Tímarit Máls og menningar


Tímarit Máls og menningar - 01.03.1998, Blaðsíða 109

Tímarit Máls og menningar - 01.03.1998, Blaðsíða 109
Þórdís Gísladóttir Þjóð í hlekkjum tungumálsins Innlegg í orðaskak Ólafs Halldórssonar og Böðvars Guðmundssonar s Í2. hefti Tímarits Máls og menningar 1997 skrifar Ólafiir Halldórsson ádrepu sem ber yfirskriftina „íslenska með útlendu kryddi“. Er hann þar að gagnrýna málfar tveggja kvenna, rithöfundar og bókmenntafræðings, sem átt höfðu samtal í TMM 2/96. Fátt kemur á óvart í greininni og virðist mér sem hún sé beint innlegg í umræðu fjölmargra íslenskra menntamanna af eldri kynslóðinni sem telja sig sjálfkjörna verndara íslenskrar tungu. Felst þessi verndarstarfsemi aðallega í því að amast við dönskuslettum og öðrum álíka ófögnuði, sem íslenskir bókmenntafræðingar og rithöfundar nota óspart til saurgunar þeirri heilögu jómfrú sem málhreinsunarmenn virðast telja íslenska tungu vera. Böðvar Guðmundsson svarar síðan ádrepunni í 3. hefti Tímaritsins á gamansaman hátt en með alvarlegum undirtóni þó og bregst Ólafur við því svari í 4. heftinu og sparar ekki stóryrðin. Þar sem mér þykir þarna vera komið efhi í dágóða ritdeilu og þar sem slíkar sennur eru alltaf vænlegar til vinsælda í íslenskum blöðum þá leyfi ég mér að eyða ofurlitlu bleki og nokkrum tíma til að koma með innlegg í þessa umræðu viðbúin því að að upp rísi hávær kór hjálpræðishermanna íslenskrar tungu með vopn sín og verjur. Auk ofangreindra pistla þeirra Ólafs og Böðvars er önnur grein sem varð mér hvati til að skrifa það sem hér er sett á blað. Það er grein sem byggir á fyrirlestri sem Gísli Pálsson mannfræðingur hélt og birtist í árbók íslenska selskaparins í Uppsölum fyrir nokkru.1 Þar fjallar Gísli um þá ofurást íslendinga á hinu ritaða orði sem hann telur hafa holdgerst í stemmningunni sem myndaðist á götum Reykjavíkur þegar handritin komu til landsins árið 1971. Stemmningunni líkir hann við andrúmsloftið á kjötkveðjuhátíðum þar sem menn sleppa fram af sér beislinu í fögnuði og galsa. Gísli telur að þarna endurspeglist sú ofuráhersla sem lögð er á textann meðal íslensku þjóðarinnar og hann kallar í greininni „islándsk textualism“, sem kannski TMM 1998:1 99
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112
Blaðsíða 113
Blaðsíða 114
Blaðsíða 115
Blaðsíða 116
Blaðsíða 117
Blaðsíða 118
Blaðsíða 119
Blaðsíða 120
Blaðsíða 121
Blaðsíða 122
Blaðsíða 123
Blaðsíða 124
Blaðsíða 125
Blaðsíða 126
Blaðsíða 127
Blaðsíða 128
Blaðsíða 129
Blaðsíða 130
Blaðsíða 131
Blaðsíða 132

x

Tímarit Máls og menningar

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tímarit Máls og menningar
https://timarit.is/publication/1109

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.