Nýi tíminn - 22.01.1953, Blaðsíða 1

Nýi tíminn - 22.01.1953, Blaðsíða 1
LESIB grein Nöiura Ólafsdóttur „Kon- an í Khta á 3. síðu. FOEUSTUGREIX: Eiga fsleridingar að selja er- Iendum auðhringum einkaleyfí til að nýta verðmætasta orku- gjafa þjóðarinnar? ' Fimmtudagur 22. janúar 1953 —¦ 12. árgangur — 3. tölublað Ben]amin kemur upp um fyrirœtlanir st]órnarflokkanna: Verður 100 mill jónavirði af þjóðareign hent í auibraskara Framsóknarflokksins og Sjálfstæðisflokksins? Jón Árnason leggur til að mótvirðíssjóður verði endurgreiddur til að hindra íhlutun Bandaríkianna um efnahagslíf íslands Fjárhagsnefnd efri deildar AJþingis kvaddi Benjamín Eiríks- son á fund sinn til viðræðu um frumvarp rjkisstjórnariiuiar um Framkvæmdabanka. 1 nefndaráliti minnihluta nefndarinnar segir m. a.: „Ein af þeim spurningum, sem neíndin lagði fyrir dr. Benjamín Eiríksson, var sú, hvaða tilgang það hefðí, að ríkissjóður legði Framkvæmdabankan- um til sem „stofnfé" hlutabréf sín í Áburðarverk- smiðjunni, Raftækjaverksmiðjunni og Eimskipafé- lagi íslands. Dr. Benjamín svaraði, að hann hugs- aði sér, að hlutabréf þessi yrðu seld síðar. Fer þá að verða skiljanlegra það kapp, sem á það var lagt að breyta Áburðarverksmiðiunni í hlutafélag. Samkvæmt þessu virðast vera uppi ráðagerðir um að afhenda Áburðarverksmiðiuna, sem ríkið læt- ur reisa og ver til á annað hundrað milljónum króna, einstökum mönnum til eignar fyrir nokkrar milljónir króna" 1 framsöguræðu á þingfundi 19. þ.m. lagði Brynjölfur Bjana eon þunga áherzlu á hve þarna væri um alvarlegt mál að ræða. Hlutafé Áburðarverksmiðjunn- ar nú er aðeins 10 milljónir ikróna, og af því á ríkið sex milljónir eti fjórar milljónir eru í einkaeign. Allan stofn- íkostnað fyrirtækisins, á annað hundrað milljóna króna, legg- ur ríkið fram, nema þessar fjórar milljónir króna í hluta- fé. Þegar lánin verða að fullu greidd hafa eigendur þess eign- azt verðmæti a. m. k. upp á 40 milljónir króna! Nú upplýsir Benjamín Ei- ríksson hvað verða á um af- ganginn, það sex milljóna króna hlutafé sem rikið á. Það á að selja bau, og láta þar með hin gífurlegu verð mæti sem í Ábnrðarverk- siniðjimni felast í hendur auðbraskara. Um fyrirhugaða hlutabréfa' verzlun Frarolkvæmdarbankans væri tilætlunin að verzla^méð hlutabréf í hagnaðarskytú, heldur til að hjálpa fyrirtækj- um til að komast á laggirnar. Má því telja víst að hlutabréf ríkisins í Áburðarverksmiðj- unni verði ekki seld dýrt! Það mætti því segja að þetta væri að hagnýta ríkisvaldið vel -í 'þágu einíkaauðmagnsins. Eysteinn reyndi að malda í móinn, og hafði þá einu rÖk- semd að bannað væri í sjálfu frumvarpinu að selja hluta- bréfin sem bankanum eru fetig- in. Honum var tafarlaust bent á að þetta eru staðlausir staf- ir, í frumvarpinu segir einung- is að ekki megi selja þessi hlutabréf nema með samþykki Alþingis. Og Framsókn og Sjálfstæðisflokkurinn hafa sam ið um annað eins lítilræði! Var auðfundið að það kom Eysteini mjög illa að Benjamín sikyldi glopra þessu út úr sér, og hef- ur þessi eymdarráðherra Fram- sókoar sjaldan flutt meiri eymdarræðu en í þessu máli í gær. Með tilhögun þeirri sem frumv. ríkisstjórnarimiar um Eram- kvæmdabanka Islands gerir ráð fyrir, er til þess ætlazt að yfirstjórn eriends fjármálavalds yfir íslenzkum