Ísland


Ísland - 03.05.1898, Blaðsíða 1

Ísland - 03.05.1898, Blaðsíða 1
II. ár, 2. ársfj. Reykjavík, 3. maí 1898. 18. tölublað. Lífsábyrgðarfjelagið STAIDABD, stofnað 1825, eitt hið elsta, etærsta og áreiðanlegasta á öllum Norðurlöndum, með XO£5 mi!j. króna í tryggingarfje. Árstekjur yfir 19 œiíj. króna. TJppbætur (boaus) fallnar á lífsábyrgðar- skýrteiai yfir 108 miij. kr. Ötborgað iífsábyrgðarfje frekar 806 milj. króna. Nýjar lífsabyrgðir 1895: 85 milj. kr. Tryggingar nú í gildi: 4:1Q milj. kr. Pægt í vlðskiftnm. Að!I-Ui:aboðsiuaður fyrir íslav.d: alþm. Jón Jakobsson, Landakoti. Reykjavík. Heimsins ódýrustu og vönduðustu ORuEL og FORTEPÍAI fást nieð vðrksm.verði beina leið frá Cornish & Co., Washington, New lersey, U. S. A. Orgel úr hnottrje með 5 oktövum, tvö- földu Mjóði (122 fjöðrum), 10 hljóðbreyt- ingum, 2 hnjespöðum, með vönduðum orgel- stól og skóla* kostar í umbúðum c. 133 krónur. Orgel úr hnottrje með sama hljóð- magni kostar hjá Brödrene Thorkildsen, Norga, minnst c. 300 k?., og enn þá meira hjá Petersen & Steenetrup. ÖII fullkomn- ariorgelog fortepíanó tiltölulega jafn-ódýr og öll með 25 ára ábyrgð. Fiutniagskostn- aður á orgeli tilKaupmannahafaai' c. 30 kr. Allir væntanlegir kaupandur eiga að snúa sjer til mín, sem sendi verðlista með mynduin o. s. frv. Jeg vil biðja alla þá, sem hafa feingið hljóðfæri írá Cornish & Co. að gesa svo vel að gefa mjer vottorð um, hvernig þau reynast. Eiakafulltrúi fjelagsins hjerálandi: Þorsteinn Arnljótsson, Sauðanesi. Minnisspjald. Landsbanhinn opinn dagl. kl. 11 árdegis til 2 siðdegis. — Bankastjóri við M. 117,-17,. - Annar gæslustjóri við kl. 12-1. Sbfnunarspðurinn opinn i barnaskólanum kl. 5—6 si9- degis 1. mánud. i hverjum mánuM. Landsbókasafnið: Lostarsalur opinn daglega frá kl. 12— 2 siðd.; á manud, mvkd. og Id. til iu. 3 sd. — Útl&u sömu daga. Fomgripaaafnið opið mvkd. og ld. kl. 11—12 ardegis. Baýarsjórnw-ixmáir 1. og 3 fintd. i mán., kl. 5 siðdegis. FátæUranefndar-íuniir 2. og 4. fmtd. 1 mán., kl. 5 siðd. Náttwrugripasafnið (1 GHasgow) opið hvern sunnudag kl. 2—3 siðdegis. Ókeypis lækning á spitalanum & þriðjud. og föstud. kl. 11—1. Ókeypis augnlækning á spitalanum 1. mánud. 1 manuði hverjum. Ókeypis tannlækning h,ja tannlækni V. Bernhöft (Hótel Alexandra) 1. og 3. mánudag i mánuði hverjum. Stór aðal- útsala. Frá í dag sel jeg undirskrifaður allar þær birgðir af ails konar Vefnaðarvöru sem jeg hef ósaldar, með niikið lækknðn verði. Sje keyft fyrir 5 krónur gefst 20 °/0 afsláttur, og meira, eins og um semur. Keykjavík, 26. apríi 1898. Holger Clausen. Þoka (í landsýr. við fsland (Austíirði) sumarið 1887). Dökkir, þykkir þoku-mekkir, þungir, gráir skýja-bólstrar, þjettur, grimmur, illur úði, ekki neitt, S9m líkist s61, viðbjóðslegur hafís-hroði, hryllilegur nepjukuldi — þetta er þín ástarkveðja, elskulaga fósturjörð. — Dökkir, þykkir þoku-mekkir — það er ekki nein bú kveðja, að hun sje þjer eiginlegri, að hun betui líkist þjer, þjer og öllum þínnm börnum, þessum göfga, fr6nska lýð. Hvernig or það, ljúfa landið, landið vort, sem skáldin kveða' um, sem þau heitast segjast unna, sem þau lofa, okkar skáld ? Veglans fj'öll og feikna-jöklar, fátt af blómum, eingir skógar, graBlaus holt og fua-flóar, freðnar eingjar, kalin tún. — Hverju er hjer lífi lifað? Lifir hjer einn tímans neisti? Hvað er talað? Hvað er unnið? Hvaða orð, sem vakið getur ? Hvaða verk, sem horfir afram? Hvað er obs til frægðar gert? Það er ekki neitt af neinu, neitt það orð né verk, sem dugar.