blaðið - 24.01.2007, Blaðsíða 12

blaði
Útgáfufélag:
Stjórnarformaður:
Ritstjóri:
Fréttastjórar:
Ritstjórnarfulltrúi:
Ár og dagurehf.
SigurðurG.Guðjónsson
Trausti Hafliðason
Brynjólfur Þór Guðmundsson og
Gunnhildur Arna Gunnarsdóttir
Elín Albertsdóttir
Stöðvum okrið
Það fór sem allir vissu að stórlækkanir á matvöru sem ríkisstjórn í
kosningaham lofaði svo glæsilega sl. haust eru nánast að engu orðnar. Að-
eins orðin tóm sem neytendur verða að sætta sig við. Hátt vöruverð mun
áfram íþyngja heimilisbókhaldinu. Eflaust hefði verið vitlegra að boða
lækkanir á virðisaukaskatti með styttri fyrirvara svo kaupmenn hefðu
minna svigrúm til að hækka vöruverð upp úr öllu valdi. Var t.d. sett upp
einhvers konar verðlagseftirlit sl. haust til að fylgjast með þróun verðlags
til í. mars? Nei, það var ekki gert þótt stjórnarandstaðan hefði stungið
upp á því, enda kom sú tillaga ekki úr réttri átt. Til hvers þá að vera að
boða slíkar lækkanir með löngum fyrirvara? Því ætti háttvirtur fjármála-
ráðherrann að svara neytendum.
Ney tendasamtökin hafa birt á heimasíðu sinni upplýsingar um innflutn-
ingsfyrirtæki sem hafa hækkað verð til smásala umtalsvert. Það er góðra
gjalda vert en það þyrfti að fylgjast enn betur með þessari þróun. Gjarnan
að hafa samband við fyrirtækin erlendis og fá staðfestingu á að vöruhækk-
unin komi þaðan. Heildsalar kenna erlendum birgjum um hækkanirnar
og smásalarnir kenna heildsölum um. Já, það er vandlifað í þessu litla þjóð-
félagi þar sem menn segja já og amen við öllu því sem troðið er ofan í þá.
Masað er á kaffistofum vinnustaða um bruðl og dýrtíð en svo er labbað út
í búð og karfan fyllt af alls kyns rándýrum varningi. Það er ekki einu sinni
fyndið að líta á verðmiðana á slátri og sviðasultu í kjötborðum verslana
þessa dagana - það er sorglegt. Þvílíkt okurverð sem neytendur láta yfir
sig ganga. Lambalæri, sem var á borðum allra íslendinga hvern sunnudag
þegar miðaldra fólk og eldra var að alast upp, er lúxusmatvara í dag vegna
verðsins. Venjulegt launafólk er margar klukkustundir að vinna sér inn
fyrir kjötbita í matinn. Brauð í bakaríi kostar mörg hundruð krónur og
ef einhver leyfir sér þann munað að kaupa kruðerí með kaffinu þarf að
greiða fyrir með nokkrum þúsundköllum. Af mörgu er að taka í okurverð-
lagningu í verslunum en það er orðið svart þegar fólk þarf að hugsa sig um
tvisvar ef það langar að fjárfesta í nauðsynjum á borð við lambakjöt, fisk
eða brauð.
Aðstoðarfólk í leikskólum, þar sem mannekla er nú mikið vandamál,
hefur um 120 þúsund krónur í mánaðarlaun. Mörg önnur störf eru í boði
fyrir slík laun en þau eru nú að miklu leyti mönnuð útlendingum. Er hægt
að ætlast til þess að fólk sæki í vinnu þar sem launin duga ekki fyrir mat-
arreikningi heimilisins, hvað þá öðrum nauðsynjum?
Það er ekki nægilegt að boða lækkanir á matvöru þegar kosningar
eru í nánd - það þarf nauðsynlega að lækka verð á matvöru og það svo
um munar. Það verður helst gert með því að fólk verði sér meðvitað um
hvað hlutirnir kosta og sniðgangi okurverslanir og þá sem nýta sér virðis-
aukalækkun til að okra á neytendum. Tími er kominn til að segja stopp
- hingað og ekki lengra.
