Vinnan og verkalýðurinn - 15.12.1954, Blaðsíða 38
hugsaðu haturslaust til mín.“ Og hún
svarar: „Fyrirgefðu mér líka, elsku
góði Vasíli Ivanovitsj (eða hvað hann
nú heitir), ég er sek gagnvart þér,
og synd mín er mikil .... “ Auðvitað
heyrast líka öskur frá ungbarninu,
sem eflaust verður viðstatt, hívort sem
hún tekur það með sér, eða það verð-
ur eftir hjá föðurnum. í stuttu máli
sagt —hjá okkar þjóð verður slíkt
aldrei skáldlegt, það er þekkt stað-
reynd. Það er raunsæasta og óskáld-
legasta þjóð í heiminum — svo ó-
skáldleg, að í því tilliti hefur maður
ástæðu til að blygðast sín fyrir hana.
Hvað hefði ekki sprottið upp af slíku
máli í Evrópu —• hvílíkar ástríður,
hvílíkur hefndarhugur og hvílíkur
virðuleiki! Það var þó einu sinni reynt
að umskapa þetta í skáldsögu, stig af
stigi: fyst hina ungu konu ekkilsins
fram að þeirri stund er hún hendir
barninu út um gluggann og lítur nið-
ur til að sjá, hvort það hafi nú farið
i klessu, síðan för hennar til lögreglu-
stöðvarinnar o. s. frv., fram til þeirrar
stundar er hún situr frammi fyrir
kviðdómnum með ljósmóðurina við
hlið sér, og að lokum síðustu kveðju-
stundina með djúpum hneigingum og
.... og ég var nærri því búinn að
segja ,,án þess nokkur árangur yrði
af því“, en samt sem áður verður á-
rangur þess mikilu meiri en af öllum
ljóðum okkar og skáldsögum, með
hinum „djúpt klofnu lífum og háu
sýnum“. Já, ég skil satt að segja ekki,
hvert hinir ungu skáldsagnahöfundar
vorir beina sjónum sínum, því hér
hafa þeir fyrir augunum viðfangsefni,
þar sem nægði að skrásetja sannleik-
ann óbreyttann orð fyrir orð! En vel
á minnzt — ég vildi mega minna á
gamla spakmælið: hnossið, sem sótzí
er eftir, skiptir ekki máli, heldur hitt,
livaða augum það er litið; Hafi maður
augun opin, finnur maður hnossjð sitt,
en skorti skygnið, þá vaða menn í
blindu, þá sjá menn ekki neitt, hvaða
hnoss sem verður á vegi þeirra. Já
skygnið er ákaflega mikilsvert atrið:,
því það sem í augum eins er feg-
urðaropinberun, er minna en einskis
virði í augum annars
220
VINNAN og verkaljðúrinn