Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 27. MARZ 1982
15
Yfirlitssýning á verkum
Ragnheiðar Jónsdóttur Ream
liU'JiMim
Valtýr Pétursson
Eins og stendur er haldin yfir-
litssýning á verkum Ragnheiðar
Jónsdóttur Ream. Þetta er
veigamikil sýning og spannar yf-
ir þau ár er hún stundaöi list-
grein sína. Þarna eru byrjenda-
verk og einnig það er hún vann
rétt fyrir hið sviplega fráfall á
besta aldri og í blóma lífsins.
Það var mikill missir fyrir ís-
lenska menningu, að starfsaldur
Ragnheiðar varð ekki lengri en
raun bar vitni. Það er ekki til-
gangur með þessum línum að
greina frá lífshlaupi Ragnheið-
ar, það er nýbúið að því í Lesbók,
og vísa ég um slíkar upplýsingar
í  skrif Braga  Ásgeirssonar er
birtist í síðustu Lesbók.
Þessi yfirlitssýning á Kjar-
valsstöðum, er afar aðlaðandi og
sýnir sterkan og svipmikinn
listamannaferil, sem einkennist
af næmri tilfinningu fyrir sjálfu
málverkinu í heild. Er ég tek
þannig til orða, á ég auðvitað við
hina hressilegu litameðferð og
formnotkun, sem eru einkenn-
andi fyrir verk Ragnheiðar. Það
merkilega við að sjá hinar eldri
myndir Ragnheiðar, er, hve
henni virðist það eðlilegt að
spila á hið innsta eðli málverks-
ins. Fyrirmyndir hennar verða
að aukaatriði, en verka samt
sem sterkur þáttur í myndsköp-
un hennar. Það er þróttmikil
litameðferð og ákveðin hrynj-
andi, sem gerir þessi verk per-
„Hofsvellir"
sónuleg og aðgengileg. Það er
viss expressionískur tónn í lita-
meðferð Ragnheiðar, sem ótví-
rætt á sinn uppruna hér í norðr-
inu. Ljósið og liturinn í þessum
málverkum sverja sig í ætt við
hið tæra og litglaða umhverfi, er
við lifum og hrærumst í hér á
landi. Annar þáttur er einnig
áberandi í verkum Ragnheiðar:
hin formfasta myndbygging,
sem á rætur sínar að rekja til
hins abstrakta málverks. Það er
mín persónulega skoðun, að eng-
inn geti stundað málverk og haft
árangur, nema viðkomandi hafi
á einn eða annan hátt haft mikil
kynni af þeirri festu og frelsi,
sem hið abstrakta málverk er í
öllum þáttum byggt á. Ég nefni
þetta hér, vegna þess hve vel
mér finnst einmitt þessi sann-
indi koma fram í verkum Ragn-
heiðar. Nú vita margir, að Ragn-
heiður hafði sterkar taugar til
hljómlistar, og vart að furða, þar
sem ætt hennar hefur um langan
aldur stundað þá listgrein og átt
brautryðjendur í þeirri grein hér
á landi. En sannleikurinn er sá,
að ekki eí langt á millum þess-
ara listgreina, abstraktrar mál-
aralistar   og   hljómlistarinnar.
Einmitt þessi sannleikur virðist
mér blasa við á sýningu Ragn-
heiðar, við þá yfirsýn, sem þarna
gefur að líta. Hér blasir einnig
við árangur, sem kemur um-
hverfi okkar nokkuð á annan veg
til skila en við erum vön í ís-
lensku landslagsmálverki. Þessa
skoðun má styðja á margan hátt,
en til að gera skrifið ekki of
langt, skulum við sleppa slíku að
sinni. Hitt er svo annað mál, að
Ragnheiður
Jónsdóttir
Ream
draga má hlutina í hnotskurn og
segja: Þetta er bæði merkileg,
aðlaðandi og aðdáunarverð sýn-
ing, sem fyrst og fremst ber
merki þess, að Ragnheiður
Jónsdóttir Ream var afburða
myndlistarmanneskja, sem mik-
il eftirsjá er að. Hún hvarf af
sjónarsviðinu, rétt er hún var að
hefja störf hér heima eftir langa
útivist, öllum til harms, er hana
þekktu. En við eigum verk henn-
ar, og er nokkur sárabót í því.
Á þessari sýningu eru 107
listaverk, sem gerð eru með olíu-
litum, klippmyndir og teikn-
ingar. Mjög vönduð sýn-
ingarskrá fylgir þessum verkum
og eru í henni tveir formálar,
annar eftir Hjörleif Sigurðsson
og hinn eftir Aðalstein Ingólfs-
son. Þarna eru litmyndir og ekk-
ert til sparað. Það má segja með
sanni, að allur frágangur á þess-
ari sýningu sé þeim til mikils
sóma, Jóni Halldórssyni og Don-
ald Ream.
Það er ekki svo auðvelt að taka
eitt og eitt listaverk fyrir á þess-
ari sýningu, en samt vil ég benda
á No. 34, Kaffibolli, sem sýnir að
Ragnheiður gat unnið þröngt og
byggt verk sín á hnitmiðaðan
hátt. Sama er að segja um No.
31, Kaffibolli á hvítum dúk. Og
af landslagsverkum bendi ég á
No. 20 og No. 10. Frekari upp-
talning þjónar engum tilgangi.
Flest eru þetta úrvalsverk.
Þeirri morgunstund, sem ég
eyddi í að skoða þessi verk, tel ég
vel varið, og ég hafði enn meiri
ánægju af að sjá þessi verk sam-
ankomin en ég hafði búist við.
Samt eru mér í fersku minni
sýningar Ragnheiðar, og einmitt
nú á Kjarvalsstöðum má finna
myndir, sem virðast ósjálfrátt
hafa brennst í minni manns.
