Íslenskt mál og almenn málfræði - 01.01.1986, Qupperneq 195

Íslenskt mál og almenn málfræði - 01.01.1986, Qupperneq 195
Ritdómar 193 finnur skýringuna ‘gjörvi sem er á einni eða fáeinum samrásum’. Samrás er svo ‘raf- eindarás þar sem fjölda samtengdra smára, rökrása og annarra hálfleiðarabúta er komið fyrir á yfirborði örsmárrar kísilflögu'. Undir rökrás er svo vísað á rökaðgerð, en það orð hefur þrjár mismunandi skilgreiningar; en undir kísilflaga stendur aðeins ‘þunn kísilflís sem samrásir eru settar á’, þannig að þar er komið á enda. En hvað finnum við ef við flettum upp á gjörva einum saman? Það er ‘búnaður sem túlkar og innir skipanir'. Að inna er svo að ‘gera það sem felst í skipun eða forriti'; forriler ‘runa skipana sem tölva getur unnið eftir’; og skipun er ‘beiðni um að aðgerð sé framkvæmd eða tiltekið forrit innt'. Er maður nú einhverju nær? Ég er ekki viss um að þetta segi ófróðum manni í tölvukaupahugleiðingum mikið. Hér kemur ekki fram hvaða lykilhlutverki örgjörv- inn gegnir í tölvunni, sem hlýtur að vera það mikilvægasta frá sjónarmiði almennings — sérfræðingunum dugar að vita að örgjörvi er þýðing á ‘microprocessor’. Annað orð sem almenpingur rekst oft á (t. d. í ekki fræðilegra riti en Símaskránni) er mótald; hvað finna menn ef þeir fletta því upp í Tölvuorðasafninu? Þar stendur: „Búnaður sem mótar og afmótar merki. Eitt af hlutverkum mótalds er að gera kleift að senda stafrœn gögn um gagnarás sem ætluð er fyrir flaumrœn gögn. [...]“ Þarna er vísað í sex önnur hugtök (móta, afmóta, merki, stafrœn gögn, gagnarás, flaumrœn gögn). Undir þeim flestum er svo vísað í enn önnur; en það er sama hvern- ig flett er áfram, aldrei kemur fram það sem snýr oftast að almenningi. Þá gefst betur að fletta upp í orðasafni Tölvufræðslunnar (þá þarf reyndar að fletta upp á módem, því að nýyrðið mótald er þar ekki að finna); þar segir: „Tæki sem tengir tölvu við símalínu. Boð geta farið til eða frá tölvunni gegnum módem.“ Þetta er einmitt það sem almenningur þarf að vita, held ég. Setjum okkur svo í spor manns sem sest niður við PC-tölvu í fyrsta skipti. Senni- lega hefur hann einhvern tíma komið nálægt ritvél, en á lyklaborðinu fyrir framan sig sér hann ýmsa lykla sem hann þekkir ekki þaðan; t. d. Esc, Ctrl, Alt. Það er ekki ótrúlegt að hann vilji fá að vita eitthvað um hvað þeir geri. Hann flettir þá upp á nöfnum þeirra í ensk-íslenska hlutanum. Ef aðeins er leitað að orðinu Esc eins og það kemur fyrir finnst það vissulega, og er þýtt sem ‘lausnarstafur’. Sá ófróði flettir þá upp í aðalhluta bókarinnar og finnur þessa skýringu: „Kótaskiptastafur sem einn sér eða sem fyrsti stafur í lausnarrunu sýnir að túlka á þá stafi sem á eftir koma sam- kvæmt annarri kótunarreglu en stafina næst á undan.“ Það er ólíklegt að þetta segi byrjandanum mikið; en kannski flettir hann aftur upp í enska hlutanum og finnur þar escape key, sem virðist fýsilegur kostur. Þar er vísað á lausnarhnapp, sem er skýrt svo: „Hnappur sem sendir lausnarstaf sem er túlkaður á mismunandi vegu eftir forritum eða kerfum. Lausnarstafur getur einnig verið upp- haf lausnarrunu. Hver lausnarruna stendur fyrir tiltekna aðgerð.