— Gamalt kák og gamalt nöldur, gamlar kreddur — það er allt. — Heimurinn fer hart að vinna, heimsins þjóðum fleygir áfram. Þú ein höktir enn á eftir, elskulega fósturjörð. Ekkert nýtt til landsins leiðist, lífsmál heimsins þekkjast ekki. Dökkir, þykkir þoku-mekkir þekja, hjúpa, byrgja allt. Og ef suðreenn sölar-geisli svífur heim, að vekja fólkið, þa er allt af þokan fyrir, þykk og dökk og slökkur allt.— Þoka hvílir yfir Öllu, yfir bæði þjóð og landi, yfir hugsun, orðum, verkum, — óholl þoka, fúl og köld. K. Botnverpingar og íslendingar. Eins og flestum mun kunnugt, var aug- lýst á götuhornum í Eeykjavík seint í vetur að mönnum væri stranglega bannað að hafa nokkur mök við botnverpinga þá, er hingað kæmn; hefur sú auglýsing staf- að af banni því, sem amtmaður gaf út í fyrra og endurnýjaði í ár. Bann þetta mun vera byggt á þeirti ætlun, að sjúk- dómar ýmsir geti borist inn í landið ef íslendingar kæmu um borð í skip, sem eigi væru búin að aýna það skrifiega í landi, að allir væru heilbrigðir umborð. Sjeu hinir ensku skipstjórar búnir að sýna það, skilst mjer, að hverjum einum sje heímilt að koma umborð í skipin, eða er ekki svo? í fyrra voru þeir sem brutu lögin sýknsðir fyrir yfirrjetti, en voru samt dæmdir í sekt í hjeraði. Hver borgar þeim, sem urðu fyrir stór^ ekaða vegna hlýðni sinnar við lögin? Þeir sem voru svo djarfir að brjóta, þeir höfðu nóg fyrir sig að leggja, þótt greiddu þeir öektina. Ea þeir voru áður stimplaðir og brennimerklir, sem þeir, er væru kunn- ingjar þeiria manna, sem vanalega eru kallaðir hjer Iandsránsaioun og fleiri slík- um nðfnum, enþegar harðna fór, þá hefur á- lit aluienuings máske breyst og þeir em nú taldir í flokki þeirra er drífandi menn eru nefndir. Hinir aumingjarnir, sem vildu vera góðir og hlýðnir þegnar, þeir sáu það um seinan, að sú hlýðni aflaði þeim háðs hinna, og sömuleiðis er ekki fjarri því sanna þótt sagt sje að þeir hafi einnig borið sult og seyru úr bitum fyrir skyldu- rækni sína. Ekki einu sinni það var þeim látið í tje, að sektum þeim, sem botnverpingar voru sektarir í þeirra land- helgi, væri útbj^H meðal þeirra, sem ekki virðist neaia sanngjarnt. Þær runnu í landssjóð. Níi er þetta bann frá því í fyrra endurnýjað, og á að öllum líkindum að verða enn þá strangara en hitt. En eigum vjer eigi að athuga litið eitt hvað það hefur i fðr með sjer? Vjer játum allir, að botnverpingar eru hin mesta plága sem hugsast getur. En hjer er svo margt sem er öðruvísi en ætti að vera, og afleiðingarnar verða, að öllu ótliti, hallæri og dauði fyrir almenning, i það minnsta sunnanvert við Paxaflóa. Hjer munu víst þeir, sem álíta að allur sá niðurburður sem þílskipin fleygja út, sje að öllu ósaknæmur, og að hann sje svo dreyfður, að það sje eins og dropar í hafinu. Hvernig skyldi standa á því, að amerí- kanar, sem eru oss fremri að öllum iðn- aði og sem hafa miklu meiri útveg en vjer, skuli leggja þungar sektir við, ef nýju slori er fleygt útbyrðis? Þeir hafa stóra kassa á skipum sinum og þar í er allt slor lálið, og