fjármálum og cfnáhágslífi verði bctur tryggð en áður. .. Brynjólfur Bjarnason mótmæiti frumvarpinu vegna þessa yfhlýsta tilgangg er það kom til 2. umr. í efri deild 19. þ.m. og lagði tíl að því yrði vísað frá með rökstuddri dagskrá: Auknar f}ölskyldubœtur knúnar fram af verkamönnum með þriggja vikna verkfalli íhaldsforinginn Gísli Jónsson kallar verk- fallsmenn „ábyrgðarlausa æsingaseggi" Ég vil taka það greinilega fram að þessi breytíng á trygg- ingarlögunum hefði ekki verið gerð nema vegna verkfallsins, sagði Steíngrímur Steinþórsson forsætisráðherra er hann lagði fyrir efri deild frumvarp um breytíngar á tryggingunum til samræmis við samningana er verkameim knúðu fram. Forsætisráðherrann mann-1 saman, og láta það f jalla um aði sig þó upp í það að telja málið, og taldi ekki eftir það „Þar sem Framkvæmda- banka Islands eru ætluð verk- efni, sem*1 nú eru í höndum annarra stofnana og ekki liggja nein gild rök til þess, að verk- efni þessi verði betur af hendi leyst með þeirri tilhögun, sem frumvarpið gerir ráð fyrir, telur deildin ekki rétt að sam- þyikkja frumvarpið og tekur fyrir næsta mál á dagskrá". 1 rökfastri framsöguræðu sýndi Brynjólfur fram á að engin íslenzk rök lægju til þess að stofna þennan banka. Efni frumvarpsins er í meginatrið- tun samið af gjaldkera Alþjóða bankans, sem er bandarískt fyrirtæki. Enginn bankanna sem fyrir eru mun vera fylgj- andi þessarí nýju skipan bankamálanna. Ríkisstjórnin hefur rekið á eftir málinu eins og venja er til með frumvörp sem banda- rísku húsbændurnir fyrirskipa henni að láta samþykkja. Einn stjórnarþíngmanna, Gíslí Jónsson, upplýsti að samkomulag væri milli stjórnarflokkanna að af- greiða málið svo að segja ó- breytt. TiNögur Jóns Árnasonar aulknar fjöls]cyldubætur breyt- ingu til bóta á löggjöfinni. Gísli Jónsson hafði allt á horaum sér og deildi fast á ríkisstjórnma fyrir að draga upplýsti Benjamín að alls ekki ekki verkfallið þar til þing kom Almennar þingkosnlngar í Kíno í ár í fyrsta skipfi Stjórnarnefnd Kína 'dkvatS á fund í Peking nýl. að al- mennar kosningar tii þings skyldu fara fram í' landinu á þessu ári. Þetta veiða fyrstu, almennu þingkosningarnar, sem fram hafa farið í sögu Kína. Stjórn- arnefndiei, sem farið hefur með æðsta vald í landinu síðan borg- arastyrjöldinni lauk 1949 var kosin á ráð- ' stefnu, sem ': sikipuð var full- | trúum stjórn- I málaflokka og \ f jöldasamtaka. i Au'k þings fyrir ; allt Kína yerða ;kjörin fylkis- [þing. Maó Tse- i túng, f orseti ' Kína, sagði i Mao Tsc-tunft ræðu fundi stjornarhéfndarinnár, að akil- vinnulifsins. yrði væru nú fyrir hendi til að láta fara fram almennar kosn- ingar. Fyrsta fimm ára áætlunin. Sjú Enlæ, forsætisráðherra Kína, hefur skýrt frá því að i ár muni hefjast fyrsta fimm ára áætlunin um stórstíga at- vinnuþróun í Kína. Með bygg' kigu flóðgarða, greftri áveitu skurða og skipulagningu full komins dreifingarkerfis mat- væla hefur hættumii á hungurs- neyð, sem: fylgt hefur Kína frá örófi alda, verið bægt frá. Þar með hafa skapazt forsendur fyrir sflíipulagðri framþróun at- tjón er af þeim drætti hefði orðið. 