Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.12.2000, Blaðsíða 143

Tímarit Máls og menningar - 01.12.2000, Blaðsíða 143
RITDÓMAR Svo geysist hún áfram þegar við vildum að hún stæði í stað. „Allt sem skiptir máli kemur [...] í hvið- um", segir ljóðmælandi: „Timburmenn, ástríðan, ergelsið." Og dauðinn getur hvenær sem er gert „árás sem er bæði sú fyrsta og síðasta". Þetta fyrsta ljóð bókar- innar sýnir glöggt hversu góð tök Stein- unn hefur á ljóðforminu, hún byggir það markvisst upp með endurtekningum, andstæðum og upphafsklifunum, hend- ingar ljóðsins tengjast hver annarri í órjúfanlegu samhengi óvæntra myndlík- inga. Lokalínurnar sýna þetta vel: Hverfur allt, og allt sem kom í hviðum. Hverfur hugást, sú ódrepandi, vertu sæl. Hverfur hugsun um upphaf. Timbur- menn. Klístur. Annað h'óð þessa bálks fjallar um ástina (sem „er mest á morgnana [...] áður en dagurinn tvístrar"), örvæntinguna (sem „er sárust síðdegis") og dauðann (sem „er mestur að morgni, fyrir dögun, eftir langa nótt"). Dauðinn er einnig yrkisefni þriðja ljóðs sem er afar falleg lýsing á þeim einkaheimi sem hverfur með sér- hverjum einstaklingi. í fjórða ljóðinu lítur h'óðmælandi yfir ævina alla og setur fram þá kenningu að lífið gangi út á að ná sér: „eftir fæðinguna, upphafsöskrið [...] óhamingjusama æsku [...] göngutúr, magapest, dauðsföll, húsbygg- ingu, kelirí, kvef, símtal, uppvask, geð- veiki, vinnudag, fullnægingu [...] ástarsorg. Ekkert er eins vonlaust og það [...]". Og að lokum endar „litla lífið [...] Löngu áður en maðurinn nær sér /eftir símtalið, fullnægingu, kvef." Annar hluti ber sömu yfirskrift og bókin, það er „Hugástir", og þar er að finna sex ljóð án titils sem aftur tengjast í gegnum yrkisefnið sem hér er ástin, þótt ekki sé hún oft nefnd á nafn í ljóð- unum en er engu að síður sú tilfinning sem ort er út frá. Hvert ljóð bregður upp hárfínni mynd af tilfinningasambandi ljóðmælanda og einhvers sem ávarpað- ur er í annarri persónu: af ég-þú-sam- bandi sem tjáð er varlega en af dýpt sem snertir lesanda. Þriðji hluti kallast „Ljóð utan af landi" og samanstendur hann af sex ljóðum. Hér hefur hvert ljóð sinn titil og stendur sér þótt hinn sameiginlegi þráður, sem fram kemur í yfirskriftinni, sé til staðar. í þessum hluta skiptast á stuttar hnitmið- aðar náttúrumyndir þar sem höfundur leikur sér með margræðni tungumálsins og ljóðin fá því oft óvæntar skírskotanir ("Hrútagirðingin", „Stjarnan og foss- inn" og „Til sendibílstjórans") og lengri frásagnarkenndari ljóð sem segja miklar sögur ("Enginn í eyðidal", „Návígi" og „Ljósmynd handa syni"). Fjórði hluti nefnist „Tvennur" og hér er að finna fimm tvennur, alls tíu ljóð. Segja má að í hverri tvennu sé um að ræða tilbrigði við sama stef. Þessi ljóð bera höfundi sínum glöggt vitni, húmor- inn og íronían ráða ríkjum t.d. í tvenn- unni „Gamlar konur" þar sem sagðar eru miklar sögur í stuttum og hnitmiðuðum texta. í tvennunni um Heklu fer Stein- unn á miklum kostum: HEKLAI Hekla framanverð er meyprinsessa spengileg, grimm, á köflum banvæn. Þessa hlið þekkir það dauðlegt fólk sem skröltir á hringvegi. Önnur Hekla blasir við görpum sem hætta sér inn á hálendistómið: TMM 2000:4 malogmenning.is 141
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132
Blaðsíða 133
Blaðsíða 134
Blaðsíða 135
Blaðsíða 136
Blaðsíða 137
Blaðsíða 138
Blaðsíða 139
Blaðsíða 140
Blaðsíða 141
Blaðsíða 142
Blaðsíða 143
Blaðsíða 144
Blaðsíða 145
Blaðsíða 146
Blaðsíða 147
Blaðsíða 148
Blaðsíða 149
Blaðsíða 150
Blaðsíða 151
Blaðsíða 152
Blaðsíða 153
Blaðsíða 154
Blaðsíða 155
Blaðsíða 156

x

Tímarit Máls og menningar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.