blaðið - 21.07.2007, Blaðsíða 30

30
LAUGARDAGUR 21. JÚLÍ 2007
blaöió
með starfi kirkjunnar í fangelsum.
•" Fangar eru menn sem hafa komist
undir manna hendur. Fara manna
hendur betur með þeirra örlög
en þeir sjálfir? Er betra að vera í
fangelsi en á þeim villigötum sem
þeir hafa verið? Það er ekki alltaf
þannig.
Ég hef oft fundið til mikillar reiði
yfir þvi að við skulum ekki hafa
viturlegri tök á þessum málum. Ef
við tökum ekki vel á málum fanga
^ þá kemur það í bakið á okkur. Refs-
ing getur aldrei verið sérstakt mark-
mið. Markmiðið er að stöðva þessa
óheillaþróun, vonda brey tni og hátta-
lag til að skapa meiri hamingju í lifi
þessa fólks. Margir sem hafa setið í
fangelsi vegna fíkniefnamála hafa
komið þaðan út hálfu verri. Hverju
erum við bættari með því?“
Það er ekki langt síðan miklar
umræður spruttu upp um athvarf
fyrir heimilislausa karlmenn á
Njálsgötu og íbúar voru margir
mjög ósáttir við aðfá slíkt heimili
í hverfið. Hvað finnst þér um þá
umræðu?
„Við horfumst ekki í augu við að
þetta eru manneskjur, rétt eins og
við, sem hafa misst stjórn á lífi sínu.
Sumt af þessu fólki getur átt til að
verða með einhverjum hætti hættu-
legt. Þó hafa allsgáðir menn drepið
og valdið meiri slysum en ölvaðir
*-* menn og þá er ég að hugsa um um-
ferðina og kæruleysið og böðulgang-
inn sem þar tíðkast.
Ég sá umkomu-
laust fólk sem
fagnaði trúar-
boðskapnum og
sá í honum tækifæri.
Það var yndislegt að sjá
gleði fólksins sem býr
við þröng kjör og hefur
** ekki séð neitt framundan
nema sama baslið og það
hefur búið við frá fæð-
ingu. Nú sér það vonina
sem trúin gefur.
Ég hef ekki komist hjá því í mið-
borginni að rekast á útigangsmenn
sem hafa komið inn til mín með
vandræði sín og þá verður mér ljóst
að vonir þeirra og þrár eru þær sömu
og við berum í brjósti. Ég sé söknuð
yfir glötuðum tækifærum og hræði-
"* legan einmanaleika. Ef við viljum
viðhalda því ástandi þá skulum við
ýta þessu fólki sem lengst frá okkur.
Þá verður það ekki vinir okkar og
hagur þess batnar ekki á nokkurn
hátt.
Mér finnst alltaf góð sagan af
henni ömmu minni. Hún setti upp
stórsvuntuna, fór með dætur sínar
tvær og tók hús á karli einum sem
var óreglusamur í meira lagi. Hún
þreif öll híbýli hans hátt og lágt,
þvoði allan þvott og loks karlinn
sjálfan. Þetta er dæmi um það að
hægt er að taka ábyrgð á náunga
sínum og breyta aðstæðum."
Guð hefur engar hendur
* Það fólk sem þú hittir og hefur
orðið undir í lífinu, er það trúað
eða hefur það misst trúna á Guð?
„Ég hef svosem ekki byrjað sam-
ræður við þetta fólk á því að tala
um trú. Ég hef fyrst og fremst talað
við það um vanda þess. Þegar ég
hef hitt einstaklingana nokkrum
sinnum opna ég inn á umræðu um
Guð og reyni að veita þeim huggun
og sálarstyrk í gegnum trúna. Þá
kem ég yfirleitt ekki að tómum
kofunum. Þetta fólk hefur ákveðna
trú á forsjá Guðs en ég verð líka var
við reiði því nokkrum þessara ein-
staklinga finnst Guð hafa sett sig
hjá og gleymt sér. Það finnst mér
sárt að heyra. En eins og kunnugt
- er hefur Guð engar hendur, aðrar
en okkar, og þegar menn eru utan-
garðs með vandræði sín þá hafa
hendurnar ekki hreyft sig eftir höfð-
inu. Við getum ekki losnað undan
því að það að vera maður er að taka
ábyrgð á sjálfum sér, orðum sínum,
viðhorfum og hrapa ekki að niður-
stöðum og láta ekki óskhyggjuna
villa um fyrir sér.“
Finnst þér að prestar eigi að vera
þjóðfélagsgagnrýnendur?
