Morgunblaðið - 22.07.1979, Side 26

Morgunblaðið - 22.07.1979, Side 26
26 MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 22. JÚLÍ1979 1 Umsjón: SIGRÚN DAVÍÐSDÓTTIR Sýrður rjómi er einkar bragð- góður og tii margra hluta nyt- samlegur. Sýrður rjómi hefur lengi verið sérstaklega vinsæll í Frakklandi, en þar er hann yfirleitt miklu feitari en okkar rjómi. Annars hefur sýrður rjómi væntanlega verið notaður alls staðar þar sem rjómi var til því auðvitað var hann ekki alltaf nýr frekar en mjólkin. Sýrðar mjólkurafurðir geymast betur en nýjar, rétt eins og reykt kjöt eða saltað geymis betur en nýtt. Sýring var því geymsluaðferð. Þó við þurfum ekki lengur að sýra mjólk eða rjóma til geymslu vill enginn án þessa vera. Eg nefndi að sýrður r jómi væri til margra hluta nytsam- legur og hér á eftir koma nokkrar ábendingar og uppástungur. Góða skemmtun! Ostur úr sýrðum rjóma Allur ostur er búinn til úr mjólk, sem fyrst er sýrð og síðan síuð. Síðan er osturinn ýmist borðaður nýr, eða fergður og látinn geymast. Geymslan ræður síðan miklu um, hvernig ostur- inn verður. Það er nokkuð vandasamt að geyma osta, en það er enginn vandi að búa til ost til að borða nýjan. Víða erlendis eru til ljómandi rjóma- ostar, sem eru kryddaðir á ýms- an hátt, t.d. með grænum jurt- um, kúmeni eða jafnvel rúsínum. Þekktur franskur jurtaostur er t.d. Boursin. Ókryddaður osta- massinn er einnig gjarnan notaður í kökur, þá ásamteggjum SÝRÐUR RJÓMI og sykri. Einkum eru Svíar og Austur-Evrópuþjóðir þekktar fyrir ljómandi ostakökur. En við ætlum að huga að kryddostinum ídag. 2 dósir sýrður rjómi 2 msk fínsaxaður graslaukur 2 msk fínsöxuð steinselja 'A—1 hvítlauksrif svolítið salt og pipar eftir smekk 1. Hellið sýrða rjómanum í pappírskaffipoka eða vandlega undna, tandurhreina lérefts- tusku og látið hann standa í ‘/2 —1 sólarhring, eða þar til hann er orðinn vel þurr og loðir saman. Blandið fínsöxuðu kryddinu og lauknum saman við saltið og piprið eftir smekk. Þar með er osturinn í raun tilbúinn, en hann batnar ef hann fær að standa og jafna sig í nokkra klst. eða 1 sólarhring í kæliskápnum. Ef þið viljið hafa ostinn feit- ari, svona til hátíðabrigða, getið þið sett um 50—100 gr af mjúku smjöri saman við hann. Ostur II Kerfill er geysi góð kryddjurt og hefur svo þann góða kost að hún sprettur vel hér. Auk þess er spánskur kerfill hér í mörgum görðum, og hann er einnig mjög góður í mat, bæði blöðin, fræin, og svo þurrkaðir stönglarnir. Hann má einnig nota í svona kryddost. 2 dósir sýrður rjómi 2 msk fínsaxaður graslaukur 3 msk fínsaxaður kerfill, þ.e. blöðin 1 tsk sítrónusafi salt og pipar eftir smekk 1. Farið að með rjómann eins og lýst er hér að ofan. Blandið kryddi í sítrónusafa saman við ostinn. Saltið og piprið eftir smekk. Smjörviðbót gerir sama gagn í þessum osti og hinum fyrri. Sósa úr sýrðum rjóma (Handa fjórum) Sósur úr sýrðum rjóma eru ljómandi góðar, bæði út á salöt, með fiski, bæði heitum og köld- um og svo kjöti. Ég legg það ekki að líku, hvað mér finnast sósur úr sýrðum rjóma betri og lyst- ugri en sósur úr majonesi, eða olíusósu. Sósan hér á eftir er fljótleg og sumarleg og hentar reyndar ágætlega með glóðar- steiktu lambakjöti. Nú er rétti tíminn til að grilla úti, og maður þarf ekki að fara upp í sveit til þess. Sósan er auk þess góð með fiski, og svo grænu salati, þó þá þurfi aðeins um helminginn á eitt vænt salathöfuð. 1 dós sýrður rjómi 2 vænir tómatar 'A knippi steinselj 1—4 dropar af Tabasco, eða annarri piparsósu, eftir því hvað þið viljið hafa sósuna sterka salt og pipar eftir smekk 1. Bezt er að afhýða tómatana. Það er gert með því að láta þá augnablik í sjóðandi vatn, svona 5 sek. og síðan undir kalda kranann. Þá er auðvelt að fletta hýðinu af. Skerið tómatana í litla bita og stappið þá. Blandið þeim saman við sýrða rjómann, ásamt fínsaxaðri steinseljunni, Tabasco, pipar og salti og þar með er sósan tilbúin. Gúrkusalat (Handa fjórum) Þetta salat er ljómandi gott með glóðarsteiktu lambakjöti, auk þess með fiski eða sem lítill réttur á eigin spýtur. Balkan- þjóðir, t.d. Búlgarar, eru þekktir fyrir að nota mikið jógúrt og dilli í mat sinn, og þaðan er hugmyndin að þessum rétti komin. Við höum því miður ekki óbragðbætt jógúrt, en hér getum við gripið til sýrða rjómans. GUæuaC , 'reí-vA'rMe , 6-*Aí- UAUtuC. 