AVS. Arkitektúr verktækni skipulag - 01.03.2004, Blaðsíða 54

SKIPULAG / PLANNING

VATN I
ÚTRÝMINGARHÆTTU
Við höfum valið myndlistarkonuna Rúrí til að kynna
verk sín í þessu blaði.Rúrí er ein af okkar virtustu
myndlistarmönnum og var fulltrúi íslands áFeneyjatví-
æringnum árið 2003, en sýningarstjóri var Laufey
Helgadóttirlistfræðingur. Að öðrum íslenskum fulltrú-
um, í áranna rás, ólöstuðum þá erþetta það framlag
íslands sem hvað mesta athygli hefur vakið og
þóttiframsetning verksins einkar snjöll og kynning á
því fagmannleg og vel heþþnuð.
Við þáðum Rúrí að segja frá tilurð þessa listaverks,
sem vakti gífurlega athygli gesta Feyneyjatvíærings-
ins. Við sþurðum um hönnunar- og handverksþátt-
inn, og hvernig hugmyndin félli að sýningarrýminu.
„Nafn verksins er „Archive-endangered waters."
Undanfarin ár hef ég verið að vinna og sýna verk
sem þyggja á Ijósmyndum af fossum. Þegar ég fékk
boð um að sýna á Feneyjatvíæringnum lá beint við
að halda áfram á þessari þraut. Verkið samanstend-
ur af 52 gegnsæjum (100 x 100 cm) Ijósmyndum af
fossum. Þeim er komið fyrir í römmum inni í stóru
stálvirki og er hægt að draga rammana út hvern fyrir
sig. Þegar rammi er dreginn út setur hljóðkerfi af
stað niðinn úr sama fossi. Áhorfandinn getur skoðað
og hlustað á allt að fimm fossa í einu, hann stýrir því
sjálfur ásýnd verksins og leikur á það líkt og hljóð-
færi.
Mér þykir afar ánægjulegt að verkið skuli birtast í
þessu þlaði, sem fjallar einmitt um skipulagsmál.
Þýðir ekki skipulag að koma reglu á hlutina, að
koma í veg fyrir flumbrugang, klaufaskap og slys? í
því samhengi vakna margar spurningar; er ekki kom-
inn tími til að staldra við og skoða hvernig við um-
göngumst landið okkar? - og hvernig við viljum skila
því til næstu kynslóða? Margir fossanna í verkinu
verða horfnir að örfáum árum liðnum, fórnað í
framkvæmdagleði. Ætlum við að eftirláta afkomend-
um okkar land þar sem öllum helstu fljótum hefur
verið sþillt, náttúruperlur hafa verið sundurgrafnar
eða sprengdar eða þeim sökkt undir tuga til hund-
raða metra djúp lón? Hefur núlifandi kynslóð umboð
til að fyrirfara landinu á þennan hátt? Þetta eru
áleitnar spurningar.
Jafnframt því að vera listaverk sem byggir á hug-
myndafræði þá er verkið all-flókin vél. í því sameinast
margir þættir svo sem vélvirkni, tölvuvirkni, hljóðvirkni
og hreyfiafl mannsins, þ.e. áhorfandans, - að við-
bættu ímyndunarafli.
Þegar nokkur hundruð þúsund gesta handleika
svona verk, draga út ramma og ýta inn aftur, reynir
mjög á að allt virki rétt og þoli álagið. Til að
útfæra verkið fékk ég til samstarfs við mig hóþ
manna með sérfræðiþekkingu á sviði tæknifræði,
vélsmíði, tölvu- og hljóðfræði og myndlist, og eiga
þeir stóran þátt í því að verkið tókst eins vel og raun
ber vitni. Auk þeirra komu tuttugu einstaklingar og
fyrirtæki að sértækum verkþáttum.
Sýningarstjórinn Laufey Helgadóttir lét útbúa vandað
kynningarefni og sýningarskrá í samstarfi við grafísk-
an hönnuð, og lagði áherslu á að fagaðilar fengju
forkynningu tímanlega. Þetta hafði greinilega áhrif á
það hve mikla athygli íslenska sýningin fékk.
Mikilvægt er að kynna sér skálann áður en endanleg
úrvinnsla hefst, því hann er sá rammi sem unnið er í,
og hefur reynst mörgum erfiður viðfangs vegna arki-
tektúrsins. Hann er um 70 fermetrar að grunnfleti,
lofthæð undir fyrirferðarmiklu sperruvirki er takmörk-
uð, og útidyr eru á báðum göflum skálans. Settir
voru upp veggir innan við hvorar tveggja dyrnar til að
skerma inngangana frá innrýminu og virkaði skálinn
þá miklu betur en áður. Margir sem til þekkja höfðu
orð á því hve óvenjuvel verkið og skálinn spiluðu
saman.
Verkið er á sýningu í Museum Het Domein ( Hollandi
til 21. mars og verður sýnt í París í september næst-
komandi." ■
52 avs