Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. . . . 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						Soðbollar og rimlapungar fljóta
furðanlega í róti Atlantshafsins,
en silfurkerin glæstu hafa ekki
alltaf átt því láni að fagna.
Frá því aö menn fleyttu sér yfir polla
og sprænur meö þeim hætti að setjast
kolfvega á trjábol og nota krumlurnar
fyrir árar, og til risaskipa nútímans er
löng og ströng saga.
Einhver einkennilegasti farkostur og
kunnasti í sögunni er Örkin hans Nóa.
Eftir lýsingum í biblíunni, Genesis, 6.
kap. 16. vers, hafa margir reynt aö
smíöa líkön af þessu skipi, en tekist
misjafnlega. Auk þess aö vera skipa-
smiöur og vínræktarmaöur var Gamli
Nói til fyrirmyndar um þaö, aö hann
drakk sig ekki fullan nema einu sinni á
950 árum. Geri aörir betur.
íslendingar fleyttu sér lengi mest meö
„árum á bárum," enda fengu þeir oft
hastarleg áföll vegna lélegra báta.
Líklega hefur mesta sjóslys viö ísland
veriö 8. mars 1685, en þann dag
drukknuöu 136 menn. í dag svarar
þetta nokkurnveginn til þess, aö
Bandaríkin misstu 660 þúsund menn á
einum degi. Samanlagt manntjón
Bandaríkjanna í heimsstyrjöldinni síðari
var 292 þúsund manns.
Nokkuö kaldræn staöhæfing Kiljans
um að þaö sé meinlaust grín aö taka
þátt í stórorustu og styrjöld á viö hitt aö
vera fiskimaður á íslandsmiöum, er ekki
alveg út í bláinn.
Samt er þaö svo þegar bornir eru
saman stórir og velbúnir farkostir
annarsvegar, en hinsvegar smáfleytur
og hálfgeröir manndrápsbollar, þá er
eins og oft gildi gamla vísubrotiö:
„Silfurkerin sökkva í sjó, soðbollarnir
fljóta." Um allan hnöttinn er sóttur sjór
á litlum og oft einkennilegum fleytum,
og fara litlar sögur af, en risastór og
velbúin olíuskip eru aö farast og
stranda alltaf ööru veifi, og valda tjóni
og vandræðum á legi og láöi.
Þaö er líka staöreynd, sem
tryggingarfélög vita um, t.d. Lloyd's í
London, aö tugir skipa og sum stór
hverfa með öllu hér og hvar á hnettin-
um, án þess að nokkuö sé vitaö um
afdrif þeirra.
Það átti ekki viö um eitt nafnkunn-
asta sjóslys síöari tíma, Titanic-slysiö.
Það skip var stærsta og hraöskreiöasta
skip heims, og svo vandlega byggt aö
þaö var taliö aö skipiö gæti ekki sokkið.
Það fórst þó 1912 í fyrstu ferö vestur
um haf, og með skipinu gleypti Atlands-
hafið 1498 manns.
Böröur
Jakobsson
Sú var tíð, að skip voru augnayndi, — eins og til dæmis ílaggskip Nelsons, Victory, sem
varðveitt er íPortsmouth.
SKIPIÐ
SIGLIR SINN SJÖ
Margt er vitað um Titanic-slysiö, og
sama er aö segja um hiö mikla sjótjón
1956, þegar ítalska skipiö Andrea Ooris
og sænska skipiö Stockholm, bæöi stór
og glæsileg farþegaskip, skullu saman í
logni og sléttum sjó en þokuveöri
skammt undan austurströnd Noröur—
Ameríku. Út af þessu spunnust ferleg
málaferli, en aðilar voru ítalska ríkiö og
hiö sænska, skipafélögin og fjöldi
sjóvátryggingarfélaga. Yfirmenn og
áhafnir skipanna voru yfirheyröar
nokkuö, og þar voru aö verki sér-
fræöingar og hundruö hálærðra lög-
fræðinga.
Ekki er hægt aö segja aö skortur hafa
verið upplýsinga. Þar voru línurit, rat-
sjárkort m.fl., en aö lesa úr þessu
reyndist furðu torvelt. Þaö fór enda svo
eftir fremur ófullkomna og endasleppa
rannsókn,   aö   aöilar  sáu   þann   kost
grænstan aö fella máliö niöur. Má
næstum þar um segja aö farið hafi veriö
eftir hinni gömlu reglu: „Þaö er best aö
hver hafi sitt, þá hefur fjandinn ekki
neitt."
Þótt þarna yröi mikill eignaskaöi auk
skipanna, bæöi hjá áhöfnum og farþeg-
um, þá fórust furöu fáir í þessum
stórkostlegasta skipaárekstri sögunnar,
eöa 43 af. 1706 manns, sem viö sögu
komu. Hefur Atlanshafiö oft verið
gráöugra og höggviö stærra.
Manntjón vérður aldrei tíundaö með
tölum því þaö er ómetanlegt og
óbætanlegt, en skaöabótakröfur í sam-
bandi viö þetta slys voru gífurlegar. Tók
mörg ár aö semsa þau mál, en heildar-
upphæöir hafa ekki veriö gefnar upp
svo vitað sé. Þaö er enda vafamál hvort
þaö er hægt, en fyrir víst veltur þaö á
milljöröum.
Mikiö hefur verið skrifað um þetta
slys, jafnvel skáldsögur, og er þó margt
óljóst um það hvaö olli slysinu. Svo
mikiö er þó víst að þarna voru mannleg
mistök aö verki, sennilega meiri af hálfu
Itala heldur en Svía.
Því má aöeins bæta við, að sænska
skipiö Stockholm leit aö framan og
aftur að bógum út eins og rifinn og
beyglaöur harmonikubelgur, en skipiö
komst þá hjálparlaust til hafnar. Andrea
Doria fékk heljarmiklu glufu rétt aftan
við miösíöu, tók þegar að hallast og var
yfirgefiö, en háöi í hálfan sólarhring og í
augsýn marga, sem á vettvang komu,
dauöastríö sitt, uns yfir lauk á björtum
morgni, logni og sléttum sjó. Þetta
ítalska skip var meö afbrigðum fallegt
og skrautlegt. Var margt dýrmæti þar
innanborös, og vitað er að í farmi
skipsins var mikill gullforöi, þótt aldrei
Einhver minnsti íarkostur sem um getur á Atlantshafinu: Eskimóahúðkeypur, sem nú er á saíni í
Aberdeen.
Gamli maðurinn og hafíð. Spencer Tracy glímir við stórfiskinn í
kvikmyndinni eftir sögu Hemingways.
©
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16