunni. Þingtíðindi 7. flokksiþingsins og flokkstíðindi eru til í flokksskrifstofunni. Tímaritið Réttur, síðasta hefti 1949 er fyrir nokkru komið. Þeir kaupendur, er eiga eftir að fá það hefti, vitji þess til Einars Al- bertssonar, Suðurg. 10. ÍSréfaskóli Sósíalistafl. At- \ hygli sósialista, yngri og eldri er hér með vaikin á Bréfaskóla Sósíalistafl. — Fyrir stuttu var í Mjölni birt augl. um skólann og námsefnið. Utanáskriftin er: Bréfaskóli Sósíalista- flokksins, Þórsg. 1, Rvík. Þjóðviljinn. Ulndanfarnar vikur hefur staðið yfir á- ' skrifendasöfnun hjá £é- iögum í Reykjavík, og hef- iur safnast töluverður hóp- ur nýrra áskrifenda. Hér í bænum hefur áskrifenda tala Þjóðviljans lítið auk- izt hin síðari ár. ÞessU' iþarf að breyta. Nú þarf Þjóðviljinij að fá hér miklu fleiri áskrifendur, og ætti það að vera, auð- veit ef félagar leggjast á eitt um að afla þeirra. — Félagar! Reynum nú hver sem betur getur, að afla Þjóðviljanum nýrra kaup- enda, eins og félagar okk- ar d Reykjavík gera. — Þjóðviljinn verður að kom ast inn á hvert verka- mannsheimili. Bíó, og var hún vel sótt. Sýnd var rússneska kvikmyndin ,,Þau mættust í Moskvu." Þetta er góð og f róðieg kvikmynd, en isá gaGii var á, að hún var töiuð á rússn- esku, sem fáir eða enginn hér skilur, og enginn texti eða skýr- ingar fyigdu henni, ékki einu sinni „prógram." Um kvöldið var skemmtun í Bíó. Þár fluttu ræður Giísli Sig- urðsson og Eberg Ellefsen. — Karlakórinn V'Isir söng, Gunn- laugur Hjáhnarsson fiuti frum- ort kvæði og Kristín Guðmunds- dóttir las upp» Því miður var þátttaka í há- tíðahöldunum minni en flest undanf arin ár, og má það í raun inni undarlegt virðast, því sjaid an eða aldrei mun meiri einhug- ur hafa ríkt meðal alþýðu þessa bæjar um hagsmuna- og bar- áttumál hennar en einmitt nú. Til þess munu þó að nokkru leyti hafa legið þær ástæður, að veður og færð var fremur ieiðinlegt um daginn, fjöldi manns vár f jarverandi úr bæn- um í atvinnuieit, og allmikið var ium lasleika sökum inflúensu- faraddurs. Ræðum iþeim, sem fluttar voru við hátíðahöldin, var vel tekið, og fuilkomin eininig var um 1. maí-ávarpið, sem var sér- prentað og dreift um bæinn og birtist þar að auki í siðasta blaði Mjölnis, en í 1. maá-nefndinni áttu m. a. sæti Bjarni M Þor- isteinsson, sem er form. Félags ungra Framsóknarmanna, og Arthúr Sumarliðason, sem til skamms tíma mun haf a átt sæti í stjórn F.U.S. Ræða Bjarna M. Þonsteins- sonar, sem hann fiutti við setn- ingu bátíðahaldanna, vakti mikla og verðskuldaða athygli. Fór Bjarni, sem eins og áður er sagt, er form. F.U.F., hörðum orðum um gengislækkunina og afleiiðingar hennar, — hvatti verkalýðinn til einingar gegn henni og taldi, að hann yrði að grípa „til aðferða, sem duga," ef hann fengi ekki rétt hlut sinn átakalitið. Þótt þátttaka í hátíðahöldun- um 1. maí að þessu sinni væri daufari en oft áður, er ástæða til að gleðjast yfir árangri þeirra. Þau sýndu, að sigifirzk ailþýða er nú einhuga í barátt- unni fyrir hagsmunamálum s'ín- um, og að andstæðingum henn- ar hefur ekki að þessu sinni tek- iztað vekja upp pólitáska sundr ung