“ Ég veit ekki hve mikið gagn byrjandinn hefði af þessu. Hér í seinna dæminu kemur að vísu fram mikilsvert atriði; að þessi lykill gegnir mismunandi hlutverkum eftir kerfum. Gjarna hefði þó mátt nefna að í mjög mörgum tilvikum er hann notaður til þess að „bakka“ út úr einhverri aðgerð, kalla fram aðalvalmynd eða þ. u. 1. (Hér má nefna að í fyrri útgáfu Tölvuorðasafns var talað um hleypihnapp og hleypistaf; hvor- ugt þeirra orða er að finna í nýj u útgáfunni, og engin skýring gefin á fráfalli þeirra.)
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64
Qupperneq 65
Qupperneq 66
Qupperneq 67
Qupperneq 68
Qupperneq 69
Qupperneq 70
Qupperneq 71
Qupperneq 72
Qupperneq 73
Qupperneq 74
Qupperneq 75
Qupperneq 76
Qupperneq 77
Qupperneq 78
Qupperneq 79
Qupperneq 80
Qupperneq 81
Qupperneq 82
Qupperneq 83
Qupperneq 84
Qupperneq 85
Qupperneq 86
Qupperneq 87
Qupperneq 88
Qupperneq 89
Qupperneq 90
Qupperneq 91
Qupperneq 92
Qupperneq 93
Qupperneq 94
Qupperneq 95
Qupperneq 96
Qupperneq 97
Qupperneq 98
Qupperneq 99
Qupperneq 100
Qupperneq 101
Qupperneq 102
Qupperneq 103
Qupperneq 104
Qupperneq 105
Qupperneq 106
Qupperneq 107
Qupperneq 108
Qupperneq 109
Qupperneq 110
Qupperneq 111
Qupperneq 112
Qupperneq 113
Qupperneq 114
Qupperneq 115
Qupperneq 116
Qupperneq 117
Qupperneq 118
Qupperneq 119
Qupperneq 120
Qupperneq 121
Qupperneq 122
Qupperneq 123
Qupperneq 124
Qupperneq 125
Qupperneq 126
Qupperneq 127
Qupperneq 128
Qupperneq 129
Qupperneq 130
Qupperneq 131
Qupperneq 132
Qupperneq 133
Qupperneq 134
Qupperneq 135
Qupperneq 136
Qupperneq 137
Qupperneq 138
Qupperneq 139
Qupperneq 140
Qupperneq 141
Qupperneq 142
Qupperneq 143
Qupperneq 144
Qupperneq 145
Qupperneq 146
Qupperneq 147
Qupperneq 148
Qupperneq 149
Qupperneq 150
Qupperneq 151
Qupperneq 152
Qupperneq 153
Qupperneq 154
Qupperneq 155
Qupperneq 156
Qupperneq 157
Qupperneq 158
Qupperneq 159
Qupperneq 160
Qupperneq 161
Qupperneq 162
Qupperneq 163
Qupperneq 164
Qupperneq 165
Qupperneq 166
Qupperneq 167
Qupperneq 168
Qupperneq 169
Qupperneq 170
Qupperneq 171
Qupperneq 172
Qupperneq 173
Qupperneq 174
Qupperneq 175
Qupperneq 176
Qupperneq 177
Qupperneq 178
Qupperneq 179
Qupperneq 180
Qupperneq 181
Qupperneq 182
Qupperneq 183
Qupperneq 184
Qupperneq 185
Qupperneq 186
Qupperneq 187
Qupperneq 188
Qupperneq 189
Qupperneq 190
Qupperneq 191
Qupperneq 192
Qupperneq 193
Qupperneq 194
Qupperneq 195
Qupperneq 196
Qupperneq 197
Qupperneq 198
Qupperneq 199
Qupperneq 200
Qupperneq 201
Qupperneq 202
Qupperneq 203
Qupperneq 204
Qupperneq 205
Qupperneq 206
Qupperneq 207
Qupperneq 208
Qupperneq 209
Qupperneq 210
Qupperneq 211
Qupperneq 212
Qupperneq 213
Qupperneq 214
Qupperneq 215
Qupperneq 216
Qupperneq 217
Qupperneq 218
Qupperneq 219
Qupperneq 220
Qupperneq 221
Qupperneq 222
Qupperneq 223
Qupperneq 224
Qupperneq 225
Qupperneq 226
Qupperneq 227
Qupperneq 228
Qupperneq 229
Qupperneq 230
Qupperneq 231
Qupperneq 232
Qupperneq 233
Qupperneq 234
Qupperneq 235
Qupperneq 236

x

Íslenskt mál og almenn málfræði

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Íslenskt mál og almenn málfræði
https://timarit.is/publication/832

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.