Elín Albertsdóttir
Auglýsingastjóri: Steinn Kári Ragnarsson Ritstjórn & auglýsingar: Hádegismóum 2,110 Reykjavík
Aðalsími: 510 3700 Símbréf á fréttadeild: 510 3701 Símbréf á auglýsingadeild: 510 3711
Netföng: bladid@bladid.net, frettir@bladid.net, auglysingar@bladid.net
Prentun: Prentsmiðja Morgunblaðsins
12
MIÐVIKUDAGUR 24. JANÚAR 2007
blaöiö

TYRrRQzrm W fr Hv Hfr
SBM Mð/ÉKlilZ UA/t crfY~KK
fiV KftUPR SbK.
ToT oG TZlóM ^MíLljSuI^
Afram stelpur
íslenskar konur vöktu heimsat-
hygli þegar þær héldu kvennafrídag.
Það vakti heimsathygli þegar kona
var kosin forseti íslenska lýðveldis-
ins. Þrátt fyrir þetta fór því fjarri
að íslenskar konur nytu jafnstöðu
við karla. í dag sækja konur fram á
mörgum sviðum, sem betur fer, og
hafa oftar en áður jafnstöðu með
körlum. Meira verður þó að koma
til. Verulega skortir á það í raun
að konur fái sömu laun fyrir sömu
vinnu og njóti sömu réttinda og
mörguleika á vinnumarkaðnum.
Enn er mikið verk að vinna svo
konur fái þau sjálfsögðu mannrétt-
indi að njóta alls staðar jafnstöðu
við karla. Áfram stelpur var vígorð
sem var notað í kvennabaráttunni
og það á enn við. Það má líka segja
áfram strákar. Það er ekki síður hlut-
verk karla að byggja þjóðfélag jafn-
réttis óháð kyni.
Islenskar konur njóta þó betri
stöðu en kynsystur þeirra víða ann-
ars staðar í heiminum. Með sama
hætti og það er skylda okkar sem
þjóðar, einstaklinga og kristins
fólks, að stuðla að auknum mann-
réttindum í heiminum þá er þar
hvað brýnast verk að vinna að koma
í veg fyrir kvennakúgun sem víða við-
gengst, mansal og þrælahald. Það er
smánarblettur á okkar heimshluta
að ekki skuli hafa tekist að koma í
veg fyrir mansal og misnotkun á
konum. Það verður að vera forgangs-
verkefni íslensku ríkisstjórnarinnar
og íslenskra stjórnmálamanna að
berjast fyrir reglusetningu og að-
gerðum sem koma í veg fyrir slíka
svívirðu.
íslenskir stjórnmálamenn heim-
sækja iðulega framandi ríki. Ríki
þar sem fólk nýtur ekki mannrétt-
inda. Stjórnmálamennirnir segja
oft þegar þeir halda af stað til harð-
stjóranna að þeir muni ræða ástand
mannréttindamála við þá. Hvort
sem þeir íslensku stjórnmálamenn
sem þannig hafa talað hafa flutt mál
sitt af einurð eða ekki þá alla vega
samsömuðu þeir sig þó ekki með ein-
ræðis- og frelsisskerðingu. Þeir báru
ekki tákn eða einkenni ófrelsis og
mannréttindaskerðingar. Nú hafa
nokkrir íslenskir stjórnmálamenn,
þingkonur úr Sjálfstæðisflokknum,
Samfylkingunni og Vinstri grænum,
Jón Magnússon
brugðið af þeirri leið og samsama
sig með þeim sem misbeita valdi
sínu gegn konum.
Strangasta bókstafstrú sunni-ís-
lams er túlkun Hanbali-skólans
svonefnda sem var nánast útrýmt á
tímum Ottóman-ríkisins. Arabíska
Wahhabi-hreyfingin endurlífgaði
þessa öfgafullu túlkun íslams á 18.
öld og nú er þessi öfgafyllsta túlkun
íslams ríkistrú í Sádi-Arabíu. I sam-
ræmi við þessa öfgafullu bókstafs-
trú eru konur í Sádi-Arabíu sviptar
mannréttindum sem við teljum sjálf-
sögð. Konur í Sádi-Arabíu mega ekki
keyra bíl, þær fá ekki að kjósa og þær
eru jafnvel hálshöggnar opinberlega
fyrir að sýna tilfinningar sinar. Að-
eins 5 prósent kvenna í Sádi-Arabíu
vinna utan heimilis. I mars 2002 lok-
aði siðgæðislögreglan í Sádi-Arabíu
útgönguleiðum úr kvennaskóla í
Mekka sem stóð í björtu báli af því
að líkami stúlknanna var ekki sóma-
samlega hulinn að hennar mati. Fjór-
tán stúlkur dóu.
