Árbók Hins íslenzka fornleifafélags

Árgangur

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1937, Síða 7

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags - 01.01.1937, Síða 7
11 Jalangursgerðinni (Jan Petersen, 57. mynd) ; en allar aðrar spor- öskjulagaðar nælur eru af sömu gerð og sýnd er með 652. og 654. mynd í bók 0. Ryghs, Norske Oldsager, enda er sú gerð einnig hin allra-algengasta í Noregi á 10. öldinni. Þótt svo megi virðast sem menning sú, er vjer sjáum af íslenzku fornleifunum yfirleitt, eins og í skrautgripum og búningssiðum, sje náskyld menningunni í Noregi á sama tíma, hefur hún samt frá- brugðin, ákveðin sjereinkenni, sem koma fram bæði vegna sjálf- stæðra sambanda og viðskifta fslendinga við aðrar framandi þjóðir og lönd, og jafnframt vegna þess, að nýjar, íslenzkar gerðir af grip- um koma fram þegar á fyrstu öldinni eftir að land hafði verið numið. Ef vjer lítum á forngripi, sem fluttir hafa verið frá framandi lönd- um til íslands og fundizt hafa þar, þá er það, frá norsku sjónarmiði, eftirtektaverðast og kynlegast, að vjer verðum, svo að segja engra þeirra hluta varir, er bera það með sjer, að þeir hafi komið frá fr- landi. Slíltir hlutir finnast nefnilega mjög oft í Noregi. Það er hægt að finna eðlilega skýring á því, hvers vegna vjer finnum eltki á ís- landi neina af hinum einkennilegu, írsku skrautgripum úr gylltu bronzi; það var nefnilega hætt við að nota þá í Noregi einnig allt frá byrjun 10. aldar. Af þess konar gripum finnum vjer að eins einn á íslandi, bronziprjón með skreyttum haus, og er auga í gegn- um hann, en hringur hefur leikið í auganu; má sjá á skrautverkinu, að það er efalaust írskt, sjá 1. m. á 1. myndabl. En það er mjög kynlegt, að ekki skuli sjást á íslandi einn einasti írskur bronziketill eða drykkjarhorn, sem fundizt hafa oft og einart í Noregi, einnig frá 10. öld. Að því er virðist, hafa þessi áhöld ekki flutzt til íslands. Eini gripurinn, sem ætti, ef til vili, að geta um í þessu sambandi, er vogarskál úr bronzi í Kornsár-fundinum, sú er nefnd var hjer áður.(i) Nokkrir aðrir hlutir bera samt vitni um viðskifti við vestrænar víkingabyggðir. í því sambandi eru einkum áberandi hringprjónar, sem tilheyrt hafa búningi manna, líklega helzt skozk-keltneskir að gerð, enda algengir í víkingagröfum í skozkum landshlutum, en aftur á móti mjög sjaldgæfir í Noregi. 1 safninu í Reykjavík eru sjö eintök og eru sum með fallegu skrautverki á hausnum og hringn- um, og upp frá oddinum á próninum, sbr. 2. og 3. m. á I. myndbl. Þessir prjónar beina huganum helzt að viðskiftasambandi við Suðureyjar og Vestur-Skotland. I sömu átt bendir armbaugur sá úr gagati, er getið var áður, sjá 4. m. á I. myndbl., þar eð skraut- gripir úr þessu efni (af norðurbi'ezkum uppruna) hafa oft fundizt 1 norskum víkingagröfum á Skotlandi, og fáeinir raunar einnig vest- .anfjalls í Noregi.
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144
Síða 145
Síða 146
Síða 147
Síða 148
Síða 149
Síða 150
Síða 151
Síða 152
Síða 153
Síða 154
Síða 155
Síða 156
Síða 157
Síða 158
Síða 159
Síða 160
Síða 161
Síða 162
Síða 163
Síða 164
Síða 165
Síða 166
Síða 167
Síða 168
Síða 169
Síða 170
Síða 171
Síða 172
Síða 173
Síða 174
Síða 175
Síða 176
Síða 177
Síða 178
Síða 179
Síða 180
Síða 181
Síða 182
Síða 183
Síða 184
Síða 185
Síða 186
Síða 187
Síða 188
Síða 189
Síða 190
Síða 191
Síða 192
Síða 193
Síða 194
Síða 195
Síða 196
Síða 197
Síða 198
Síða 199
Síða 200
Síða 201
Síða 202
Síða 203
Síða 204
Síða 205
Síða 206
Síða 207
Síða 208
Síða 209

x

Árbók Hins íslenzka fornleifafélags

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Árbók Hins íslenzka fornleifafélags
https://timarit.is/publication/97

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.