06- i^iuk. n'is'vifc. Á Uu i-| Aíj ©, íen /tTi-'i A-ö , e** , /t-ruo,e AG ua~T>4 6 í&t 2 gúrkur 1 dós sýrður rjómi 1 knippi dill salt og pipar eftir smekk 1. Þvoið gúrkurnar vel eða afhýðið þær, ef þið viljið. Hýðið gefur reyndar gott bragð. Skerið þær í þunnar sneiðar, saxið dillið og blandið öllu saman., Saltið og piprið. Þetta salat( er bezt vel kælt. Sigurður Bergs- son bakarameist- ari — S jötugur Sunnudaginn 22. júlí verður Sigurður Bergsson bakarameistari 70 ára. Vegna þessara tímamóta á ævi hans, vakna hjá mér hugleiðingar um samstarf okkar að félagsmál- um bakarastéttarinnar á Islandi um 38 ára skeið. Það hófst strax eftir að hann fluttist hingað til Reykjavíkur frá Akureyri 1941. Þá hóf hann hér sjálfstæðan atvinnu- rekstur í bakaraiðn og ári síðar tók hann við rekstri Bernhöfts- bakarís á Bergstaðastræti 14, sem hann seinna gerðist svo eigandi að. Mér er efst í huga þegar við Sigurður ásamt Jóni Símonarsyni mynduðum stjórn Bakarameist- arafélags Reykjavíkur, og gerðum okkar starfsáætlanir. Þá kynntist eg honum mjög náið, mannkostum hans og hvað hann stóð okkur bökurum hér mikið framar að fjölhæfni og menntun iðnaðar- lega, enda hafði hann verið 5 ár við nám úti í hinum stóra heimi. Sigurður Bergsson hóf sín fyrstu störf í bakaríi í Hafnarfirði — en þar var hann fæddur — við snúninga og plötuhreinsun, en án þess að hafa bakaranám í huga, heldur miklu fremur til að hafa eitthvað fyrir stafni, sem greiðsla kæmi fyrir. En það fór nú svo samt. Ef til vill hefur það ein- hverju ráðið um, að 10 árum eldri bróðir hans var orðinn bakaram. í Vestmannaeyjum. Um fermingar- aldur fór hann til Vestmannaeyja og gerðist nemandi hjá bróður sínum og lauk þar námi. Tók sveinspróf 6. júní 1928, þá rétt að verða 19 ára. A næsta ári fór hann til framhaldsnáms í Danmörku og Þýskalandi og eins og fyrr getur kom hann ekki heim aftur fyrr en að 5 árum liðnum. Gerðist þá forstjóri brauðgerðar Kaupfélags Eyfirðinga á Akureyri þar til hann fluttist hingað. í Bernhöftsbakaríi á Bergstaða- stræti 14 hefur hann starfað síðan. Haldið uppi heiðri og sóma þess fyrirtækis með miklum ágæt- um. Sigurður er einmitt þeim kostum búinn, að vilja ekki láta neitt frá sér fara nema það sé gott, fallegt og vandað. Þessvegna er hann líka mjög vandlátur með þá efnisvöru, sem hann þarf að nota. Hann sættir sig ekki við neitt meðalleg í þeim efnum, þó það kunni að vera ódýrara í bili. Nei, aðeins það besta fáanlega þó það sé dýrara. Jafnvel það dýrasta getur verið það ódýrasta í þessum efnum sem öðrum segir hann. Alla tíð hefur Sigurður starfað meira eða minna að framfara- og félagsmálum bakarastéttarinnar hér á landi, enda hafa honum verið falin mörg trúnaðarstörf. Hann var í stjórn Bakarameist- arafélags Reykjavíkur þegar ljómi þess félags var mestur, stjórn Innkaupasamb. bakarameistara, formaður prófnefndar í bakara- iðn, einn aðal hvatamaður að stofnun verknámsskólans fyrir bakaranema og í fjölda nefnda. Og síðast en ekki sízt vil eg geta þess, að Sigurður var fyrsti formaður Landssambands bakarameistara, sem stofnað var árið 1958, og hann losnaði ekki úr því embætti fyrr en eftir 12 ár, með því skilyrði þó, að vera í varastjórn. Þessar hugleiðingar mínar, sem eg hef rifjað hér upp í tilefni af 70 ára afmæli Sigurðar Bergssonar, eru meðal annars til þess að færa sönnur á það, að hann hefur margt gert fyrir íslenzku bakara- stéttina á ævi sinni, sem hún hefur fulla ástæðu til að vera þakklát fyrir. Hvað mig persónu- lega snertir þá á eg honum margt að þakka svo sem samstarfið og vináttu hans við mig og heimili mitt, þessvegna sendum við hjónin líka okkar innilegustu hamingju- óskir vegna þessa afmælis. Og vegna sföðu minnar í sam- tökum bakarameistara, tel eg mig geta leyft mér að tilkynna, að bakarastéttin hér á landi er inni- lega þakklát Sigúrði Bergssyni fyrir störf hans í hennar þágu, forystu og fræðslu sem hann hefur oft veitt þeim, sem til hans hafa leitað. Enda var honum sýndur nokkur þakklætisvottur á síðast- liðnu ári er hann var sæmdur gullmerki stéttarinnar í tilefni af 20 ára afmæli Landssambands bakarameistara. Og í dag er stétt- in öll samhuga um að óska honum og fjölskyldu hans til hamingju og guðs blessunar um ókomna tíð. Gísli ólafsson TJALDSTÆÐIN í Tungudal við ísafjörð hafa enn sem komið er ekki verið ýkja mikið notuð í sumar, þar sem veðurfarið vestra hefur ekki laðað til sín ferðamenn, fremur en kannski annars staðar á landinu. Tjaldstæði þetta er 3 km frá bænum og er þar ágæt snyrtiaðstaða.

x

Morgunblaðið

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.