í janúar sl. fóru fjórar íslenskar
þingkonur í opinbera heimsókn til
Sádi-Arabiu. I móttöku hjá tveim þar-
lendum prinsum huldu íslensku þing-
konurnar hár sitt og háls með slæðum
að hætti íslamskra kvenna. Slíkur
höfuðbúnaður er táknmynd kvenna-
kúgunar. Þannig létu íslensku þing-
konurnar mynda sig með prinsunum
sem höfðu boðið þeim. Prinsunum
sem leyfa konunum sínum ekki að
keyra bíl eða sýna sig berhöfðaðar
utandyra. Prinsunum sem banna öll
kristin trúartákn, m.a. jólaskraut, að
viðlögðum vandarhöggum eða þeim
mun alvarlegri refsingum.
Hvernig datt íslenskum þing-
konum í hug að setja upp þetta tákn
ófrelsis kvenna? Myndin af þessum
brosandi íslensku þingkonum
minnti mig á kvikmynd af opnun-
arhátíð Ólympíuleikanna í Berlín
1936. Þar heilsuðu flestir íþrótta-
mennirnir með nasistakveðju þegar
þeir gengu framhjá stúku foringj-
ans Adolfs Hitlers. Með því lýstu
þeir samhyggju með hugmyndum
nasismans. Með sama hætti ferst nú
íslensku þingkonunum sem sveip-
uðu sig tákni ófrelsisins. Á íslenska
þjóðin skilið svona fulltrúa?
Höfundur er hæstaréttarlögmaður
Klippt & skorið
Björgvin G. Sigurðsson, þingmaður
Samfylkingarinnar, gagnrýnlr Áma Sig-
fússon, bæjarstjóra íReykjanesbæ,fyrir
að hafna tillögu Sólará Suður-
nesjum um íbúakosningu um
byggingu álvers í Helguvík. I
greinum sem Björgvin birtir
í Blaðinu og Morgunblaðinu
skorar hann á Árna að taka
málið til endurskoðunar. Árni svarar Björgvini
í Morgunblaðinu í gær og segist vilja upplýsa
hann um eftirfarandi: „Pacta sunt servanda er
meginregla samningaréttarins. Halda bergerða
samninga. í gerðum samningum okkar um lóð
undir álver við Helguvík eru engir fyrirvarar um
að máliðskuli lagt undir sérstaka kosningu íbúa."
Þar með er það Ijóst. Það verður ekki kosið um
álver í Reykjanesbæ.
r
Iljósi latínukennslu Árna Sigfússonar í
Morgunblaðinu i gær er spurning hvort
ekki hefði þurft að taka Kanann í þessa
kennslustund á sínum tíma. Áður en hann fór
með allt sitt hafurtask af Vellinum og skildi
vallarsvæðið eftir mengað og tugi manna
án atvinnu. Það læðist reyndar að manni
sá grunur að Kaninn hafi
frekar tekið (slendinga í
kennslustund í latínu eða
samningarétti þegar varn-
arsamningurinn var gerður.
Hann bætti svo mörgum
viðaukum við samninginn að hann þurfti ekki
annað en pakka niður og fara þegar það þjón-
aði hans hagsmunum. fslendingarnir hrópuðu
þá: „Pacta sunt servanda" en Kaninn svaraði:
„Absum!" (ensk þýðing: l'm outta herel).
r
slendingar eru sérstakir áhugamenn um
veður enda hefur veðráttan í gegnum
aldirnar haft veruleg áhrif á búsetu
manna hér á Fróni. Fram-
sóknarmaðurinn og veður-
fræðingurinn Einar Svein-
björnsson hefur nokkra
sérstöðu þegar það kemur
aðveðurdellunni. Einarsem
er einkar vel að sér í veðurfræðum hefur um
skeið haldið úti bloggsíðu þar sem hann ritar
hugleiðingar sínar um áform og aðgerðir
veðurguðanna. f gær sýnir hann til að mynda
hvernig fyrirstöðuhæð hér við land hafði þau
áhrif að það snjóaði í eyðimörkinni í Arizona
í Bandarfkjunum. Þetta eru mögnuð víslndi
alveg hreint. Fyrir áhugasama þá er slóðin á
síðuna: http://esv.blog.is.