Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Išjužjįlfinn

PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Išjužjįlfinn

						29
Útrás er tilraunaverkefni á veg­um Hlutverkaseturs sem 
hófst með samstarfi iðjuþjálfanna 
Sylviane Pétursson og Elínar Ebbu 
Ásmundsdóttur. Markmiðið er að 
auka atvinnuþátttöku fólks með 
geðraskanir og fræða atvinnulífið 
um þarfir einstaklinga með skerta 
starfsgetu. Einnig að vinna gegn 
fordómum og mismunun og vekja 
áhuga háskólasamfélagsins á mikilvægi 
málaflokksins í tengslum við félagsauð 
og hagsæld.
Til að fræðast um verkefnið Útrás 
mæltum við okkur mót við þær Elínu 
Ebbu Ásmundsdóttur og Sylviane 
Pétursson. Hlutverkasetur er staðsett í 
Borgartúni 1, á annarri hæð. Þegar við 
komum var mikill erill, mismunandi 
námskeið voru í gangi, fólk að spjalla 
í hverju horni, sumir með kaffibolla 
og aðrir vafrandi um netheima. Við 
höfðum lent mitt í orkuflæði hressleika 
og sköpunar. Þær stöllur buðu okkur 
upp á kaffi og leiddu okkur inn í eitt 
herbergið til að fá næði við að rekja 
úr þeim garnirnar. Í upphafi viðtalsins 
tengdu þær mikilvægi Útrásar við nýja 
rannsókn sem Félagsvísindastofnun HÍ 
og Rannsóknarsetur í fötlunarfræðum 
unnu að beiðni ÖBÍ. Þessar niðurstöður 
sýndu m.a. að um 40% einstaklinga 
með geðsjúkdóma hafa ekkert fyrir 
stafni á daginn og 60% þeirra sem hafa 
stoðkerfisvandamál.
Við spurðum þær hvernig svona verkefni 
verði til. Þær hlógu, horfðu hvor á aðra 
og svöruðu: ?Verkefni eins og Útrás á 
sér langan aðdraganda, þar sem margir 
koma að og oft er það tilviljun hvort góð 
hugmynd verði að veruleika eða ekki.? 
Þær sögðust eiga það sameiginlegt 
að gefast ekki upp, væru þrjóskar og 
fylgdu hlutunum eftir. Samstarf  þeirra 
hófst 1981 á geðdeild Landspítalans. 
Þær hafa því unnið saman í rúma þrjá 
áratugi. Sylviane sá fljótt hvað störf  eru 
mikilvæg og batahvetjandi fyrir þá sem 
kljást við geðsjúkdóma. Hún varð því 
fljótt atvinnumiðuð sem iðjuþjálfi. Það 
gekk hins vegar erfiðlega fyrir geðsjúka 
að hasla sér völl á vinnumarkaðinum, 
m.a. vegna fordóma, þekkingarleysis á 
þörfum þeirra og engrar eftirfylgdar. 
Fjölritun iðjuþjálfunar geðdeildar 
Landspítalans varð fljótlega mikilvægur 
hlekkur í starfsendurhæfingunni. Þrátt 
fyrir að skjólstæðingar stæðu sig vel í 
vinnu í Fjölritun, náði það ekki út fyrir 
þann vinnustað. Það var ekki nóg að 
kunna vel til verka, það voru aðrir þættir 
sem hindruðu fólk í atvinnuþátttöku. 
Þegar taka á fyrstu skrefin út í lífið 
eftir langa innlögn, eða margra ára 
fjarveru frá vinnumarkaði, þarf  oftar 
en ekki góðan stuðning frá fagfólki eða 
skyldmennum. Sylviane fór því að veita 
skjólstæðingum stuðning heima eða í 
vinnu þrátt fyrir að ekki væri gert ráð 
fyrir slíku í starfslýsingu hennar.
Í gegnum árin hafa Sylviane 
og Ebba tekið þátt í alls kyns 
starfsþjálfunarverkefnum í samstarfi 
við iðjuþjálfa sem hafa átt samleið 
með þeim. Þjálfunin var þó öll innan 
sjúkrahússveggjanna. Það var sá rammi 
sem iðjuþjálfar urðu að vinna eftir allt 
fram á þessa öld. Engar stöður voru í 
boði fyrir iðjuþjálfa á vinnumarkaðinum 
við að aðstoða fólk á vettvangi. Eina 
ráðið var því að skapa umhverfi innan 
iðjuþjálfunar sem líktist sem mest 
vinnustað. Árið 2005 var Hlutverkasetur 
stofnað og skapaðist þá annar farvegur. 
Eitt af  markmiðum Hlutverkaseturs 
var að nýta reynslu og þekkingu 
geðsjúkra til verðmætasköpunar á 
vinnumarkaðinum. Það að hafa kljáðst 
við geðsjúkdóm og náð tökum á lífinu, 
þrátt fyrir einkenni, skapaði verðmæta 
reynslu á sama hátt og menntun og 
almenn starfsreynsla. Að mati Ebbu 
ættu geðdeildir t.d. að vera í fararbroddi 
í að ráða starfsfólk með þá reynslu á 
allar deildir á öllum vöktum. Sjúklingar 
eða aðstandendur þeirra gætu leitað 
til slíkra starfskrafta þegar þeir vildu 
fá stuðning og/eða heyra frá fólki 
sem hefði verið í svipuðum sporum. 
Að undirbúa jarðveginn fyrir 
atvinnulífið
Viðtal við Elínu Ebbu 
Ásmundardóttur og 
Sylviane Pétursson

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32