meðal hennar. En raunar má líka segja, í sambandi við gengislækkunina, að fyrr megi rota en dauðrota. Það væri sof- andi alþýðumaður seni ekki rumskaði nú. ÓLÍKIR DÓMAR Nýlega flutti útvarpið þá frétt, að kveðnir hefðu verið upp dómar í premur biislysa- málum. Urðu slys þessi öli dauða slys. Dómarnir sem kveðnir voru upp yfir þess- um mönnum eru þannig, að allir eru þeir sviftir ökuleyfi ævi- langt og fá sjö til tólf mánaða fangeisi. Tveir fá 7 mán., einn 12 mán. fangelsi. Nú er iþað svo ,að öiium mönnum finnst það vitavert athæfi að aka bíl imdir áhrifum Víns, oig þegar slíkir menn verða valdir að dauða annarra vegfarenda þá finnst mönnum, að ekki sé rétt að miida dóma yfir þeim vegna iþess ástands ,sem þeir eru í, þegar þeír verða vaidir að slys- inu. 1 sambandi við fréttina í út- varpinu um þessa dóma, rif jað- ist upp fréttin um dómana yfir iþeim tuttugu Islendingum, sem dæmdir voru út af 30. marz '49. Þeir voru dæmdir i þriggja til átján mánaða fangelsi fyrir að vera grunaðir um ýmsa verkn- aði, svo sem að Ikasta mold og eg;gjxim í Aijþingishúsið, eða eft- ir framburði sumra vitnanna, sem sögðu að sér hefði virzt ákærði taka upp eitthvað og varpa lí áttina að einhverju. — Fjórir þessara manna eru svipt- ir mikilsverðustu mannréttind- um ,kosningarétti og kjörgsngi. Ef il \§a.l mildar Hæstiréttur eitt hvað þessa dóma, þó það sé tal- (Framhald á 4. síðu) 4ra manna nefndin \ að Ijúka störfum Fjögra manna nefndin, sem fór fyrir skömmu til Keykja- víkur á vegum bæjarstjórnar- innar, er nú í þann veginn að ljúka störfum og mun vera væntanleg heim með næstu ferðum. Mun hún að líkindum gefa bæjarstjórninni skýrslu strax þe,gar hún kemur heim. Ekkert ákveðið hefur enn verið látið uppi um áranigurinn af starfi hennar ,en þó mun mega f ullyrða, að talsverður ár- augui' liaii uáðst. Vísitalan fyrir aprílmánuð er 103 stig Samsvarar 15—17 stiga hækkun eftir gömlu ' vísitölunni Vísitala framfærslukostnaðar fyrir apríl-mánuð hefur nú verið reiknuð út, og reyndist hún vera 103 stig. Verður því engin hækkun á kaupgreiðslum vegna vísitöluhækkunar- iniíar þennan mánuð. Því samkvæmt gengislækkunarlögunum verður vísitalan að hækka eða lækka um 5% til þess aið hún hafi áhrif á kaupgreiðslur. Grundvöllur núgildandi visitölu er útreikningur sá, sem ríkisstjórnin lét framkvæma í apríl, þ. e. gamla vísitalan, með þeirri breytingu, að tekin er með við utreikning hennar húsaleiga í húsum, sem byggð hafa verið eftir 1945, og óniður- greitt kjöt. - Vísitala marz-mánaðar eftir gamla útreikningnum var 355 stig, , eða 8 stigum hærri en vísitala Inæsta mánaðar á undan. Hækkunin vegna þess að jkjötið og húsaleigan, sem áður er nefnt, var tekið inn í hana, nam hinsvegar 104 stigum, þannig að hún var alls 459 stig. Hækkunin vegna húsaleig- unnar nam 77 stigum, en hækkunin vegna kjötsins 27 stigum, miðað við 100 stig 1939. Er þessi vísitala nefnd 100 og skal vísitöluútreikningur miðaður við liana. Raunveruleg vísitala fyrir marz, eftir gamla útreikningin- um, er því nú 371 stig, ©ða ca 475 stig, sé miðað við húsa- Ieigu í nýjum húsum og óniðurgreitt kjöt. Kaupgjald er hinsvegar hundið við 300 stiga markið, sem „fyrsta rikis- stjórn Aljþýðuflokksins" festi það við 1947! Þá hefur verið reiknuð út kaupgjaldsvísitala, samkvæmt áikvæðum gengislækkunarlaganna. Grundvöllurinn fyrir út- reikningi hennar er tímakaup Dagsbrúnar (kr. 1,45) mánuð- ina jan.