Þetta er sýning, sem enginn, sem
á annað borð gerir sér grein
fyrir hvað íslensk myndlist er,
má láta óséð.
Teng
Go
Bókmenntir
Jóhann Hjálmarsson
Heimsstyrjöldin 1939—1945:
Lciðin til Tokió
eftir Keith Wheeler
og ritstóra Time-Life bóka.
Itjörn Hjarna.son íslenskaði.
Almenna bókafélagiö 1982.
Eins og nafn þessarar bókar
gefur til kynna fjallar hún um
innrás Bandaríkjamanna í Japan.
Leiðin til Tokíó nefnist bókin og
segir einkum frá átökum á eyjun-
um Iwo Jima og Okinawa.
Það er orðið langt síðan maður
horfði agndofa á John Wayne og
félaga leika stríðshetjur frá Iwo
Jima. Nú fær maður að vita það
sem raunverulega skeði. Ekki
verður það kallaður hetjuskapur
að murka niður fólk í fjarlægum
löndum eins og bandarísku her-
mennirnir gerðu, en þeim var veitt
eftirminnileg mótspyrna.
Japanir voru ekki á því að tapa
stríðinu, J)eir vörust af miklum
krafti. Ovenjulegast við vörn
þeirra voru sjálfsmorðssveitirnar,
það sem þeir kölluðu sjálfir Teng
Go (hina guðdómlegur áætlun).
Sjálfsmorðssveitirnar hétu Kam-
ikaze. „Að berjast og falla fyrir
keisarann", eins og foringi í liði
orustuflugmanna komst að orði,
var skylda sannra Japana.
Talið er að 1465 sjálfsmorðs-
flugmenn hafi farist i árásum á
skip: „Tjónið var gífurlegt hjá
Bandaríkjamönnum: 120 skip urðu
fyrir árásum, 29 sukku, 6.035 sjó-
liðar særðustu og 304 fórust eða
týndust." Mesta ódæði sjálfs-
morðslfugmannanna er talið hafa
verið árás þeirra á sjúkraskipið
Combat sem hlaðið var særðum
hermönnum og var lýst upp sam-
kvæmt           Gefnarsáttmálanum.
Kamikazevél flaug beint á yfir-
bygginguna og sprengja vélarinn-
ar sprakk í skurðstofunni þar sem
læknar og hjúkrunarkonur voru
að störfum. 36 létust og 38 særð-
ust.
Vörn Japana var frækileg, en
Bandaríkjamenn drápu þá „smátt
og smátt" eins og Buckner hers-
höfðingi sagði. A Okinawa var
Ushijima yfirhershöfðingja gefinn
kostur á að gefast upp. Honum
þótti slíkt vansæmd og kaus að
fremja harakiri, kviðristu, ásamt
Cho herráðsforingja. Kvöldið áður
var efnt til mikillar kveðjuveislu.
Bandarísku drengjunum sem
tóku þátt í stríðinu á Iwo Jima og
Okinawa er lýst þannig, að stund-
um gátu þeir ekki tára bundist yf-
ir hörku Japana og ófyrirleitni. En
þeir sýndu líka hugrekki, að
minnsta kosti sumir þeirra. A Iwo
Jima földu Japanir sig í hellum og
gerðu þaðan árásir. Notaðar voru
eldvörpur gegn þessum fylgsnum
og óvinurinn steiktur lifandi með
þeim. I orustu á tindi Suribachi-
fjalls var frægasta ljósmynd
stríðsins tekin. Sex menn, fimm
landgönguliðar og einn hjúkrun-
armaður úr flotanum, reistu
bandaríska fánann á fjallinu.
Vegna þess hve ljósmyndin var
faglega tekin lék grunur á að hún
væri fölsuð, en svo mun ekki hafa
verið.
Þetta atriði var hápunkur fyrr-
nefndrar kvikmyndar.
Leiðin til Tokíó er lipurlega
samin bók og í læsilegri þýðingu
Rjörns Bjarnasonar. Efni hennar
er takmarkað við átökin sjálf, inn-
rás Bandaríjamanna í Japan. Lítið
er um herfræðilega þanka og
bollaleggingar um aðdraganda
stríðsins. Getið er komu Perrys
undiraðmíráls til Okinawa 1853.
Hann stakk upp á því við Banda-
ríkjastjórn að hún kæmi upp
flotastöð á Okinawa. Hugmynd
hans vakti ekki áhuga, en tuttugu
og fjorum árum eftir að hún var
sett fram, lögðu Japanir undir sig
eyjuna og gerður hana að útvarð-
arstöð keisaraveldisins.
Hagalandi 4,
Mosfellssveit (viðÁiafoss)
laugardag og sunnudag kl. 1 — 6.
Hér sjaið þið nyjasta utlitiö frá
INVITA, Sanne P, úr massitri
eik. lika til úr furu eða mahogni.
Eldaskálinn býður 39 gerðir
INVITA innréttinga i alll húsið.
Bjóöum sérsmiðaðar INVITA
innréttingar með öllum kostum
staölaðra skápaeininga.
Möguleikarnir eru næstum
oendanlegir. Látiö okkur að-
stoða við skipulagningu heimilis-
ins. INVITA hentar alls staðar.
^^^y—		
1w		. V / |       HELGAFELL
m/    is		X
r/   /ffl A    \ £ °ft                  Eð         BnUrUnd		
Htcgaríiur		
.		rur        Alaftns
	\,	
INVITA
innréttingar
í allt húsið
Komid - sjáiö og
sannfærist
um gædin frá      INVITA
ELDASKALINN
GRENSÁSVEGM2, 101 REYKJAVÍK
SIMI: 91-39520 & 91-39270

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48