„Það er ekki auðvelt að stunda
þjóðfélagsgagnrýni úr predikun-
arstólnum og þar eiga aðrir hlutir
meira erindi. Eg held að fólk sem
komi í kirkju hafi mesta ánægju
af því að íhuga orð ritningarinnar
og máta sig við þau, sjálfu sér til
styrktar og uppörvunar. Samfélag
manna birtist einkar vel í góðri
guðsþjónustu þar sem menn leggja
saman hug við hug og hjarta við
hjarta.
Auðvitað eiga prestar að hafa
skoðanir á þjóðfelagsmálum og
mér finnst þeir alltof óduglegir við
að skrifa í blöðin um þau mál sem
á þeim brenna. Þar hafa þeir góðan
grunn til að standa á vegna þess að
þeir eru í góðum tengslum við fólkið
í landinu og eru málsvarar þess.“
Fögur og nístandi sorg
Þú hefur verið Dómkirkju-
prestur lengi en varst áðurprestur
á Seyðisfirði íþrjú árog svo tólfár
prestur á ísafirði. Fannst þér gott
að vera á landsbyggðinni?
„Ég segi stundum að ég sé í Reykja-
vík eingöngu vegna starfa minna
en eigi ekki heima þar. Ég er lands-
byggðarmaður í hjarta mínu. Ég
kunni mjög vel við mig bæði á
Seyðisfirði og ísafirði. Sveitamaður-
inn í mér birtist í því að ég gengst
mikið upp í því að stússast í sumar-
bústaðnum í Kjósinni og við hjónin
eyðum þar eins miklum tíma og við
getum. Ég get vel séð fyrir mér að
þar eigi nokkur ritverk eftir að fæð-
ast. Þarna söfnum við Auður saman
sonum okkar og barnabörnum
og engin skemmtun getur jafnast
á við það að hafa þetta unga fólk í
kringum sig. Einmitt það verður
stór hluti af framtíðinni."
Eftir að snjóflóð féll á Súðavík
var minningarathöfn í Dómkirkj-
unni þar sem þú predikaðir og
stðan fórstu til Súðavíkur. Þetta
hlýtur að hafa verið mikil og erfið
reynsla.
„Þegar snjóflóð féll á Súðavík voru
sex ár frá því ég fór þaðan. Ég held
að ég hafi aldrei fengið erfiðara hlut-
verk en að standa frammi fyrir þjóð-
inni og tala til hennar frá helgistund
í Dómkirkjunni á þeim skelfilega
degi. Ég hef sennilega aldrei gengið
nær sál minni en í því ávarpi. Orð
mín snerust um að það væri mikil-
vægt í öllum aðstæðum að trúa því
að að Guð sé okkur nærri í elsku
sinni og að það sé leið framundan
sem hann ber ábyrgð á og ef maður
beri gæfu til að finna þá leið þá fari
allt vel í einhverjum skilningi.
Ég fór vestur eftir snjóflóðið og
sá þar hvað menn geta verið stórir
í áföllunum. Ég gat ekki annað en
dáðst að kollega mínum séra Magn-
úsi Erlingssyni á ísafirði fyrir frá-
bæra frammistöðu hans. Nærvera
Vigdísar Finnbogadóttur og sú
alúð og hjartahlýja sem bar uppi
allar hennar athafnir var afar mik-
ils virði. Ég gleymi því aldrei þegar
hún hvað eftir annað faðmaði fólkið
á sjúkrahúsinu á Isafirði. Þá var eins
og móðir þess væri komin og allt
orðið nokkuð betra fyrir vikið. Sorg
fólksins gekk mér hins vegar nærri
hjarta. Ég sá í henni fegurð sem er
óviðjafnanleg um leið og hún nístir
hverja taug. Sum atvikin eru sem
brennd í vitund mína og yfirgefa
mig aldrei. Hvað þá með þau?“
Hefurðu aldrei efast í trúnni?
„Ég hef efast en um hvað hef ég ef-
ast? Ég hef efast um sjálfan mig en
aldrei um tilvist Guðs. Ég hef hins
vegar verið í vafa um margar álykt-
anir um Guð. Mest hef ég verið í
vafa um það hvernig heilagur andi
vinnur. Ég hef eins og margir aðrir
trúmenn haft mikinn hug á að geta
skrúfað frá krafti hans eins og vatns-
krana. Það hefur ekki alltaf tekist.
Heilagur andi er dularfyllri en svo.
En hafi eitthvað borið mig í gegnum
lífið þá er það heilagur andi; Guð að
verki í mannssálinni.“
Starf prestsins ,.Ég hef aldrei haft
lag á þvi að skapa hæfilega fjarlægð
frá sorglegum atburðum þannig að
mér gangi vel að lifa með það.“