Archaeologia Islandica - 01.01.2004, Síða 59

Archaeologia Islandica - 01.01.2004, Síða 59
Some Notes on Earthworks and Dykes in Iceland and in the North Atlantic 'great chains' - or the 'infield complexes', as one could call them. The farms locat- ed within one such dyke system have obvious similarities with the 'large com- plex settlements' known from Iceland and Greenland, (see Vésteinsson, McGovem & Keller 2002). More often than not, the later parish churches are located inside these complexes. As for place names, it seems that the majority of names indicating rather late farm divi- sions (i.e. names ending in bo-, -hus-, gard-, tun- etc.) are found within the complexes. In Áseral, a mountain valley in the interior of Vest-Agder county, the farms Underberg, Ábo, Gard, Austrhus and Ásland are located in the vicinity of the parish church. A common hill dyke surrounded all these farms. In Lista, also in Vest-Agder, this was the case with the farms Huseby, Lunde, Torp and Hauge, plus a number of lesser settlements. Some of these names suggest a rather late farm division. But how late? In one case do we get more substantial information regarding when one such complex was partitioned. A raised stone still standing in the dyke dividing Lunde from Huseby has a runic inscription stating that 'her skipter morkunne', i.e. 'here is the bound- ary between the farms'. The inscription is dated to the early 12th century. Provided that the mnic stone is as old as the dyke itself, this might indicate that the com- plex settlements were broken up in the Early Middle Ages (cf. Stylegar 2001). Social and economic background The Norwegian legal historian Absalon Taranger thought it likely that the origi- nal hill dykes fenced oflf whole hamlets ('grender'), even if a 'grend' was com- prised of several farms (Taranger 1907:272). In a similar vein, J. Store Clouston argued that many Orkney town- ships, judging from their great size and the written recordings conceming them, had never been single farms at all, but always considerably greater areas (Clouston 1932:347f.). But what kind of social and economic organisation can account for these complexes? After all, the hill dykes circumscribing one such complex must (for obvious reasons, i.e. the practical needs of animal husbandry) have been constructed in one, great oper- ation (cf. Ronneseth 2001). It is clear that not only was a great deal of planning involved in this operation, but also - probably - a great deal of force, or the threat of force. Farms lying within the 'infield com- plexes' in Rogaland and Vest-Agder have yielded some of the most important Late Iron Age and Viking Age archaeological finds in SW Norway. This, together with the characteristic features discussed ear- lier (dominance of 'young' name types, location of parish churches etc.) and the degree of cooperation necessary for the homelands-commons system to function within such 'great chains' of hill dykes, suggest that the W Norwegian 'infield complexes' are in fact large complex set- tlements that might have been organised on an estate basis, probably with a num- ber of dependant settlements. The break- ing up of these estate complexes could in fact, then, be related not only to the establishment of individual tax farms, but 57
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124
Síða 125
Síða 126
Síða 127
Síða 128
Síða 129
Síða 130
Síða 131
Síða 132
Síða 133
Síða 134
Síða 135
Síða 136
Síða 137
Síða 138
Síða 139
Síða 140
Síða 141
Síða 142
Síða 143
Síða 144
Síða 145
Síða 146
Síða 147
Síða 148

x

Archaeologia Islandica

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Archaeologia Islandica
https://timarit.is/publication/1160

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.