Skírnir

Årgang

Skírnir - 01.08.1906, Side 85

Skírnir - 01.08.1906, Side 85
Skírnir. Ritdómar. 277 hömum o. 8. frv. — Hvað sjálft málið snertir, þá er það náttur- lega útlenzkulegt, en þó varla eins fráleitt og slíku efni sómdi. En það bætir lítið úr skák, og vildi ég því að allir hlutaðeigendur hefðu skömm fyrir bókina. Hafi þeir allir skömm fyrir, sem gera sér það að atvinnu að ginna almenning til að lesa erlend úrþvættisrit í óvönduðum þýðingum. Hafi þeir allir skömm fyrir, sem gera sér það að atvinnu að spilla íslenzkri ritvísi og íslenzkri tungu. Ó. D. C. H. OSTENFELD and Dr. C. WESENBERG-LUND, A regular Fortnightly Exploration of the Plankton of the two lcelandic Lakes, Thinvalla- vatn and Myvatn. Reprint from the Proceedings of the Royal Society of Edinburgh, Session 1904—1905. Vol. XXV. — Part XII. Edinburgh 1906. I sjó og vötnum er mikil jurtagróður eins og alkunnugt er, en allur fjöldi manna kannast að eins við gróðurinn á botninum. Þann gróður má kalla botngróður, þvi allfestar plönturnar eru fastar við botninn, og þótt ýmsar þeirra séu stundum lausar og fljóti í yfirborði vatna eða sævar, þá hafa þær þóá einhverju skeiði aldurs síns verið fastar við botninn eða aðrar plöntur á honum. Hér er einkum átt við plöntur, sem eru svo stórar, að vel má greina þær berum augum. Ef vér tökum oss sjónauka í hönd, og athug- um efri lög vatna og sævar, sjáum vér verur, er vér vissum ekki af fyr. Þær eru örsmáar og sru sumpart dýr og sumpart plöntur og sumpart verur á takmörkuuum milli dýra- og plönturíkis. Þenna yfirborðsgróður vatua og sævar kalla menn á útlendum mál- um : p 1 a n k t o n. Mér vitanlega finst ekkert orð í tungu vorri, er svari til þessa hugtaks. Reyudar er farið að brúka orðið svif í þessari merkingu, en ekki líkar mér það; svif táknar ekki það sem svífur, heldur það að svífa; það er haft um vegalengd (á svipaðan hátt og flug) og tímalengd (t. a. m. í þeim svifum). Þangað til eitthveit becra orð finst hef jeg orðið rek yfir »plankton« og kalla vatnarek í vötnum og særek í sjónum, enda á rek allvel við, því verur þessar eru ósiálfhreifa og rekast fyrir vindi og straumi. A si'ðustu árum hafa metin lagt mikla stund á að rannsaka vatnarek og særek bæði frá vísindalegu og »praktisku« sjónarmiði. Menn munu nú ef til vill spyrja hver not megi hafa af því að

x

Skírnir

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Skírnir
https://timarit.is/publication/59

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.