Alþýðublaðið - 03.10.1939, Blaðsíða 1

Alþýðublaðið - 03.10.1939, Blaðsíða 1
RITSTJ@RI: F. R. VALDEMARSSON UTGEFANDI: ALÞÝÐUFLOKKURINN XX. ÁRGANGUR i»RIÐJUDAGUR 3. OKT. 1939. 227. TÖLUBLAÐ Á eftlr dðnsku skipunum fjórum, daginn9 og „Vendla", sem i gær$ Frá fréttaritara Alþýðublaðsins. og p¥í ni KHÖFN í morgun. fj Ý2KU KAFBÁTARNIR, sem í meira en heila viku ^ hefir ekki tekizí að sökkva einu einasta ensku skipi, gera nú hverja árásina eftir aðra á flutningaskip hinna hlutlausu Norðurlandaþjóða, og er ekki annað sýnilegt, en að ætlun þýzku flotastjórnarinnar sé að stöðva með öllu sigiingar þeirra til Englands. Er skipunum ýmist sökkt eða þau hertekin og flutt til Þýzkalands, án nokkurs tillits íil þess, hvort þau hafa bannvöru innan borðs eða ekki. Á laugardaginn voru þannig f jögur dönsk skip, þar af þrjú með landbúnaðarafurðir til Englands, tekin og flutt til Þýzkalands, þar sem þau eru enn í haldi þrátt fyrir mótmæli dönsku stjórnarinnar, og því fimmta, „Vendia", sökkt fyrirvaralaust, þótt það hefði engan farm innan borðs. Og frá Stokkhólmi koma nú þær fréttir, að átta sænsk skip hafi í gær verið hertekin af þýzkum herskipum og flug- vélum, og það níunda, gufuskipið „Gun" frá Gautaborg, sem var á leið til Antwerpen, verið skotið í kaf af þýzkum kafbáti í Skagerak á sunnudaginn. Skipshöfninni var þó bjargað. 9f 6é sem ¥oru tekín á lauffar~ r9 ¥oru átta sænsk skip her~ 9 ¥ar sSkkt á sunnudaginn. Danska stjórnin hefir þegar mótmælt því harðlega í Berlín, að hin f jögur dönsku skip voru flutt til Þýzkalands á laugar- daginn og „Vendia" sökkt og skírskotað til þess, að Danmörk liafi samkvæmt hlutleysissamn- ingi sínum við Þýzkaland fulla héimild til þess að verzla við báða styrjaldaraðila. En í þýzk- um blöðum er því haldið fram, að ákvæði hlutleysissamnings- ins um þetta séu að engu orðin fýrir hafnbann Breta, Vegna þéss muni Þýzkaland nú stöðva alla matvælaflutninga til Eng- íands. 9« 6t sðklna, segir tfzka flota- stjóroin. Þá heldur þýzka flotastjórn- in því fram, aS danska gufu- skipið „Vendia", sem sökkt var af þýzkum kafbáti á laugardag- inn á leið til Englands, enda þótt það hefði engan farm inn- anborðs, hefði bæði gert tilraun til þess að flýja og ráðast á kafbátinn og að réttu lagi hefði' því átt að leiða skipshöfnina fyrir herrétt. Þeir sex menn af skipshöfn- inni, sem af komust, komu til Kaupmannahafnar á sunnu- dagskvöldið og hafa nú þver- neitað því fyrir sjórétti, að á- sakanir þýzku flotastjórnarinn- ar hafi við nokkuð að styðjast. Skipstjórinn fullyrðir, að „Vendia" hafi þegar í stað gefið merki og blásið í eimpípuna, til þess að gefa til kynna, að það hefði veitt stöðvunarmerki kaf- bátsins athygli, en það hefði engum togum skipt, að tundur- { skeytinu var skotið á skipið, en Frh. á 4. síðu. Forsætisráðherrar og utanríkismálaráðherrar Norðurlanda á hinum sameiginlega fundi í Kaup- mannahöfn á dögunum, þar sem lýst var yfir rétti Norðurlanda til að reka öll lögleg viðskipti við báða styrjaldaraðila. Frá vinstri til hægri: Munch utanríkismálaráðherra Dana, Cajander forsætis- ráðherra Finna, á bak við hann Sandler utanríkismálaráðherra Svía, þá Koht utanríkismálaráð- herra Norðmanna, Erkko utanríkismálaráðherra Finna, Nygaardsvold forsætisráðherra Norð- manna, Stauning forsætisráðherra Dana og Per Albin Hansson forsætisráðherra Svía. Fulltrúar sjómanna svara bréfi eimskipafélaganna. —,------------*-------:--------: Uanir hafia pegar samið um á- hætfuþéknun ©g striostryggingu á sigiingum tii Amerfku. Twi stærstn þýzku féru burtu ljéslaus. -»—;--------• nMmmu #g 9,Liiheek(6 iæildust út úr höfninni kl. 9,30 í gærkveldi 'Y VÖ STÆRSTU þýzku •*¦ vöruflutningaskipin, „Liibeck" og „Ham", sem hér hafa legið síðan í byrj- un' ófriðarins, fóru héðan í gærkveldi kl. tæplega 10. Fóru þau með mikilli leynd úí úr höfninni og voru Ijóslaus. Eins og kunnugt er, hafði „Ham" allmikið af kolum, er það kom hingað, en „Liibeck" ekki, en hinsvegar tók „Lti- beck" fyrir nokkru síðan kol úr Frk. i 4. sf*ö. E IMSKIPAFÉLÖGIN hafa sent Alþýðublað- inu bréf um sjónarmið þeirra í deilunni við sjó- mannafélögin um áhættu- þóknun sjómanna og trygg- ingar. Reyndi sáttasemjari í gær að koma á samkomulagi, en