Sókn - 30.03.1935, Blaðsíða 2

S Ó K N
26
Birni starf lians með þver-
móðsku sinni og' glópsku,
drógu dár að hugsjónum hans
og baráttu — um þær slóðir er
hann starfaði lengst.
En hjá öllum mæturn dreng-
skaparmönnum, sem vilja sjá
þjóð sína eflast af mannkost-
um og menningu, lifir starf,
verk og' minning þessa mikil-
hæfa manns.
Einar Björnsson.
Bindindishreyfingin
og' nútíðin.
1. Eftirsótt mynd.
í sænsku blaði, sem mér
barst núna cftir nýárið, er
skýrt frá því, að þar í landi
hafi í haust verið byrjað á að
sýna kvikmyndina „Lands-
kamp“ (eða Landsbarátta
eins og mætti kalla hana á ís-
lenzku). Myndin hefir verið
sýnd þar áður og var víst upp-
runalega gerð að ráðum og
fyrir tilstilli bindindishreyfing-
arinnar. — 1 þetta sinn var
hún líka sýnd fyrir tilstilli
Góðtemplarreglunnar. Og á
tímabilinu 1. október til 15.
desemher höfðu 83,346 manns
komið til þess að sjá hana. Það
komust færri að en vildu, og
það var blátt áfram rifist um
að fá hana til sýningar í hin-
um ýmsu bæjum.
Myndin Landsbarátta fjall-
ar um einliver stærstu og erf-
iðustu vandamál nútímans.
Hún lýsir áhrifum og afleiðing-
um áfengisnautnar og atvinnu-
leysis fyrir einstaklinga og
fjölskyldur. Hún sýnir, hvernig
fólkið lokkast burtu frá jörð
feðranna úti í sveitum lands-
ins ginnt af imyndaðri sælu,
sem muni bíða þess í glaumi
og glysi stórborgarinnar, og
sýnir svo áframhaldandi hinn
nistandi veruleika, sem mætir
þessu fólki, erfiðleikunum og
tálsnörunum, sem bíða þess,
og er því jafnvel ennþá meira
ofurefli, en þeim, sem í borg-
inni eru aldir, sökum þess að
það kemur þangað úr allt öðru
umhverfi — eins og úr öðrum
lieimi, að því er snertir hugs-
unarhátt og ytri kringumstæð-
ur. Myndin er þvi einkar fróð-
leg og vekjandi bæði frá fé-
lagsmála sjónarmiði og eins
frá því sálfræðilega. — Auk
þess liefir hún, sem kvikmynd,
Oscar Olsson:
Bræðralag’ Alþjóðareglu Góðtemplara
(Flutt í Ríkisútvarp íslands 13. júlí 1934).
um og alþjóðlegum grundvelli. Tímabil það,
er vér lifum á, hefir einmitt hrýna þörf íyrir
þetta, ekkert annað tímabil í sögunni liefir liaft
svo sára þörf fyrir samúð og samheldni, bæði
að þvi er snertir einstakar þjóðir og mannkyn-
ið í heild, og það er Regla vor, sem er fær um
að leiða og sameina krafta þeirra, sem til á-
byrgðarinnar finna, og leiða þá í uppbygging-
arstarfi út yfir öll þröng þjóðernistakmörk og
út yfir skoðanamun í þjóðmálum og öðrum
félagslegum málum, sem sundra.
III.
Að endingu hefir bræðralagshugsjón Góð-
templarreglunnar haft sína mjög víðtæku þýð-
ingu i því að skapa skoðun á hinu eiginlega
ldutverki og skyldum leiðtoga mannkynsins,
skoðun, sem að mörgu leyti er andstæð hinni
gömlu leiðtoga eða foringja-hugmynd.
Reglan liefir frá öndverðu með róttækni lagt
bræðralagshugsjónina til grundvallar fyrir
skipulagi sínu og starfi, en af því hefir svo
aftur leitt það, að rétt á htið mun Reglan vera
sé félagsskapur í heiminum, þar sem lýðræðis-
andinn er rikastur. Þar hefir það raunveru-
lega lýðræði alltaf verið við stýrið, og aldrei
hefir verið liætta á að úr þvi gæti myndast
neitt nafn-lýðræði: Allur ákvörðunarréttur i
stúkunum hefir algerlega verið í höndum fé-
laganna sjálfra og ekki hjá neinni sérstakri
stjórn. Starfsmennirnir, sem kosnir eru til
eins ársfjörðungs í senn, hafa, hver um sig,
sín ákveðnu verk að vinna. — Til þess að
framkvæma ákvarðanirnar er í hvert skipti
skipuð sérstök nefnd, sem undir eins að verk-
inu loknu gefur stúkunni skýrslu um gerðir
sínar. — Hér er þvi gegnumfært út í æskar
það, sem kalla mætti trúnaðarmannakerfi í
staðinn fyrir að gefa nokkurn möguleika fyrir
starfsmanna-veldi.
I bræðralagi eins og þessu er því ekkert rúm
fyrir liinn „mikla leiðtoga". — Kennimerki
hans — hins „mikla leiðtoga“ — er það, að
hann gerir kröfu til að mega nota meðbræður