Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Žjóšviljinn

og  
S M Þ M F F L
. . . . . . 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Žjóšviljinn

						12 StÐA — ÞJÓÐVILJINN   Sunnudagur 16. júni 1974
Sunnudagur 16. júnl 1974 ÞJóDVItJINN — SIDA 13
„HÖFUM VIÐ GENGIÐ TIL GÓDS...?"
Þingvallabærinn og gamla kirkjan. Menn eru ekki á eitt sáttir um viðbygginguna. Undirritaður er þó sammála Gils Guðmundssyni um það,
að þær tvær burstir, sem bætt var við, séu tilprýðiog dragi siður en svo nokkuð frá kirkjunni. (rl).
Nýbyggingin við Valliöll séð frá Þingvallabænum. Hætt er við að þessi viðbygging verði til að seinka því.að byggingar hverfi af þessum stað.
DAGSTUND Á ÞINGVÖLLUM
meöGilsGuömundssynialþingismanni
Við lögðum af stað úr Reykja-
vík klukkan 14 sl. mánudag og
tókum stefnuna austur yfir Mos-
fellsheiði. Við stýrið var Gils
Guðmundsson, alþingismaður,
einn af þrem Þingvallanefndar-
mönnum, en við hlið hans i fram-
sætinu sat undirritaður, með
skrifblokk á hnjánum og penna i
hendi. Sól skein i heiði og útlit gott
i austurátt þar sem áfanga-
staðurinn, Þingvellir, er . Gils
hafði fallist á það, að gerast
fylgdarmaður blaðamanns einn
dagpart og fræða hann og les-
endur Þjóðviljans um leið, um
þær framkvæmdir sem nú fara
fram á Þingvöllum og einnig það
sem er á döfinni varðandi þennan
helgasta stað þjóðarinnar.
Þingvallanefnd er kosin af
Alþingi, og er hún samkvæmt
lögum skipuð þrem mönnum. Auk
Gils eru i nefndinni þeir Eysteinn
Jónsson, sem er formaður, og
Steinþór Gestsson. Eysteinn mun
nú láta af störfum, þar sem hann
hefur hætt þingmennsku, og sagði
Gils að þar yrði skarð fyrir skildi,
þar sem Eysteinn hefði unnið
verk sitt af stakri alúð og
dugnaði.
Sú Þingvallanefnd sem nú
starfar var kosin i maímánuði
1972. Gils segist vera sannfæröur
um það, að undir forsæti Eysteins
hafi nefndin haldið fleiri fundi á
þessum tima, heldur en allar
þingvallanefndir undanfarin 15 til
20 ár samanlagt, ef undan er
skilin nefnd sú sem Gisli Jónsson
veitti forystu, en hann hefði verið
annar dugnaðarforkurinn til.
AHar framkvæmdir innan
Þjóðgarðsins eru háðar samþykki
Þingvallanefndar, segir Gils, en
min skoðun er sú, að málefni
þjóðgarðsins eigi að vera i
höndum Náttúruverndarráðs,
eins og málefni annarra þjóð-
garða. Hinsvegar tel ég, að sjálf
þinghelgin eigi að vera undir
umsjá Þingvallanefndar. Það er
lika min skoðun og margra
annarra, að gera eigi allt svæðið
umhverfis Þingvallavatn að þjóð-
garði og sýnist mér það reyndar
eðlileg þróun.
Skundum á
Þingvöll...
En svo minnst sé á sumar-
bústaðina, sem mörgum eru
þyrnir i augum, þá markaði Þing-
vallanefnd nýja stefnu i þeim
málum á fundi sem hún hélt á sl.
sumri, eða nánar til tekið þann 10.
júli, er hún gerði svohljóðandi
samþykkt:
,,I framhaldi af samkeppni
þeirri,sem fram hefur farið um
framtiðarskipulag Þingvalla-
svæðisins, ályktar Þingvalla-
nefnd að sumarbústaðir eigi ekki
að vera á svæðinu vestan Gjá-
bakka og Arnarfells. Skuli þvl
ekki reisa nýja sumarbiistaði á
þvi svæði og vinna að þvi, að þeir,
sem búið er að reisa, verði fluttir
á brott.
Nefndin telur að vinna beri
einnig að þvi, að sumarbústaðir
verði fluttir úr Hallinum og stefnt
þannig að því, að sumarbústaðir
verði ekki I Þjóðgarðinum."
En hvað um tillögusam-
keppnina, verður einhver af
tillögunum notuð, eða höfö til
hliðsjónar um framtlöarskipulag
Þingvallasvæðisins?
Vafalaust verður höfð hliðsjón
af ýmsum þeim atriðum sem
fram komu I tillögunum, en allt er
þetta mál á umræðustigi ennþá.
Hinsvegar hefur verið sett á
laggirnar samstarfsnefnd þar
sem fulltrúar eru frá ýmsum
samtökum heima og heiman.