það hefir enn ekki tekist. I bréfi Eimskipafélaganna segir meöail annars: „Hi'hSi 9. f. m, var fyrir milli- göngu atvinntumálaráðherra gerð- ur brábabirgíiasaimningur milli aðilja um pað, að skipaeigendur sikyldu kaupa stríðstryggingu fyr- ir skipshafndrnar eigi lægri en par, sem hún er leegst á Nor&ur- löndum. Ennfremur skuldbundu skipa- eigendur sig til þess að hækka kaup skipshafna á siglingum um stríðshættusvæði. Skyldi stríðs- áhættupóknun þessi vera „eigi lægri en hún er í því Norður- landanna, þar s»m hún er Iægst." Síðain hefir v«rið l«itað upplýs- inga um héraðlútandi samninga á Norðurlöndum. Að því er stríðstrygginguna snertir, virðast báðir aðiljar líta svo á, að ekki sé urant, eins og nú stendur, án aðstoðar ríkis- stjörnarinnar að binda enda á þaíS mál, fneðal annars með til- liti til útlends gjaldeyris til ið- gjaldagreiðslu erlendis. En um kauphækkunma vegna siglinga á stríðsáhættusvæðum hafa aðiljar í-eynt samninga und- anfarna daga, og nú að síðustu með milligöngu sáttasemjara rík- isins. En samikomulag hefir ekki náðst. Aðalágreiningsatriðið er það, hvort greiða skuli stríðsáhætta- þókn'un í Ameríkufer'ðunum. Ekki er vitað, að samkvæmt gildandi samningum á Norðurlöndum sé greidd áhættupóknun í slíkum siglingum, nema í Noregi, þar sem bongað er 100% kauphækk- tun í siglingum milli Noregs og Amerífeu. Skipaeigendur hafa boðið að gera um stríðsáhættu- þiófcnunina sams konar samning, sem núgildir eða síðar kemst á hér að lútandi í Danmörku. Bn, pessu boði hafa umboðs- menn skipshafna neitað. Skipaeígendui" líta svo á, aö meðan ekkert Norðurlandanna, nema Noregur, hefir ákveðið striðsáhættusvæði milli íslands og Ameriku, þá yrði kauphækkun fyrir s^lingar á pessari leið ekki talin kaupuppbót vegna striðs- hættu, heldur venjuleg launa- hækkun." Vlðtai við Sigurlön L Eins og kunwugt er, eiga öll félöjg sjómanna í deilu við út- Frh. á 4. síðu. kipverjarnir á eklBférssíbl&B snarbátana. Kafbáturinii hefur að Hkind- uhi óttast árás skípsins. ALÞÝÐUBLAÐIÐ hefir nú fengið staðfestingu á þeirri fregn, sem drepið var á hér í blaðinu í gær, að skipverj- ar á flutningaskipinu „Heklu" hefðu farið í björgunarbátana, þegar þýzkur kafbátur* stöðvaði skipið í Norðursjónum. En þessu rieitaði skrifstofa Faaberg & Jakobsson í viðtali við blaðið ígær. Þegar Hekla var stöðvuð, var hún á leið til Englands, en 3 önnur skip, sem þarna voru — voru á austur leið. Þegar kafbáturinn skaut fyrsta skotinu framan við Heklu, var skipið með háan damp uppi. Þeir héldu því á- leiðis til kafbátsins, en þá var skotið öðru skoti. Stöðvaðist skipið þá og skipverjar fóru í bátana, en í því hvarf kafbát- urinn — og er talið, að hann hafi haldið, að skipið myndi ætla að sigla á hann. Skip- verjar voru í bátunum góða stund, en fóru svo um borð í skipið aftur og biðu í klukku- tíma, en héldu svo áfram, án þess að fleira bæri við. Sildarverksmið]an Akranesi hef ir starf ~ að i t¥ö ár. SILDARVERKSMIÐJAN á Akranesi hefir nú verið starfrækt í tvö ár. Hefir paö verið reynslutímabil, sem hún hefir staðizt með ágætum, og var vierksmiðjan afhent síldar- verksmiðjustjórninni á Akranesi síðast liðinn laugardag, og var í því tilefni bankastjórum, for- manni Fiskimálanefndar, forseta Fisikifélagsins, morgum útgerðar- mönnum og fleirum bo'ðið að skoða verksmiðjiuna. öll vinnuafköst verksmiðjiunn- ar hafa farið langt fram úr því, sem' áætlað var, og getur hún unnið úr 8 þúsund málum síldar á sólarhring. Auk þess getur verksmiðjan um þorskveiðitímann unnið úr 25 þús. lítrum af lifur og 9 tonnum af beinum. Er þetta eina si'ldarverksmiðjan hór á Suðurlandi, og leggja flastir bátar, sem reknetaveiðar Frh. á 4. síðu. ¥111 Mussolini ekkert lengnr ¥ið Hitler eign? €iano greifi fér heim til Réma" borgar strax aftur i morgun. LONDON í morgun. FÚ. GIANO GREIFI lagði af stað frá Berlín áleiðis til Rómaborgar í morgun. Áður en hann lagði af stað ræddi hann skamma stund við von Ribben- trop. Frá Kaupmannahöfn er sím- að, að þar sé litið svo á, að skýringin á hinni snöggu brott- för Ciano greifa sé sú, að hann hafi neitað að verða við þeim tilmælum nazista, að stuðla að Frh. á 4- »^U,

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.