ekki fleygt út fyr en farið er að slá í það, því þá sekkur það ekki. Þessar reglur gilda fyrir þeirra fislcibanto, sem jeg veit að margir munu vita, að eru margfalt stætri en okkar mið eða fiskistöðvar hjer. Þetta gjöra þeir einmitt af þeirri ástæðu, að þeir eru full- kouilega sannfærðir um, að niðurburðnr er hið fyrsta til þess að fæla fiskinn bnrta. Niðurburðurinn úldnar, og af ódaun þeim, sem af því kemur, fælist fiskurinn á burt. Daglega sjá sjómenn hjer, að rjörgutu skipsförmum er fleygt í sjóinn af fiski þeim, sem botnverpingar hirða eigi, og þeir sem í landi eru vita að þetta á sjer stað. Botnverpingar sjá líka hvílíkan skaða þeir gjðra sjer sjálfum og eianig oss með þessu, en þeim er meinað að loaa Mg við þennar fisk á annan hátt, og oss er bann- að, að varna því að þessi niðutbarð- ur verði til tjóas fyrir oss með því að taka fiskinn frá þeim og flytja hann í land og — eiga hann sjálfir. Si farmur, sem fluttur er í land, stuðlar ekki til þess að skemma i sjónum, en getur satt margan svangaa þar. Samir munu segja: það er undarlegt að botnverpingar skuli fá fisk á þeim stöðum, þar sem við ekki verðum varir á vjelabeitu t. d. síld. Jeg hef spurt enska fiskimenn hver ástæðan gæti verið, og svarið hefur verið hjerumbil það samahjáöllum. Piskurinn er veikur af áti og hefur ekki lyst á neinu eftir að hann er búinn að gramsa í þvi nýja sem við höfum fleygt út, og einnig er annað, sem getur verið ástæðan; þó varpan sje eing- iun piögur og fari ijett yfir botninn, þar sem neðri teinninn er ekki annað enn keð- ja, (ekki búinn út eina og beitukráka, sem eumir ætla) fer hún þó nóg niður í sandinn til þess að ná upp maðki og mörgu sælgaeti sem fiskurinn er sólgin í. Einn þeirra manna, sem jeg talaði við um þetta, sagði: Borða þú eins mikið af steik og þú getur, og vittu hvort þú kærirþig mikið um annað verra fæði á eftir? Þetta var hans samlíking, þegar jeg spurði hann um, hver orsökin væri til þess að fiskurinn vildi ekki beituna eftir að búið væri að fara yfir einhvern stað með botnvörpu. Q-amaii maður ensknr, að nafni Cooper, sem margir hjer á landi munu þekkja, þar eð hann hefur siglt hing- að til lands og fiskað hjor í 28 ár, sagði mjer í fyrra, að almennt væri álitið að fiskurinn fitnaði þar sem trollað væri, og að fiskarar hjeldu að hann íehigi svo mikið æti af því er rótaðist upp og einnig &f því sem borið væri niður, meðan það væri nýtt, en að hann fældist það, þegar farið væri sð slá í það. Máske að þar af komi sú skoðun botnverpinga, að þeir muni geta haldið þeasn áfram í c: 5 ár, en þá muni sá koli, sam þeir geti notað verða búinn, en að fiskur muni þá ekki leingut gasga að þeiin stöðum, þar sem þeir hafa verið. Jeg vil að eins taka eitt dæmi, sem merkur maðar sagði mjer. Fyrir nokkr- um árum kom ákaflega mikil fiskiganga hjer á suðurkjálkanum, og þar eð fiskur- inn gekk upp í einskonar lón, þá varöll- um í hverfi því, aem lá þar að, skipað að bera allt sitt slor þar niður, og var ætl- unin bú, að mynda þar gott mið. En hvað skeði? þar hefur aldrei sjest kvikindi síð- an og eru nú liðin 7 ár frá því og hefur fisk-

x

Ísland

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Ísland
https://timarit.is/publication/30

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.