Þessi nefnd hefur tvisvar komiö
saman, en I henni eru u.þ.b. 20
manns. A fundina hafa m.a.
komið þeir sem verðlaun hlutu I
samkeppninni og hafa þeir út-
skýrt tilíögur sinar. Með þessu er
hugmyndin að ná sem viðtækustu
samkomulagi um skipulagsmál
alls svæðisins. Hliðstæðu þessa
fyrirkomulags má t.d. finna I
Mývatnssveit, en um þá ágætu
sveit var á siðasta þingi sett stór-
merk löggjöf, sem stefnir I
friðunarátt.
En nú þjóta sumarbústaðirnir
upp eins og gorkúlur við vatniö,
t.d. I Miðfellslandi?
Já, óneitanlega má finna margt
að störfum Þingvallanefndar á
undanförnum árum og áratugum,
en hvergi er ástandið þó verra
hérna við Þingvallavatn en þar
sem einkaframtakið hefur fengið
að vera algerlega sjálfrátt.
Atakanlegasta dæmið má finna I
Miðfellslandi, en engu er Hkara,
en sumarhúsunum þar hafi verið
fleygt af hendi og dreift I skipu-
lagsleysi um svæðið.
Hestamenn,
nýjar leiðir,
vegamót...
En hvað getur Þingvallanefnd
gert i málinu?
Þingvallanefnd var stofnuð að
frumkvæði Jónasar frá Hriflu,
eins og margt annað. Nefndin var
sett á Iaggirnar árið 1929, og um
leið voru Þingvellir gerðir að frið-
helgum stað. Fyrir nokkrum
árum var þetta friðhelga svæði
stækkað. Þingvelli er hægt að
nýta mun betur fyrir almenning
en nú er gert. Til dæmis með þvi
að fjarlægja þá sumarbústaði
sem standa i sjálfri þinghelginni,
leggja göngubrautir meðfram
vatninu og fjarlægja þær
girðingar sem liggja um sumar-
bústaðina og allt niður að
vatninu. Nýi Gjábakkavegurinn
opnar lika skemmtilega leið upp I
gegnum hraunið, þar sem
Hrauntún stóð og önnur býli, en
þeirra má enn sjá merki, þar sem
grænar túnskákirnar eru i hraun-
inu.
Hvað um mótsstað hestamanna
að Skógarhólum?
Ég sé ekki að mót þeirra hafi
spillt nokkru og ekki ástæðu til að
amast við þeim, að svo komnu
máli. En ég vænti þess, að ekki
verði haldin of mörg mót á
Skógarhólum, né of stór.
Þegar við ökum niður á vellina
er þar mikið um framkvæmdir.
Vegagerðarmenn eru þar mest
áberandi. Verið er að bera ofan I
veginn nýja, sem liggur norðan
Almannagjár, og einnig streyma
bilar hlaðnir möl upp i hraunið
eftir nýja Gjábakkaveginum.
Innan þinghelginnar er búið að
oliumalarbera vegina að mestu
leyti, og er það mikil bót. Gils
segir að sú ráðstöfun sé eitt af þvi
sem Þingvallanefnd hafi tekist að
fá fjárveitingu til. A vegamót-
unum, þar sem vegurinn kemur
frá Reykjavik um Mosfellsheiði
og skiptist til þriggja
átta, þ.e.a.s. Uxahryggja, Gjá-
bakka og Þingvalla, er risið hús,
þar sem hreinlætisaðstaða verður
fyrir ferðafólk, svo og margs-
konar önnur þjónusta. Húsinu
hefur verið valinn góður staður
þarna á krossgötum, þar sem
tjaldstæðin eru stutt frá.
Trúnaðarmenn
o.fl.
Við spyrjum Gils um starfsemi
þjóðhátiðarnefndar og umsvif
hennar á Þingvöllum, vegna
væntanlegrar þjóðhátlðar. Gils
segir að þjóðhátiðarnefnd hafi
haft samráð við Þingvallanefnd
um allar framkvæmdir á
staðnum. Einnig segir hann, að
Þingvallanefnd hafi valið sér
trúnaðarmenn á ýmsum sviðum,
sem dæmi mætti nefna Eyþor
Einarsson, grasafræðing, i
sambandi  við gróðurvernd  á
staðnum, vegna hátiðarhalda.
Gils segir einnig, að þjóðgarðs-
vörður sé starfsmaður nefndar-
innar og hafi hann m.a. unnið að
þvi að girða fyrir spjöll I sam-
bandi við hátiðarhöld á Þingvöll-
um. Sigurður Ölason er
lögfræðilegur ráðunautur
nefndarinnar, i sambandi við
réttarfarsleg mál sem upp kunna
að koma. Gils getur þess einnig,
að Þingvallanefnd hafí leitað eftir
og haft ágæta samvinnu við for-
svarsmenn vegamála, i þvi skyni
að koma i veg fyrir spjöll vegna
vegagerðar innan þjóðgarðsins
og endurgerðar þeirra vega sem
fyrir eru. Einnig getur Gils
ánægjulegs samstarfs við
embætti   húsameistara   rikisins.