—^marz 1939. Er það nefnt 100, og síðan bætt við þeim hækkunum, (grunnkaup + vísitöluuppbót), sem orðið hafa á því síðan, en það er nú kr. 9,24. Ei' kaupgjaldsvísitalan nú samkv, iþessum útreikningi 637 stig (9,24 :1,45=6,37). Ekki inun vera ætlunin að nota þessa vísitölu til annars en áróðurs, þ.e. til að sýna mönnum, að kaupgjald hafi hækk- að meira en verðlag síðan 1939 (verðlagsvísitalain fyrir marz var eins og áður er sagt 459 stig eftir nýja útreikningnum). Sé hinsvegar borið saman dagkaup Dagsbrúnarmanna, þá og nú, er það nú aðeins fimm siuinuu hærra en 1939. — Hlutur verkamanna af þjóðartekjunum er hinsvegar Mær hehningi minni nú en 1939. Kaupið hefur fimm tíl sexrfaldast síðan 1939 ,en þjóðartekjurnar hafa TÍFALDAST á sama túna! , , ¦, | . ;.', í*i*i|rj^fi Svíkur alla jafnt „Tíminn" gerir hin undarlegu ham&kipti, sem Aiiþýðuflokkur- inn hefur haft síðan hann hætti að hafa á hendi sjórnarforustu, að .umtalsefni hinn 30. apríl s.i. Bendir blaðið á, að gagngerðar breytingar hafi orðið á afstöðu Alþýðufl. til fiestra mála, og velur ef tirf arandi atriði af mörg um nærtækum, máli sínu til sönnunar: 1. Meðan Alþýðufl. hafði á hendi ,yfirstjórn húsnæðis- málanna og átti að hafa for- ustu um byggingu verka- mannabústaða, var sáralitið hyggt af slikum bústöðum, vegna þess, að ekki var sinnt um að útvega lánsfé. — Nú þegar f Iokkurinn er kom inn í stjórnarandstöðu, læt- ur hann það verða eitt af fyrstu verkum sínum að flytja frumvarp um lánsf jár utvegun í þessu skyni, þó hann hreyfði því ekki meðani hann hafði stjórnarforustu. 2. „Túninn" segir orðrétt. „Al- þýðuf lokkurinn hef ur á und- anförnum þingum beitt sér eindregið fyrir því, að svæfa frumvörp frá kommúnistum um lengingu hvíldartíma á togurum. Nú, eftir að hann er kominn úr stjórn, bregður svo kynlega við, að hann segist vera f rumvarpi komm únista eindregið fylgjandi." Meðan Alþýðufloldkurinn var í stjóm og átti fullrúa í nefndum þeim, sem ákveða verzlunarálagningu, ber ékk- *K ert á því, a ðhann gerði til- lögur um lækkun álagninga, en stóð stundum með Sjálf- stæðisfl. að tillögum um hækkun álagningaf. — Nú bregður hinsvegar svo kyn- Framhald á 4. síðu „Viðreisnin" í fram- kvæmd Daggjöld í sjúkrahúsum hækk- ar um 17,5% Gengislækkunarstjórnin hef- ur ákveðið að hækka daggjöld sjúklinga á sjúkrahúsum um ca. 17,5%. — A heiisuhælum hækkar daggjaldið úr kr. 27,50 í 32,50; á Landsspítalanum úr kr. 35,00 í kr. 41,00; á fæðing- ardeild aLndsspítaians úr kr. 35,00 í kr. 41,00. N Iðgjald tii Sjúkrasaml. Rvíkur hækkaði nýlega um 4 kr. og má þVií telja "váist að það verði enn að hækka vegna daggjaidahækik unarinnar.

x

Mjölnir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Mjölnir
https://timarit.is/publication/864

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.