1 umræðum um niðurfellingu aðflutningsgjalda af ikaffi og sySíri taldi Gísli þessi viðeigandi að tala um „verkfaJlið sem noklcrir ábyrgðarlausir æsinga' seggir komu af staðl" Geta verkfallsmenn stungið þessum umrnælum eins aðalforingja Sjálfstæðisfloíkksicis hjá sér. 1 nefndaráliti sínu birtir Brynjólfur Bjarnason álit Jóns Árnasonar bankastjóra um Framkvæmdabanflsann pg vandaniál varðandi mótvirðis- sjóð. Álit þessa sérfræðings Framsðknar í fjármálum er líklegt að veki almenna athygli. En það er í stuttu máli að stofnun Framkvæmda- banka sé með öllu þarflaus. Um mótvirðissjóðinn segir í áliti Jóns Árnasonar: „Hinn svokallaði Mótvirðis- sjóður hefur orðið til vegna ó- afturkræfra framlaga frá stjórn Bandaríkjanna í sam- ræmi við samning um efna- hagssamvinnu Evrópu 16. apríl 194.8. Þessi sjóðiir er nú áð fjár- hæð um 310 millj. kr., að með- töldum þeim skuldabréfum, sem ikeypt hafa verið fyrir fé Mótvirðissjóðs. Ekki má veita fé úr sjóðnum, hvorki sem lán né til neins annars, án sam- þykkis Bandaríkjastjórnar, og virðist það í rauninni eðlilegt. En af því leiðir, að slíkar leyf- isveitingar um meðferð Mót- virðissjóðs hljóta að hafa í för með sér meiri eða minni af- skiptí af fjármálalífi landsins í heild. Nú liggur það ekki fyrir, svo að mér sé ikunnugt, að komið hafi bein ferafa frá stjórn Bandaríkjaiuia iun það, að stofnaður skuli sérstakur banki til þess að hafa með höeidum fjárreiður Mótvirðis- sjóðs^ og þá heldur ekki, hvort afskipti Bandaríkjastjórnar af meðferð sjóðsins mundu hverfa þegar búið væri að afhenda hann. Framkvæmdabankanum. Framhald á 7. síðu. ¦ Bandarískf skemmdarverka- og njósnakerfi í PóiEandi Pólska stjómin hefur sent Bandaríkjastjórn mótmæli gegn undirróöri bandarísku leyniþjónustunnar í Pól- landi. "Otvarpið í Varsjá skýrði frá því nýlega, að pólska stjórnia hefði látið sendiherra sinn í Washington afhenda utanríkis- ráðuneyti Bandaríkjanna hvass- yrta orðsendingu. 1 orðsendingunni er mótmælt flugi bandarískrar herflugvél- ar utan af Eystrasalti inn yfir strönd Póllands 4. nóvcmebr i vetur. Tveir menn vörpuðu dollurum. Menniimir voru hand^ samaðir og segjast hafa verið sendir til Póllands til njósna og til að skipuleggja skemmdar- starfsemi eftir dvöl á skóla bandarísku leyniþjónustunnar í Vestur-Þýzkalandi. Krefst pólska stjórnin þess að Bandaríkjastjórn geri skjót- ar og gagngerðar ráðstafanir til að taka fyrir . athæfi sem þetta. Segir hún áð vitað sé að bandaríska leyniþjónustan iverfejar hand- lásisr bósundum saiaa sér til jarðar í fallhlifum úr flugvélinni, voru þeir vopnaðir og höfðu meðferðis útvarps-; hafi kömið sér upp, njósna- og senditæki og mikla fjárhæð í. skemmdarverkakerfi í •Póllandi. Yfirmaður brezku lögregl- unnar í Afríkunýlendunni Ken- ya hefur skýrt frá því að lög- regla og herlið hefðu smal- að skógarhéruð í norðurhluta landsins undanfarið. Hefðu hundruð manna herið handtekn- ir og sehdir í fangabúðir og þrjú þúsund væru í haldi og yrðu yfirheyi'ðir á næstunni. Stjórnskipaðir fulltr. Afríku- manna'á ráðgjafarþingi Kenya, sem eru fjórir talsins enda þótt Afríkumenn séu áttatíu sinnum fjölmennari en Evrópumenn í landinu, mótmæltu í gær þeim aðfönim Breta að senda íbúa heilla þprpa og sveita í fanga- búðir og taka af þeim kvik- fénað þeirra.

x

Nýi tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Nýi tíminn
https://timarit.is/publication/883

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.