Stakkaskipti
Við rennum i hlað á Þingvalla-
bænum, sem óneitanlega hefur
tekið miklum stakkaskiptum.
Tveim burstum hefur verið bætt
við þær þrjár sem fyrir voru.
Breytingin hefur óneitanlega
tekist vel, þar sem bærinn sam-
svarar sér betur hvað varðar
breidd og hæð. Um þetta eru þó
skiptar skoðanir, og verður hver
að dæma fyrir sig.
Frá hlaðinu rennum við augum
yfir Oxará I áttina til Valhallar,
sem einnig hefur tekið gagn-
gerum útlitsbreytingum. Mikil
risbygging hefur verið reist við
norðurhlið hótelsins, og eru sjö
„kvistir" sem núa I norður. Gils
segir að það eina sem réttlæti
þessa byggingu sé það, að þeir
skúrar, sem áður stóðu þarna
norðanvið og áttu að heita
mannabústaðir, hafi verið fjar-
lægðir. Hinsvegar segist Gils
vera á móti hótelbyggingu á
þessum stað og segist vonast til,
að stefnt verði að þvl , að fjar-
lægja Valhöll. Einnig er hann á
móti þvi, að hótelrekstur á Þing-
völlum sé I höndum einkaaðila.
Hringur Jónasar....
Við ákveðum að aka þann
fræga Þingvallahring þeirra
Jónasar og fjölskyldu. Og hafi
lesandinn farið þennan „hring" á
undanförnum árum, getur hann
séð ýmsar breytingar. Það er til
dæmis eftirtektarvert hversu
merkingar ýmiskonar eru skýrar
orðnar, svo sem bifreiðastæða,
tjaldstæða o.s.frv.
En þegar komið er framhjá
Miðfelli, blasir óhugnaðurinn við.
Þar hefur risið upp heil borg
sumarbústaða, og er þröngt
setinn bekkurinn. Þar ægir
saman ótrtilegum fjölda sundur-
Þar ægir saman ótriilegum fjölda sundurleitra bygginga, hvaðlit og lag snertir.
Veiðilundur
ÖVIÐKOMANDi UMFERÐ
BÖNNUÐ
leitra bygginga, hvað lit og lag
snertir. Verður þvi ekki með
orðum lýst hvert lýti er að
þessum „byggingum " .
Vart getur hjá þvi farið, að
maður velti þvi fyrir sér við að
sjá ófögnuðinn, hvert gildi
eigendur eða ibúar þessara húsa
sjá i þvi að hverfa úr þéttbýli og
þægindum borgarinnar, I þéttbýli
og þægindaskort þessa staðar, þó
að óneitanlega sé umhverfið
fagurt.
Mengun frá
sumarbústöðum
En hvað um mengun frá
þessum gifurlega fjölda sumar-
bústaða við Þingvallavatn?
Jú, það er vitað mál, að
mengun er mikil frá sumar-
bústöðunum við Þingvallavatn,
segir Gils. Og væntnalega verður
i sumar hafist handa um rann-
sóknir i vatninu og öllu lifkerfi
þess, hliðstæðar þeim rann-
sóknum sem fram hafa farið i
Mývatni undanfarin ár og ennþá
er unnið að. Hvað varðar sorp frá
þessum sumarbústöðum, þá
hefur verið kannað hvort ekki sé
hægt að ná samkomulagi við
nálægustu kauptún, varðandi
sorphreinsun, en I ráði er að reisa
sameiginlega     sorpeyðingarstöð
fyrir kauptúnin austan fjalls.
Og áfram höldum við Þing-
vallahringinn. Þegar komið er að
Alftavatni verður fyrir okkur
svipuð sjón og hjá Miðfelli, nema
hvað sumarbústaðahverfið hér er
byggt i mishæðóttara landslagi og
gróðursælla. Þessvegna er þetta
þorp ekki i eins æpandi ósam-
ræmi við landslagið og „Veiði-
Iundur ".
Eftirsjáað Eysteini
A heimleiðinni spyrjum við Gils
hvort honum hafi vel likað setan i
Þingvallanefnd. Hann svarar þvi
til, að vissulega sé það áhugavert
að starfa i nefnd sem þessari. Og
hann hrósar samstarfsmönnum
sínum i nefndinni fyrir áhuga
þeirra og ósérhlifni. En hann
itrekar það, að hann sjái mjög
eftir Eysteini Jónssyni úr
nefndinni, en getur þess um leið,
að sem betur fer muni Eysteinn
halda áfram störfum i Náttúru-
verndarráði, en þar er hann for-
maður.
Að lokum vill undirritaður
þakka Gils Guðmundssyni fyrir
samfylgdina og þær upplýsingar
sem hér er reynt aö setja á þrykk.
r.e.
*.~,'--



					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
12-13
12-13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24