Ný menntamál - 01.04.1998, Blaðsíða 5

ryrstu niðurstöður
TIMSS rannsóknarinn-
ar í framhaldsskólum birtust
nýlega. Sama er hvernig lit-
ið er á þœr: Þegar ekki er
reiknað með aðferðafrœði-
iegum annmörkum eru ís-
lenskir framhaldsskólanem-
cir meðal þeirra sem náðu
bestum árangri og þótt tekið
sé tillit til þessara annmarka
þá eru Islendingar fyrir ofan
alþjóðlegt meðaltal. Ekki er
hœgt annað en að fagna
þessum árangri.
Ljósmynd: Halldór K. Valdimarsson.
Ritstjórarabb
Viðbrögðin við niðurstöðum TIMSS rannsóknarinnar á kunnáttu framhaldsskólanema
í náttúrufræði og stærðfræði vekja furðu. Niðurstöðurnar sýna að 25% þeirra nem-
enda, sem náðu bestum árangri hér á landi, eru fyrir ofan meðaltal þeirra 25% bestu í öðr-
um löndum. Meðaltalsútkoma allra nemenda sýnir að íslendingar eru í 3. sæti þeirra 21
þjóða sem tóku þátt í rannsókninni. Af viðbrögðum hér á landi virðist þó mega ætla að
könnunin hafi fyrst og fremst sýnt að íslenska skólakerfíð sé handónýtt.
íslensku dagblöðin þrjú hafa öll fjallað um þessar niðurstöður í leiðurum sínum.
í leiðara Dags segir undir fyrirsögninni „Ekkert að marka?“ að „eitt jákvætt hafí hlot-
ist af þessari könnun.“ Hún sýni „að um 45 af hundraði nemenda halda ekki áfram námi
í framhaldsskóla." Höfundurinn fullyrðir ýmislegt um ómarktækni þess að íslenskir nem-
endur hafi staðið sig vel f könnuninni en hefur hins vegar engar athugasemdir um rétt-
mæti þeirrar fullyrðingar að 45% nemenda haldi ekki áfram námi í framhaldsskóla.
Leiðari DV hefst á fullyrðingunni: „Marklaus er samanburður Islands og umheimsins
í nýjustu fjölþjóðaskýrslunni um kunnáttu nemenda í raungreinum.“ I framhaldinu gefur
höfundurinn sér síðan að raungreinakunnátta íslenskra einnkennist af „getuleysi" og fer
þá í framhaldinu að velta fyrir sér ástæðum þessa getuleysis.
I leiðara Morgunblaðsins er farið mun varlegar en í hinum blöðunum og þar er sagt að
niðurstaðan úr könnuninni sé ánægjuleg. I leiðaranum er þó reynt að gera lítið úr niður-
stöðunum enda fyrirsögn hans: „Fyrirvara á TIMSS-könnun.“
í fyrstu skýrslu Rannsóknastofnunar uppeldis- og menntamála um þessa könnun er
sagt frá aðferðafræðilegum göllum hennar. Slfkt er einkenni allra vísindalegra vinnu-
bragða. Margir hafa síðan orðið til þess að fullyrða ýmislegt um aðra aðferðafræðilega
galla. Taka ber fullt tillit til allra slíkra athugasemda en sumar þeirra eru þó byggðar á
sandi.
Staðreyndin er einfaldlega sú að meginniðurstöður könnunarinnar bera með sér
ánægjuleg tíðindi. Könnunina ber þó að taka með fyrirvara eins og allar aðrar kannanir.
Margir annmarkar eru hins vegar á forsendum þeirrar fullyrðingar að 45% nemenda
hverfi frá námi. Markmið könnunarinnar var ekki að athuga þetta brottfall og því má
finna fjölmarga fyrirvara á þeirri niðurstöðu.
Það er full ástæða til að hafa áhyggjur af viðbrögðum Islendinga við ánægjulegum nið-
urstöðum TIMSS könnunarinnar. Það er orðin einhvers konar lenska hér að fordæma allt
sem tengist almennri menntun þjóðarinnar. Það er svo sem lítið að segja við svartagalls-
rausi ritstjóra dagblaðanna. Þeir fá borgað fyrir að skrifa það sem þeir halda að fólk vilji
lesa.
Verra er þegar forsvarsmenn meðal kennara taka undir bölsýnisáróðurinn og vilja gera
sem minnst úr niðurstöðunum. Verst er þó e.t.v. að sjá grunnskóla- og framhaldsskóla-
kennara nota þetta tækifæri til að formæla hver öðrum. Áróðurinn gegn íslensku mennta-
kerfí virðist hafa skapað einhvers konar sjálfseyðingarhvöt meðal kennara. I raun eiga
allir kennarar nú að bera höfuðið hátt og vera stoltir af skólum sínum. Þar hefur mennta-
málaráðherra nú sýnt gott fordæmi með því að kalla skólastefnu sína ekki „Betri skóli"
heldur „Enn betri skóli“. Það er skref í þá átt að færa umræðuna á jákvæðari nótur en hún
hefur verið. HÍÓ