Peningamál - 01.11.2002, Síða 13

Peningamál - 01.11.2002, Síða 13
Hér á eftir verður fjallað nánar um stöðuna á nokkrum mikilvægum sviðum þjóðarbúskaparins, sem gefa vísbendingu um ástand eftirspurnar, þ.e.a.s. á vinnumarkaði, eignamörkuðum, í opinberum fjár- málum, lánakerfinu og hjá heimilum. Umtalsverður samdráttur í fjárfestingu atvinnuvega, en enn virðist töluvert byggt af atvinnu- og íbúðar- húsnæði Eftir mikla uppsveiflu á árunum 1996-1998 og árinu 2000 dróst fjárfesting atvinnuvega saman í fyrra og hefur sá samdráttur að því er best verður séð haldið áfram á yfirstandandi ári. Þetta má greina á innflutn- ingi fjárfestingarvöru, eins og að framan var getið. Samkvæmt upplýsingum sem aflað hefur verið með óformlegri könnun virðist stefna í litla fjárfestingu í sjávarútvegi á árinu, líklega aðeins u.þ.b. 2½-3 ma.kr., og líklega mun fjárfesting minnka enn frekar á næsta ári. Í samgöngugeiranum var fjárfest í flug- vél og flutningaskipi á þessu ári fyrir u.þ.b. 6 ma.kr., en ekki er vitað um nein stór fjárfestingaráform á næsta ári. Verð á atvinnuhúsnæði fer lækkandi, enda mikið framboð eftir byggingarhrinu síðustu ára. Því hefði mátt gera ráð fyrir að verulega dragi úr fjár- festingu þar á næstunni. Athuganir á umfangi nýhafinna bygginga (sökkla) benda hins vegar til að enn séu töluverð umsvif á þessu sviði. Bygging á vöruhóteli Eimskips, sem áætlað er að kosti um 2 ma.kr., stendur upp úr af einstökum stórum fram- kvæmdum. Einnig eru uppi mikil áform um bygg- ingu hótela á þessu og næsta ári. Gert er ráð fyrir að þessi fjárfesting muni nema 5½-6 ma.kr. árin 2002 og 2003. Eftir stórfellda aukningu verslunar- og þjónusturýmis undanfarin ár má gera ráð fyrir veru- legum samdrætti á næstunni. Einnig eru horfur á samdrætti fjárfestingar í iðnaði. Íbúðafjárfesting hefur verið meiri en reikna mátti með í ljósi sam- dráttar í innlendri eftirspurn. Útlit er fyrir að hún haldi í horfinu og gott betur, en nánar er fjallað um fjárfestingu á á öðrum stað í þessari grein. Vöruinnflutningur dregst ekki lengur saman eins og á síðari hluta árs 2001 en aukningin er lítil og virðist hafa stöðvast í bili Á fyrstu níu mánuðum hafði vöruinnflutningur á föstu gengi dregist saman um 6½% frá sama tíma í fyrra og um rúmlega 5% að magni. Nokkuð hefur dregið úr uppsöfnuðum samdrætti á árinu því að hann nam 10½% á fyrstu fjórum mánuðum ársins og var enn meiri í lok sl. árs. Árstíðarleiðréttur inn- flutningur jókst töluvert í apríl, maí og júní en hefur verið nokkuð stöðugur síðan. Almennur vöruinn- flutningur á tímabilinu janúar-september hafði dreg- ist saman um 4% að magni frá sama tíma árið áður. Þar vegur þyngst 20% magnsamdráttur í innflutningi fjárfestingarvöru, en innflutningur neysluvöru dróst saman um tæplega 4%. Innflutningur neysluvöru hefur heldur aukist á ný sl. mánuði, t.d. bifreiðainn- flutningur. Innflutningurinn hafði þannig dregist saman 6% á fyrstu sex mánuðum ársins og rúmlega 10% á fyrstu fjórum mánuðunum. Innflutningur rekstrarvöru jókst nokkuð, einkum vegna aukinna umsvifa tengdum stóriðju. Árstíðarleiðrétt atvinnuleysi hefur aukist og dregið úr launaskriði Að undanförnu hafa vísbendingar um vaxandi slaka á vinnumarkaði orðið skýrari. Skráð atvinnuleysi var 2,2% í september. Atvinnuleysi er jafnan minna yfir sumarmánuðina en á öðrum árstímum og hefur það af þeim sökum minnkað samfellt síðan í mars. Árstíðarleiðrétt atvinnuleysi hefur hins vegar aukist jafnt og þétt frá miðju síðasta ári. Á landsbyggðinni átti sér stað árstíðarbundin fækkun atvinnulausra yfir sumarmánuðina en á höfuðborgarsvæðinu var hún vart greinanleg. Að teknu tilliti til árstíma var at- vinnuleysi áætlað 3% í september, eða hið mesta síðan í mars 1998. Með auknu atvinnuleysi hefur langtímaatvinnu- lausum, þ.e.a.s. þeim sem hafa verið atvinnulausir í sex mánuði eða lengur, fjölgað. Í september höfðu 12 PENINGAMÁL 2002/4 Heimild: Hagstofa Íslands, Seðlabanki Íslands. Mynd 9 J M M J S N J M M J S N J M M J S N J M M J S 1999 2000 2001 2002 10 11 12 13 14 15 16 Ma.kr. Árstíðarleiðréttur vöruinnflutningur á föstu verði 3 mánaða hreyfanlegt meðaltal Alls Án skipa og flugvéla
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126

x

Peningamál

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Peningamál
https://timarit.is/publication/1144

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.