Vinnan og verkalýðurinn - 15.12.1954, Blaðsíða 20

r
'1
ÁSGRÍMUR ALBERTSSON:
Er
kaupgjalds-
baráttan úrelt
?
s
1—---------------------—^
Oft heyrir maður ummæli í þá átt,
að eiginlega sé öll kaupgjaldsbarátta
orðin úrelt. Hún hafi að vísu átt rétt
á sér áður, þegar kjör allrar alþýðu
hafi verið bág, en nú séu þau svo góð,
að stéttabarátta sé óþörf. Það hafi að
vísu verið svo áður, að atvinnurek-
andinn hafi neitað verkafólkinu um
mannsæmandi kjör og sýnt óbilgirni,
en slíku sé ekki lengur til að dreifa.
Þetta er að vísu sjaldnast orðað
svona, en innihald „röksemdanna11 er
eitthvað á þessa leið.
Slíkar „röksemdir“ eru byggðar á
miklum misskilningi og vanþekkingu,
ef ekki kemur annað verra tik Þser
eru hreint afsprengi hinna gömlu,
að ósæmilegt væri fyrir fólk að gera
kröfur, atvinnurekandinn vissi bezt
sjálfur, hvað hann gæti borgað og
það væri bara til að setja allt á haus-
inn, að fara að mynda félag og gera
kröfur á hendur honum.
Það er vissulega deginum ljósara,
að iífskjör fólks hafa tekið miklum
stakkaskiptum í tíð núlifandi manna.
Þótt framfarirnar séu að vísu meiri
á yfirborðinu heldur en í raun og
veru, dettur engum í hug, að neita
því að þær séu miklar. Af þessum
framförum er samt með öllu óleyfi-
legt að draga þær ályktanir, að ein-
hver endanlegur sigur hafi náðst í
kaupgjalds- og kjarabaráttunni m. a.
af þeirri ástæðu, að um engan slíkan
endanlegan sigur getur verið að ræða.
Skulum við athuga lítilsháttar, hvað
vinnulaun í rauninni eru og hvernig
þau skulu metast.
Það sem gerist, þegar verkamaður
vinnur fyrir atvinnurekanda, er það
að hann selur honum vinnuafl sitt
um tiltekinn tíma. Vinnuaflið er boð-
ið fram og selt eins og hver önnur
vara, magn þess er mælt í tímaeining-
um, klukkustundum, dögum, vikum
o. s. frv.
Um verðmæti vinnuaflsins gilda
sömu lögmál og um verðmæti ann-
arrar vöru. Það sem því ræður, er
framleiðslukostnaðurinn. En það er
með vinnuaflið eins og aðra vöru, að
202
VINNAN og verkalýöurinn