Ný menntamál - 01.04.1998, Blaðsíða 17

tengslum hluta eins og 'deilt í 'og "deilt með' og orða-
sambönd sem íslensk börn læra ung en eru ekki auðskil-
in án samhengis. Kenna þarf sérstaklega setningaskip-
nn og uppbyggingu texta.
Ganga ber úr skugga um að allir nemendur hafi þá
bakgrunnsþekkingu sem þarf til að ná tökum á efninu og
setja það í rétt samhengi. Þetta er sérstaklega mikilvægt
þegar í hlut eiga börn sem hafa slitrótta skólagöngu að
baki og/eða koma af menningarsvæðum sem eru mjög
ólík menningu skólans. Þetta má gera með forkennslu
efnis s.s. könnun á hvað börnin kunna áður en lagt er inn
nýtt efni, hugflæði, umræðum og þar til gerðum verk-
efnum.
Kanna þarf fyrirfram hvort námstökin krefjist kunn-
áttu í t.d. að greina, flokka, draga saman o.s.frv. og
ganga tir skugga um að nemendur kunni slíkt. Kenna
þarf aðferðir við gagnasöfnun, notkun bókasafna, og
jafnvel hvernig eigi að setja fram spurningar.
Samvirkt nám hefur reynst vel í kennslu tvítyngdra
barna. Með því að leyfa nemendum að vinna saman að
lausn verkefna eða við rannsóknir gefst tvítyngdum
nemendum tækifæri til að tjá sig oftar og sjá betur
vinnubrögð og eiga hugmyndaskipti við aðra nemendur
en í hefðbundinni kennslu.
Hér hefur verið stiklað á stóru varðandi ýmis atriði í
kennslu tvítyngdra barna Tilgangur sérstakrar íslensku-
kennslu er annar og meiri en að kenna íslensku. Reynsla
annarra þjóða hefur sýnt að með stuðningi í móðurmáli,
virðingu fyrir menningu allra og kennsluaðferðum sem
leitast við að þróa málþroska og vitsmunaþroska og við-
halda framvindu í námsgreinum, læsi og félagslegri að-
lögun má tryggja rétt tvítyngdra barna til náms til jafns
við önnur íslensk börn.
C )
Heimildir
Birna Ambjörnsdóttir. 1995. Analysis and Control in Second Language Literacy.
Erindi flutt á þingi The Association of American Applied Linguistics í Chicago í
mars.
Banks, J.A. 1988. Multiethnic Education. Boston: Allyn and Bacon.
Baialystok, E. 1992. Language Processing in Bilingual Children. Cambridge:
Cambridge University Press.
Cummins, J. 1989. Empowering Minority Students. Sacramento: California
Association for Bilingual Education. 1994. Knowledge, Power and Identity in
Teaching ESL. Education Second Language Children. Fred Genesee (Ritstj.)
Cambridge: Cambridge University Press.
Collier, V.P. 1989. How Long? A synthesis of research on academic achievement in
a second language. TESOL Quarterly, 23, 509-531).
Jón Gunnar Bernburg, Rannveig Þórisdóttir og Sigurlaug Hrund Svavarsdóttir. 1997.
Hvernig horfir íslenski grunnskólinn við ungmennum af erlendum uppruna? Ný
menntamál 2-3 tbl. 15. árg. (bls. 7-13).
Kristín Ósk Jónasdóttir og Unnur Erla Sveinbjörnsdóttir. 1997. Fjöldi tvítyngdra
barna í Reykjavík og réttindi þeirra. Reykjavík Kennaraháskóli íslands.
(Lokaritgerð til B.Ed. gráðu.)
Limited English Proficiency: A Growing and Costly Educational Challenge Facing
Many School Districts. Report of the Chairman, Committee on Labor and
Human.
Resources. Washington, D.C.: United States General Accounting Office. 1994.
Ramirez, J.D., S.D. Yuen og D.R: Ramsey. 1991. Executive summary. Final report:
Longitudinal study of structured English immersion strategy, early exit and late
exit transitional bilingual programs for language minority students. US
Department og Education. San Mateo: Aguirre International.
Short, D. 1991. How to Integrate Language and Content Instruction. Washington,
D.C. Center for Applied Linguistics.
Skutnabb-Kangas, T. 1988. Resource, ^Power and Autonomy through Discourse in
Conflict - A Finnish Migrant School Conflict in Sweden. I.T. Skutnabb-Kangas
og J. Cummins (Ritstj.) Minority Education: From Shame to Struggle. UK:
Multilingual Matters
Snow, C., H. Cancino, J. De Temple og S. Schley. 1992. Giving Formal Definitions:
A Linguistic or Metalinguistic Skill? Bialystok, 1992.
Thomas, W. and V.P. Collier. 1995. Promoting Academic Success for ESL Students:
Understanding Second Language Acquistion forSchool. New Jersey TESOL-BE.
Birna Arnbjörnsdóttir er deildarstjóri
Kennaradeildar í nýbúafræðslu við Notre Dame
College í New Hampshire, Bandaríkjunum.

KENNARA-
HÁSKÓLI
ÍSLANDS
✓
Málþing Rannsóknarstofnunar Kennaraháskóla Islands
22. ágúst 1998
Þróun og nýbreytni í skólum
Kynnt verba ýmis ný þróunar-, mats- og rannsóknarverkefni
sem varba starf í leikskólum og grunnskólum.
17